<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X37n0662"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 662 涅槃经疏三德指归</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 662 涅槃经疏三德指归</title> <author>宋 智圆述</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.poyung</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt> </editionStmt> <extent>19卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">37</idno>.<idno type="no">662</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2024-03-11 17:13:13 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">涅槃经疏三德指归</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00701"> <charName>CBETA CHARACTER CB00701</charName> <mapping cb:dec="983741" type="PUA">U+F02BD</mapping> <mapping type="unicode">U+3B4A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>析</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[木*片]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02284"> <charName>CBETA CHARACTER CB02284</charName> <mapping cb:dec="985324" type="PUA">U+F08EC</mapping> <mapping type="unicode">U+2BFBB</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[改-己+易]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04548"> <charName>CBETA CHARACTER CB04548</charName> <mapping cb:dec="987588" type="PUA">U+F11C4</mapping> <mapping type="unicode">U+4950</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鍪</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[务/金]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04676"> <charName>CBETA CHARACTER CB04676</charName> <mapping cb:dec="987716" type="PUA">U+F1244</mapping> <mapping type="unicode">U+200D4</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>允</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[ㄠ-ㄙ+?]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04762"> <charName>CBETA CHARACTER CB04762</charName> <mapping cb:dec="987802" type="PUA">U+F129A</mapping> <mapping type="unicode">U+273D9</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>蜣</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[蜣-儿+(鬼-(白-日+田))]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05577"> <charName>CBETA CHARACTER CB05577</charName> <mapping cb:dec="988617" type="PUA">U+F15C9</mapping> <mapping type="unicode">U+2E30E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(曷-曰)/月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15131"> <charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName> <mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15439"> <charName>CBETA CHARACTER CB15439</charName> <mapping cb:dec="998479" type="PUA">U+F3C4F</mapping> <mapping type="unicode">U+2E9B7</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>雳</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[雳-秝+林]</value></charProp></char> <char xml:id="CB18150"> <charName>CBETA CHARACTER CB18150</charName> <mapping cb:dec="1001190" type="PUA">U+F46E6</mapping> <mapping type="unicode">U+30FE3</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[门@封]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-10-03T12:00:05"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0308a" n="0308a"/> <lb ed="X" n="0308a01"/> <lb ed="X" n="0308a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 662-A 刻涅槃经疏三德指归序</cb:mulu><head>No. 662-A <lb ed="X" n="0308a03"/><lb ed="R058" n="0349a01"/> 刻涅槃经疏三德指归序</head> <lb ed="X" n="0308a04"/> <lb ed="X" n="0308a05"/><lb ed="R058" n="0349a02"/><p xml:id="pX37p0308a0501"><name role="" type="person">释迦文<persName>佛</persName></name>。五十年间。转大法轮。其究竟极倡。无上宝 <lb ed="X" n="0308a06"/><lb ed="R058" n="0349a03"/>录者。则莫过乎法花涅槃两经矣。盖以开权之说。诸 <lb ed="X" n="0308a07"/><lb ed="R058" n="0349a04"/>经未明。显本之谈。两经独擅也。今家判此两经。同譬 <lb ed="X" n="0308a08"/><lb ed="R058" n="0349a05"/>醍醐。良由兹焉。而其本迹显实。虽文義浩繁。究其要 <lb ed="X" n="0308a09"/><lb ed="R058" n="0349a06"/>归。则不出吾人介尔之心焉。荆溪尊者曰。妙法只是 <lb ed="X" n="0308a10"/><lb ed="R058" n="0349a07"/>一心三德。又曰若了三德在一心中。则大经一部。居 <lb ed="X" n="0308a11"/><lb ed="R058" n="0349a08"/>于方寸。旨哉言乎。诚義学者之最所当服膺也。又虽 <lb ed="X" n="0308a12"/><lb ed="R058" n="0349a09"/>复安经同味。然涅槃经。扶律谈常。遍被末代。则今时 <lb ed="X" n="0308a13"/><lb ed="R058" n="0349a10"/>学人所当急研讨也。然智者大师之弘经。<anchor xml:id="nkr_note_add_0308a1301" n="0308a1301"/><anchor xml:id="beg0308a1301" n="0308a1301"/>但<anchor xml:id="end0308a1301"/>疏法花。 <lb ed="X" n="0308a14"/><lb ed="R058" n="0349a11"/>而不及涅槃。虽固可惜。而章安尊者。依智者義意。作 <lb ed="X" n="0308a15"/><lb ed="R058" n="0349a12"/>涅槃疏。则两疏幷行。宛观双璧。荆溪尊者之作记。亦 <lb ed="X" n="0308a16"/><lb ed="R058" n="0349a13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0308a1601" n="0308a1601"/><anchor xml:id="beg0308a1601" n="0308a1601"/>但<anchor xml:id="end0308a1601"/>释法花疏。而不及涅槃疏。岂非缺乎。虽有暹满二 <lb ed="X" n="0308a17"/><lb ed="R058" n="0349a14"/>记。不满人意。议者众矣。且迨近世亡而弗传。是故古 <lb ed="X" n="0308a18"/><lb ed="R058" n="0349a15"/>今学徒。患乎此疏。文古義幽。难解难晓。宋孤山圆师。 <lb ed="X" n="0308a19"/><lb ed="R058" n="0349a16"/>以高世之才。师安之学。作三德指归二十卷。于是其 <lb ed="X" n="0308a20"/><lb ed="R058" n="0349a17"/>难解难晓者。皆涣然冰释。灿然日明。大有益于物。则 <lb ed="X" n="0308a21"/><lb ed="R058" n="0349a18"/>亦可谓备矣。况复题以三德者。欲俾学者。由记以通 <lb ed="X" n="0308a22"/><lb ed="R058" n="0349b01"/>疏。由疏以会经。乃悟一心三德。其意甚好矣。第恨其 <lb ed="X" n="0308a23"/><lb ed="R058" n="0349b02"/>为山外宗师。而间陈其所相承也。故其所示三德。亦 <lb ed="X" n="0308a24"/><lb ed="R058" n="0349b03"/>似不臻乎圆极矣。四明曰。若不即三道而显三德者。 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0308b" n="0308b"/> <lb ed="X" n="0308b01"/><lb ed="R058" n="0349b04"/>乃教道所说也。富哉言乎。足以辨山外之异见。而彰 <lb ed="X" n="0308b02"/><lb ed="R058" n="0349b05"/>圆顿之正宗。贤达为能信彻乎斯。然後读是书焉。则 <lb ed="X" n="0308b03"/><lb ed="R058" n="0349b06"/>三德秘藏之旨。庶乎不差矣。是书不入明藏 <lb ed="X" n="0308b04" type="honorific"/><lb ed="R058" n="0349b07"/>本<g ref="#CB15131">邦</g>又未廣行。学者憾之久矣。余曩曾请 <lb ed="X" n="0308b05" type="honorific"/><lb ed="R058" n="0349b08"/>轮王大王。借浓州长泷寺古藏宋板书数十部。是书 <lb ed="X" n="0308b06"/><lb ed="R058" n="0349b09"/>其一也。喜而视之。缺第十五卷。虽恨其未完。合抱不 <lb ed="X" n="0308b07"/><lb ed="R058" n="0349b10"/>以尺折废。盖与四方同志共焉。遂令二三子。旁加国 <lb ed="X" n="0308b08"/><lb ed="R058" n="0349b11"/>语。付诸书林。重绣梨枣。近者雕刻既成。书林乞序于 <lb ed="X" n="0308b09"/><lb ed="R058" n="0349b12"/>余。余深随喜其传永久。又愿他日藏完书者。乐補其 <lb ed="X" n="0308b10"/><lb ed="R058" n="0349b13"/>阙。因操觚直书。以弁简端云。</p> <lb ed="X" n="0308b11"/><lb ed="R058" n="0349b14"/><p xml:id="pX37p0308b1101">时 <lb ed="X" n="0308b12" type="honorific"/><lb ed="R058" n="0349b15"/>正德乙未春老苾刍光谦谨撰</p></cb:div> <lb ed="X" n="0308b13"/> <lb ed="X" n="0308b14"/> <lb ed="X" n="0308b15"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 662-B 涅槃经疏三德指归序</cb:mulu><head>No. 662-B <lb ed="X" n="0308b16"/><lb ed="R058" n="0350a01"/> 涅槃经疏三德指归序</head> <lb ed="X" n="0308b17"/> <lb ed="X" n="0308b18"/><lb ed="R058" n="0350a02"/><p xml:id="pX37p0308b1801">涅槃疏者实 <lb ed="X" n="0308b19" type="honorific"/><lb ed="R058" n="0350a03"/>吾祖章安法师约 龙树宗旨用 智者法门依经 <lb ed="X" n="0308b20"/><lb ed="R058" n="0350a04"/>辨理大明乎三德之妙義也既而 章安师没 荆 <lb ed="X" n="0308b21"/><lb ed="R058" n="0350a05"/>溪师作笔削斯文再治再定抑又因旧章见新意如 <lb ed="X" n="0308b22"/><lb ed="R058" n="0350a06"/>诸文之下或加私谓文句之题改之曰疏是也然後 <lb ed="X" n="0308b23"/><lb ed="R058" n="0350a07"/>得尽善矣迩世空文仅存莫有传者钱唐沙门释智 <lb ed="X" n="0308b24"/><lb ed="R058" n="0350a08"/>圆字无外其荆溪十世之法孙也痛微言之将坠慨 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0308c" n="0308c"/> <lb ed="X" n="0308c01"/><lb ed="R058" n="0350a09"/>後学之不闻于是乎撰记以申明之勒成二十卷号 <lb ed="X" n="0308c02"/><lb ed="R058" n="0350a10"/>三德指归凡于文高旨远言约義微之处而皆離坚 <lb ed="X" n="0308c03"/><lb ed="R058" n="0350a11"/>合异派深析重指而归之俾夫来者识经之所诠疏 <lb ed="X" n="0308c04"/><lb ed="R058" n="0350a12"/>之立義尽在于生<persName>佛</persName>无差一心三德之理也无奔走 <lb ed="X" n="0308c05"/><lb ed="R058" n="0350a13"/>于迷涂姑务于理观讲授矣唯怀道者知我志乎。</p><p xml:id="pX37p0308c0520" cb:place="inline">时 <lb ed="X" n="0308c06"/><lb ed="R058" n="0350a14"/>大宋大中祥符四年岁次辛亥八月既朢于钱唐西 <lb ed="X" n="0308c07"/><lb ed="R058" n="0350a15"/>湖<name role="" type="person">崇福寺</name>讲堂首事笔削越六年癸丑九月二十六 <lb ed="X" n="0308c08"/><lb ed="R058" n="0350a16"/>日于<name role="" type="person">大慈山</name><anchor xml:id="nkr_note_add_0308c0801" n="0308c0801"/><anchor xml:id="beg0308c0801" n="0308c0801"/>崇<anchor xml:id="end0308c0801"/>法寺方丈功毕序云。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0308c09"/> <lb ed="X" n="0308c10"/> <lb ed="X" n="0308c11"/> <lb ed="X" n="0308c12"/><lb ed="R058" n="0350b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">目次</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0308001" n="0308001"/>涅槃经疏三德指皈目次</head> <lb ed="X" n="0308c13"/><lb ed="R058" n="0350b02"/> <lb ed="X" n="0308c14"/><lb ed="R058" n="0350b03"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c1401">卷第一 <lb ed="X" n="0308c15"/><lb ed="R058" n="0350b04"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c1501">序</item><item xml:id="itemX37p0308c1502">释序品第一</item></list></item> <lb ed="X" n="0308c16"/><lb ed="R058" n="0350b05"/><item xml:id="itemX37p0308c1601">卷第二 <lb ed="X" n="0308c17"/><lb ed="R058" n="0350b06"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c1701">释序品之馀</item></list></item> <lb ed="X" n="0308c18"/><lb ed="R058" n="0350b07"/><item xml:id="itemX37p0308c1801">卷第三 <lb ed="X" n="0308c19"/><lb ed="R058" n="0350b08"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c1901">释<name role="" type="person">纯陀</name>品第二</item><item xml:id="itemX37p0308c1907">释哀歎品第三</item></list></item> <lb ed="X" n="0308c20"/><lb ed="R058" n="0350b09"/><item xml:id="itemX37p0308c2001">卷第四 <lb ed="X" n="0308c21"/><lb ed="R058" n="0350b10"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c2101">释哀歎品之馀</item></list></item> <lb ed="X" n="0308c22"/><lb ed="R058" n="0350b11"/><item xml:id="itemX37p0308c2201">卷第五 <lb ed="X" n="0308c23"/><lb ed="R058" n="0350b12"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0308c2301">释哀歎品之馀</item><item xml:id="itemX37p0308c2307">释长寿品第四</item></list></item> <lb ed="X" n="0308c24"/><lb ed="R058" n="0350b13"/><item xml:id="itemX37p0308c2401">卷第六 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0309a" n="0309a"/> <lb ed="X" n="0309a01"/><lb ed="R058" n="0350b14"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a0101">释长寿品之馀</item><item xml:id="itemX37p0309a0107">释金刚身品第五</item> <lb ed="X" n="0309a02"/><lb ed="R058" n="0350b15"/><item xml:id="itemX37p0309a0201">释名字功德品第六</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a03"/><lb ed="R058" n="0350b16"/><item xml:id="itemX37p0309a0301">卷第七 <lb ed="X" n="0309a04"/><lb ed="R058" n="0350b17"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a0401">释四相品第七</item><item xml:id="itemX37p0309a0407">释四依品第八</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a05"/><lb ed="R058" n="0350b18"/><item xml:id="itemX37p0309a0501">卷第八 <lb ed="X" n="0309a06"/><lb ed="R058" n="0351a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a0601">释邪正品第九</item><item xml:id="itemX37p0309a0607">释四谛品第十</item> <lb ed="X" n="0309a07"/><lb ed="R058" n="0351a02"/><item xml:id="itemX37p0309a0701">释四倒品第十一</item><item xml:id="itemX37p0309a0708">释<persName>如来</persName>性品第十二</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a08"/><lb ed="R058" n="0351a03"/><item xml:id="itemX37p0309a0801">卷第九 <lb ed="X" n="0309a09"/><lb ed="R058" n="0351a04"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a0901">释文字品第十三</item><item xml:id="itemX37p0309a0908">释鸟喩品第十四</item> <lb ed="X" n="0309a10"/><lb ed="R058" n="0351a05"/><item xml:id="itemX37p0309a1001">释月喩品第十五</item><item xml:id="itemX37p0309a1008">释菩萨品第十六</item> <lb ed="X" n="0309a11"/><lb ed="R058" n="0351a06"/><item xml:id="itemX37p0309a1101">释大众问品第十七</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a12"/><lb ed="R058" n="0351a07"/><item xml:id="itemX37p0309a1201">卷第十 <lb ed="X" n="0309a13"/><lb ed="R058" n="0351a08"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a1301">释现病品第十八</item><item xml:id="itemX37p0309a1308">释圣行品第十九</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a14"/><lb ed="R058" n="0351a09"/><item xml:id="itemX37p0309a1401">卷第十一 <lb ed="X" n="0309a15"/><lb ed="R058" n="0351a10"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a1501">释圣行品上之馀</item><item xml:id="itemX37p0309a1508">释圣行品之中</item> <lb ed="X" n="0309a16"/><lb ed="R058" n="0351a11"/><item xml:id="itemX37p0309a1601">释圣行品之下</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a17"/><lb ed="R058" n="0351a12"/><item xml:id="itemX37p0309a1701">卷第十二 <lb ed="X" n="0309a18"/><lb ed="R058" n="0351a13"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a1801">释梵行品第二十</item><item xml:id="itemX37p0309a1808">释梵行品之二</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a19"/><lb ed="R058" n="0351a14"/><item xml:id="itemX37p0309a1901">卷第十三 <lb ed="X" n="0309a20"/><lb ed="R058" n="0351a15"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309a2001">释梵行品之三</item><item xml:id="itemX37p0309a2007">释梵行品之四</item> <lb ed="X" n="0309a21"/><lb ed="R058" n="0351a16"/><item xml:id="itemX37p0309a2101">释婴儿行品第二十一</item></list></item> <lb ed="X" n="0309a22"/><lb ed="R058" n="0351a17"/><item xml:id="itemX37p0309a2201">卷第十四</item> <lb ed="X" n="0309a23"/><lb ed="R058" n="0351a18"/><item xml:id="itemX37p0309a2301">释德王品第二十二</item><item xml:id="itemX37p0309a2309">释德王品之二</item> <lb ed="X" n="0309a24"/><lb ed="R058" n="0351b01"/><item xml:id="itemX37p0309a2401">卷第十五 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0309b" n="0309b"/> <lb ed="X" n="0309b01"/><lb ed="R058" n="0351b02"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b0101">逸失</item></list></item> <lb ed="X" n="0309b02"/><lb ed="R058" n="0351b03"/><item xml:id="itemX37p0309b0201">卷第十六 <lb ed="X" n="0309b03"/><lb ed="R058" n="0351b04"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b0301">释德王品之六</item><item xml:id="itemX37p0309b0307">释狮子吼品第二十三</item> <lb ed="X" n="0309b04"/><lb ed="R058" n="0351b05"/><item xml:id="itemX37p0309b0401">释狮子吼品之二</item></list></item> <lb ed="X" n="0309b05"/><lb ed="R058" n="0351b06"/><item xml:id="itemX37p0309b0501">卷第十七 <lb ed="X" n="0309b06"/><lb ed="R058" n="0351b07"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b0601">释狮子吼品之三</item><item xml:id="itemX37p0309b0608">释狮子吼品之四</item> <lb ed="X" n="0309b07"/><lb ed="R058" n="0351b08"/><item xml:id="itemX37p0309b0701">释狮子吼品之五</item><item xml:id="itemX37p0309b0708">释狮子吼品之六</item></list></item> <lb ed="X" n="0309b08"/><lb ed="R058" n="0351b09"/><item xml:id="itemX37p0309b0801">卷第十八 <lb ed="X" n="0309b09"/><lb ed="R058" n="0351b10"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b0901">释迦葉品第二十四</item><item xml:id="itemX37p0309b0909">释迦葉品之二</item></list></item> <lb ed="X" n="0309b10"/><lb ed="R058" n="0351b11"/><item xml:id="itemX37p0309b1001">卷第十九 <lb ed="X" n="0309b11"/><lb ed="R058" n="0351b12"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b1101">释迦葉品之三</item><item xml:id="itemX37p0309b1107">释迦葉品之四</item> <lb ed="X" n="0309b12"/><lb ed="R058" n="0351b13"/><item xml:id="itemX37p0309b1201">释憍陈如品第二十五</item></list></item> <lb ed="X" n="0309b13"/><lb ed="R058" n="0351b14"/><item xml:id="itemX37p0309b1301">卷第二十 <lb ed="X" n="0309b14"/><lb ed="R058" n="0351b15"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX37p0309b1401">释陈如品之二</item><item xml:id="itemX37p0309b1407">释陈如品之末<note place="inline">以下释後分经</note></item> <lb ed="X" n="0309b15"/><lb ed="R058" n="0351b16"/><item xml:id="itemX37p0309b1501">释遗教品第一</item><item xml:id="itemX37p0309b1507">释还源品第二</item> <lb ed="X" n="0309b16"/><lb ed="R058" n="0351b17"/><item xml:id="itemX37p0309b1601">释荼毘品第三</item><item xml:id="itemX37p0309b1607">释廓润品第四</item></list></item></list> <lb ed="X" n="0309b17"/><lb ed="R058" n="0351b18"/><p xml:id="pX37p0309b1701">涅槃经疏三德指归目次<note place="inline">终</note></p></cb:div> <lb ed="X" n="0309b18"/> <lb ed="X" n="0309b19"/> <lb ed="X" n="0309b20"/> <lb ed="X" n="0309b21"/> <lb ed="X" n="0309b22"/> <lb ed="X" n="0309b23"/> <lb ed="X" n="0309b24"/> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0309c" n="0309c"/> <lb ed="X" n="0309c01"/> <lb ed="X" n="0309c02"/><cb:docNumber>No. 662</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0309c03"/><lb ed="R058" n="0352a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>涅槃经疏三德指归卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0309c04"/> <lb ed="X" n="0309c05"/><lb ed="R058" n="0352a02"/><byline cb:type="author">钱唐沙门释 智圆 述</byline> <lb ed="X" n="0309c06"/><lb ed="R058" n="0352a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">释序品第一</cb:mulu><p xml:id="pX37p0309c06">初疏文通题能所相对凡有二重初疏字是能解馀 <lb ed="X" n="0309c07"/><lb ed="R058" n="0352a04"/>为所解二经是能诠涅槃是所诠既揽所诠为经之 <lb ed="X" n="0309c08"/><lb ed="R058" n="0352a05"/>别名故今亦揽所解为疏之别目以别简通即显此 <lb ed="X" n="0309c09"/><lb ed="R058" n="0352a06"/>疏非解他经疏者疏也决也疏通经旨抉择<persName>佛</persName>意也 <lb ed="X" n="0309c10"/><lb ed="R058" n="0352a07"/>章安旧本则称文句義尙乎谦谓但能以科句节断 <lb ed="X" n="0309c11"/><lb ed="R058" n="0352a08"/>经文而<anchor xml:id="nkr_note_add_0309c1101" n="0309c1101"/><anchor xml:id="beg0309c1101" n="0309c1101"/>已<anchor xml:id="end0309c1101"/>荆溪治定改称为疏谓决通一经義意无 <lb ed="X" n="0309c12"/><lb ed="R058" n="0352a09"/>壅斯亦荆溪善述章安之意也例如止观本称圆顿 <lb ed="X" n="0309c13"/><lb ed="R058" n="0352a10"/>章安治定改号摩诃既有理存焉则改作无爽问智 <lb ed="X" n="0309c14"/><lb ed="R058" n="0352a11"/>者解经释题既号玄義消文则曰文句章安师承有 <lb ed="X" n="0309c15"/><lb ed="R058" n="0352a12"/>在岂是尙谦耶答只由智者尙谦故章安依之耳亦 <lb ed="X" n="0309c16"/><lb ed="R058" n="0352a13"/>犹先儒解书或称传谓以传述为義或亲承圣旨或 <lb ed="X" n="0309c17"/><lb ed="R058" n="0352a14"/>师儒相传故云传如尙书孔氏传是也或称注则尙 <lb ed="X" n="0309c18"/><lb ed="R058" n="0352a15"/>于谦不敢传授<anchor xml:id="nkr_note_add_0309c1801" n="0309c1801"/><anchor xml:id="beg0309c1801" n="0309c1801"/>己<anchor xml:id="end0309c1801"/>意但直注于文下耳如礼记郑氏 <lb ed="X" n="0309c19"/><lb ed="R058" n="0352a16"/>注是也例如称疏及文句谦与不谦意也故荆溪撰 <lb ed="X" n="0309c20"/><lb ed="R058" n="0352a17"/>止观科亦题文句岂非但以科句节文称文句耶问 <lb ed="X" n="0309c21"/><lb ed="R058" n="0352a18"/>若尔玄義之名应非谦也答实然谓以五義释题妙 <lb ed="X" n="0309c22"/><lb ed="R058" n="0352b01"/>契<persName>佛</persName>旨故称玄義故荆溪但改文句之题而玄義仍 <lb ed="X" n="0309c23"/><lb ed="R058" n="0352b02"/>从旧贯故知章安之意一谦一不二義互显故妙乐 <lb ed="X" n="0309c24"/><lb ed="R058" n="0352b03"/>记云所以释题不可率尔题下别释理非容易以由 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0310a" n="0310a"/> <lb ed="X" n="0310a01"/><lb ed="R058" n="0352b04"/>释题大義委悉故至经文但粗分章段题云文句良 <lb ed="X" n="0310a02"/><lb ed="R058" n="0352b05"/>由于此问自古诸师解经多题为疏岂皆不谦得不 <lb ed="X" n="0310a03"/><lb ed="R058" n="0352b06"/>乖礼乎答谦与不谦皆出作者之意理或有归虽自 <lb ed="X" n="0310a04"/><lb ed="R058" n="0352b07"/>誉亦无咎也如夫子云文王既殁文不在兹乎颜回 <lb ed="X" n="0310a05"/><lb ed="R058" n="0352b08"/>曰舜何人也予何人也此谓道德均齐而自比于文 <lb ed="X" n="0310a06"/><lb ed="R058" n="0352b09"/>王虞舜孰敢非者其或不类虽三尺童子亦能哂之 <lb ed="X" n="0310a07"/><lb ed="R058" n="0352b10"/>亦如大师自称天竺大论尙非其类真丹人师何劳 <lb ed="X" n="0310a08"/><lb ed="R058" n="0352b11"/>及语此虽不谦谅无惭德故题为疏意类此矣或曰 <lb ed="X" n="0310a09"/><lb ed="R058" n="0352b12"/>一家言教解题与释文各部者则名有玄義文句之 <lb ed="X" n="0310a10"/><lb ed="R058" n="0352b13"/>异其合为一部者则总题曰疏如净名疏观经疏之 <lb ed="X" n="0310a11"/><lb ed="R058" n="0352b14"/>例也今既以玄義各部应题文句安称疏耶答此皆 <lb ed="X" n="0310a12"/><lb ed="R058" n="0352b15"/>旧章非今新意如其不尔且净名廣疏旧以前六卷 <lb ed="X" n="0310a13"/><lb ed="R058" n="0352b16"/>题曰玄疏後二十八卷题曰文疏洎荆溪修定而削 <lb ed="X" n="0310a14"/><lb ed="R058" n="0352b17"/>其文字但云略疏第一等复与六卷玄義各行若乃 <lb ed="X" n="0310a15"/><lb ed="R058" n="0352b18"/>固守文句之题不从新意者何异讲再治止观而弃 <lb ed="X" n="0310a16"/><lb ed="R058" n="0353a01"/>摩诃之号反用圆顿之题乎又况章安自称为疏如 <lb ed="X" n="0310a17"/><lb ed="R058" n="0353a02"/>玄義云疏缘起又云寄疏他舍其意在谦且题文句 <lb ed="X" n="0310a18"/><lb ed="R058" n="0353a03"/>荆溪改之不遗先旨</p> <lb ed="X" n="0310a19"/><lb ed="R058" n="0353a04"/><p xml:id="pX37p0310a1901">卷者捲舒为義第居也一始也此卷居始故云第一 <lb ed="X" n="0310a20"/><lb ed="R058" n="0353a05"/>二撰治嘉号。</p><p xml:id="pX37p0310a2006" cb:place="inline">先明撰人号即章安也次明治者号 <lb ed="X" n="0310a21"/><lb ed="R058" n="0353a06"/>即荆溪也旧文云天台智者大师说弟子灌顶集者 <lb ed="X" n="0310a22"/><lb ed="R058" n="0353a07"/>即是章安推功归师谓此疏文虽是<anchor xml:id="nkr_note_add_0310a2201" n="0310a2201"/><anchor xml:id="beg0310a2201" n="0310a2201"/>己<anchor xml:id="end0310a2201"/>述而皆纠集 <lb ed="X" n="0310a23"/><lb ed="R058" n="0353a08"/>大师所说法门耳故玄義云以大业十年十月十日 <lb ed="X" n="0310a24"/><lb ed="R058" n="0353a09"/>庐于天台之南管窥智者義意辄为解释又下释长 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0310b" n="0310b"/> <lb ed="X" n="0310b01"/><lb ed="R058" n="0353a10"/>寿品初疏云精进菩萨亦不能知岂是凡夫暗心图 <lb ed="X" n="0310b02"/><lb ed="R058" n="0353a11"/>度不能<anchor xml:id="nkr_note_add_0310b0201" n="0310b0201"/><anchor xml:id="beg0310b0201" n="0310b0201"/>已已<anchor xml:id="end0310b0201"/>辄述所闻此皆谦<anchor xml:id="nkr_note_add_0310b0202" n="0310b0202"/><anchor xml:id="beg0310b0202" n="0310b0202"/>己<anchor xml:id="end0310b0202"/>不才归美智者故 <lb ed="X" n="0310b03"/><lb ed="R058" n="0353a12"/>旧文题下但言智者说也洎荆溪再治直显其功故 <lb ed="X" n="0310b04"/><lb ed="R058" n="0353a13"/>削智者之号而云顶法师撰也礼以二名不偏讳故 <lb ed="X" n="0310b05"/><lb ed="R058" n="0353a14"/>得称顶而不言灌也其名字之義德行之美制疏因 <lb ed="X" n="0310b06"/><lb ed="R058" n="0353a15"/>由著述年代具如玄记及教相章疏缘起中。</p> <lb ed="X" n="0310b07"/><lb ed="R058" n="0353a16"/><p xml:id="pX37p0310b0701">法师者梵行品云以知法故名大法师以知義故名 <lb ed="X" n="0310b08"/><lb ed="R058" n="0353a17"/>大法师等约七善解之而皆在<persName>佛</persName>故法师之号通乎 <lb ed="X" n="0310b09"/><lb ed="R058" n="0353a18"/>因果今疏主即因中法师也杨子法言曰师者人之 <lb ed="X" n="0310b10"/><lb ed="R058" n="0353b01"/>模笵也像法决疑经及观心论皆明三师谓律师法 <lb ed="X" n="0310b11"/><lb ed="R058" n="0353b02"/>师禅师也明练持犯曰律师精通经论曰法师修心 <lb ed="X" n="0310b12"/><lb ed="R058" n="0353b03"/>静虑曰禅师观心论疏明三师各有十过律师十者 <lb ed="X" n="0310b13"/><lb ed="R058" n="0353b04"/>一但执外律不识内戒故被净名所诃二执律名相 <lb ed="X" n="0310b14"/><lb ed="R058" n="0353b05"/>诤计是非不识见心苦集三然戒定慧相资方能进 <lb ed="X" n="0310b15"/><lb ed="R058" n="0353b06"/>道但律不慧不禅何能进道四弘在名誉志不存道 <lb ed="X" n="0310b16"/><lb ed="R058" n="0353b07"/>果在三涂五不遵遗嘱不依念处修道不依木叉而 <lb ed="X" n="0310b17"/><lb ed="R058" n="0353b08"/>住六执律方便小教以为正理而障大道七师师执 <lb ed="X" n="0310b18"/><lb ed="R058" n="0353b09"/>律不同弘则多加乳水八不依圣教传授误累後生 <lb ed="X" n="0310b19"/><lb ed="R058" n="0353b10"/>九四众不霑真法转就浇漓十非止不能光显三宝 <lb ed="X" n="0310b20"/><lb ed="R058" n="0353b11"/>亦乃破<persName>佛</persName>法也法师十者一但外求文解而不内观 <lb ed="X" n="0310b21"/><lb ed="R058" n="0353b12"/>修心释论云有闻而无慧所说不应受二不融经意 <lb ed="X" n="0310b22"/><lb ed="R058" n="0353b13"/>息诤趣道但执<anchor xml:id="nkr_note_add_0310b2201" n="0310b2201"/><anchor xml:id="beg0310b2201" n="0310b2201"/>己<anchor xml:id="end0310b2201"/>非他我慢自高不识见心苦集三 <lb ed="X" n="0310b23"/><lb ed="R058" n="0353b14"/>不遵遗嘱不依念处修道不依木叉而住非<persName>佛</persName>弟子 <lb ed="X" n="0310b24"/><lb ed="R058" n="0353b15"/>四经云非禅不慧偏慧不禅一翅一轮岂能远运五 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0310c" n="0310c"/> <lb ed="X" n="0310c01"/><lb ed="R058" n="0353b16"/>法本无说说破贪求名利弘宣寧会圣旨六<anchor xml:id="nkr_note_add_0310c0101" n="0310c0101"/><anchor xml:id="beg0310c0101" n="0310c0101"/>但<anchor xml:id="end0310c0101"/>贵耳 <lb ed="X" n="0310c02"/><lb ed="R058" n="0353b17"/>入口出何利于<anchor xml:id="nkr_note_add_0310c0201" n="0310c0201"/><anchor xml:id="beg0310c0201" n="0310c0201"/>己<anchor xml:id="end0310c0201"/>经云如人数他宝自无半钱分七 <lb ed="X" n="0310c03"/><lb ed="R058" n="0353b18"/>无行而宣何利于他八又多如乳水无道之教误累 <lb ed="X" n="0310c04"/><lb ed="R058" n="0354a01"/>後生九四众失真法利转就浇漓十非<anchor xml:id="nkr_note_add_0310c0401" n="0310c0401"/><anchor xml:id="beg0310c0401" n="0310c0401"/>但<anchor xml:id="end0310c0401"/>不能光显 <lb ed="X" n="0310c05"/><lb ed="R058" n="0354a02"/>三宝亦乃破<persName>佛</persName>法也禅师十者一经云假名阿兰若 <lb ed="X" n="0310c06"/><lb ed="R058" n="0354a03"/>衲衣在空闲自谓人间宝好出我等过二恃行凌他 <lb ed="X" n="0310c07"/><lb ed="R058" n="0354a04"/>不识戒取苦集烦恼三无慧修定盲禅无目寧出生 <lb ed="X" n="0310c08"/><lb ed="R058" n="0354a05"/>死四不遵遗嘱不依念处修道不依木叉而住非<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0310c09"/><lb ed="R058" n="0354a06"/>弟子五无慧之禅多发鬼定生破<persName>佛</persName>法死堕鬼道六 <lb ed="X" n="0310c10"/><lb ed="R058" n="0354a07"/>名利坐禅如扇提罗死堕地狱七设证得禅即堕长 <lb ed="X" n="0310c11"/><lb ed="R058" n="0354a08"/>寿天难八加水乳禅教授学徒绍三涂种九四众不 <lb ed="X" n="0310c12"/><lb ed="R058" n="0354a09"/>霑真法之润转就浇漓十非止不能光显三宝亦乃 <lb ed="X" n="0310c13"/><lb ed="R058" n="0354a10"/>破<persName>佛</persName>法也然晚生莫。不轨崇三师以为良导师既邪 <lb ed="X" n="0310c14"/><lb ed="R058" n="0354a11"/>而无道弟子何能自正故经云三师破<persName>佛</persName>法也今疏 <lb ed="X" n="0310c15"/><lb ed="R058" n="0354a12"/>主称法师者反上十过而成十德自正正他师笵有 <lb ed="X" n="0310c16"/><lb ed="R058" n="0354a13"/>在。</p> <lb ed="X" n="0310c17"/><lb ed="R058" n="0354a14"/><p xml:id="pX37p0310c1701">撰者录也故法花云撰集解其義也。</p> <lb ed="X" n="0310c18"/><lb ed="R058" n="0354a15"/><p xml:id="pX37p0310c1801">次治者号。</p><p xml:id="pX37p0310c1805" cb:place="inline">天台者所居之山也十道志云<name role="" type="person">天台山</name> <lb ed="X" n="0310c19"/><lb ed="R058" n="0354a16"/>顶对三台星故以名焉文选孙绰<name role="" type="person">天台山</name>赋序云天 <lb ed="X" n="0310c20"/><lb ed="R058" n="0354a17"/>台山者盖山嶽之神秀也涉海则有方丈蓬莱登陆 <lb ed="X" n="0310c21"/><lb ed="R058" n="0354a18"/>则有四明天台皆玄圣之所遊化灵仙之所窟宅。</p> <lb ed="X" n="0310c22"/><lb ed="R058" n="0354b01"/><p xml:id="pX37p0310c2201">沙门此云勤息谓勤行众善止息诸恶故也又翻乏 <lb ed="X" n="0310c23"/><lb ed="R058" n="0354b02"/>道如下经说此出家之通号也。</p> <lb ed="X" n="0310c24"/><lb ed="R058" n="0354b03"/><p xml:id="pX37p0310c2401">湛然即荆溪名讳乃出家别号下经云定水湛然满 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0311a" n="0311a"/> <lb ed="X" n="0311a01"/><lb ed="R058" n="0354b04"/>涅槃即首楞严大定也则由内观涅槃行道而外立 <lb ed="X" n="0311a02"/><lb ed="R058" n="0354b05"/>斯名姓戚氏世居晋陵之荆溪则常州人也人尊其 <lb ed="X" n="0311a03"/><lb ed="R058" n="0354b06"/>教因以荆溪为号<persName>佛</persName>灭度後十有三世至龙树菩萨 <lb ed="X" n="0311a04"/><lb ed="R058" n="0354b07"/>始用文字廣第一義谛嗣其学者号法性宗元魏高 <lb ed="X" n="0311a05"/><lb ed="R058" n="0354b08"/>齐间有慧文禅师默而识之授南嶽思大师由是有 <lb ed="X" n="0311a06"/><lb ed="R058" n="0354b09"/>三观之学洎智者大师蔚然兴于天台而其道益大 <lb ed="X" n="0311a07"/><lb ed="R058" n="0354b10"/>以教言之则荆溪乃龙树之裔孙智者之五世孙左 <lb ed="X" n="0311a08"/><lb ed="R058" n="0354b11"/>溪朗公之法子也二十馀受经于左溪与之言大骇 <lb ed="X" n="0311a09"/><lb ed="R058" n="0354b12"/>异日谓然曰汝何梦乎然曰畴昔之夜梦披僧服掖 <lb ed="X" n="0311a10"/><lb ed="R058" n="0354b13"/>二轮遊大河之中左溪曰嘻汝当以止观二法度群 <lb ed="X" n="0311a11"/><lb ed="R058" n="0354b14"/>生于生死之渊乎乃授以本师所传止观然德宇凝 <lb ed="X" n="0311a12"/><lb ed="R058" n="0354b15"/>粹神锋爽拔始以处士传道学者悦随如群流之趣 <lb ed="X" n="0311a13"/><lb ed="R058" n="0354b16"/>大川也天宝初年<note place="inline">时年三十七</note>解缝掖而登僧籍遂往越 <lb ed="X" n="0311a14"/><lb ed="R058" n="0354b17"/>州昙一律师法集廣寻持犯开制之律笵焉始居吴 <lb ed="X" n="0311a15"/><lb ed="R058" n="0354b18"/>郡晋陵中诣五台後居天台皆敷行止观天宝末大 <lb ed="X" n="0311a16"/><lb ed="R058" n="0355a01"/>历初诏书连征幷辞疾不就当大兵大饑之际揭<note place="inline">去乂 <lb ed="X" n="0311a17"/><lb ed="R058" n="0355a02"/>反</note>厉法流学徒愈繁瞻望堂室以为依怙然慈以摄 <lb ed="X" n="0311a18"/><lb ed="R058" n="0355a03"/>之谨以守之大布而衣一床而居不食乳蜜不衣缯 <lb ed="X" n="0311a19"/><lb ed="R058" n="0355a04"/>帛故神邕赞曰乳蜜不嗜缯帛弥克以唐建中三年 <lb ed="X" n="0311a20"/><lb ed="R058" n="0355a05"/>二月五日示疾<persName>佛</persName>陇道场顾语学徒曰道无方性无 <lb ed="X" n="0311a21"/><lb ed="R058" n="0355a06"/>体生欤死欤其旨一贯吾归骨此山报尽今夕要与 <lb ed="X" n="0311a22"/><lb ed="R058" n="0355a07"/>汝辈谈道而诀夫一念无相谓之空无法不备谓之 <lb ed="X" n="0311a23"/><lb ed="R058" n="0355a08"/>假不一不异谓之中在凡为三因在圣为三德爇炷 <lb ed="X" n="0311a24"/><lb ed="R058" n="0355a09"/>则初後同相涉海则浅深异流善利利人在此而<anchor xml:id="nkr_note_add_0311a2401" n="0311a2401"/><anchor xml:id="beg0311a2401" n="0311a2401"/>已<anchor xml:id="end0311a2401"/> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0311b" n="0311b"/> <lb ed="X" n="0311b01"/><lb ed="R058" n="0355a10"/>尔其志之言讫隐几泊如而化春秋七十二法腊三 <lb ed="X" n="0311b02"/><lb ed="R058" n="0355a11"/>十四门人奉全身起塔祔于智者大师茔兆之西南 <lb ed="X" n="0311b03"/><lb ed="R058" n="0355a12"/>隅焉平日辑纂教法明决前疑开发後滞一家所传 <lb ed="X" n="0311b04"/><lb ed="R058" n="0355a13"/>咸祖述之凡百馀卷盛行于世故皇朝高僧传云详 <lb ed="X" n="0311b05"/><lb ed="R058" n="0355a14"/>其始天宝终建中以自证之心说未闻之法经不云 <lb ed="X" n="0311b06"/><lb ed="R058" n="0355a15"/>乎于少时间大作<persName>佛</persName>事然师有焉。</p> <lb ed="X" n="0311b07"/><lb ed="R058" n="0355a16"/><p xml:id="pX37p0311b0701">再治者对章安初撰故曰再治治谓修治即于章安 <lb ed="X" n="0311b08"/><lb ed="R058" n="0355a17"/>文句中辞有烦者则册削之義有缺者则添補之如 <lb ed="X" n="0311b09"/><lb ed="R058" n="0355a18"/>下文中私谓私云等即是補也故治之一字義含删 <lb ed="X" n="0311b10"/><lb ed="R058" n="0355b01"/>補以删以補皆修治故若尔荆溪何不题为删補疏 <lb ed="X" n="0311b11"/><lb ed="R058" n="0355b02"/>及治定疏耶答既以再治二字居名讳之下故总题 <lb ed="X" n="0311b12"/><lb ed="R058" n="0355b03"/>不安删補等语也例如<name role="" type="person">何晏</name>解论语既以集解二字 <lb ed="X" n="0311b13"/><lb ed="R058" n="0355b04"/>居名讳之下故总题<anchor xml:id="nkr_note_add_0311b1301" n="0311b1301"/><anchor xml:id="beg0311b1301" n="0311b1301"/>但<anchor xml:id="end0311b1301"/>云论语第一也若如杜征南 <lb ed="X" n="0311b14"/><lb ed="R058" n="0355b05"/>解春秋既题为春秋经传集解故题下<anchor xml:id="nkr_note_add_0311b1401" n="0311b1401"/><anchor xml:id="beg0311b1401" n="0311b1401"/>但<anchor xml:id="end0311b1401"/>书杜氏二 <lb ed="X" n="0311b15"/><lb ed="R058" n="0355b06"/>字更无集撰之言今荆溪意例同<name role="" type="person">何晏</name>以文隔章安 <lb ed="X" n="0311b16"/><lb ed="R058" n="0355b07"/>撰集之号故不可同杜预也其本文节段余尝撰科 <lb ed="X" n="0311b17"/><lb ed="R058" n="0355b08"/>文十卷详之矣贵省纸墨不复编入此下但直尔消 <lb ed="X" n="0311b18"/><lb ed="R058" n="0355b09"/>文。</p> <lb ed="X" n="0311b19"/><lb ed="R058" n="0355b10"/><p xml:id="pX37p0311b1901">上代者代世也即指腾兰入汉<anchor xml:id="nkr_note_add_0311b1901" n="0311b1901"/><anchor xml:id="beg0311b1901" n="0311b1901"/>已<anchor xml:id="end0311b1901"/>来高僧间出凡解 <lb ed="X" n="0311b20"/><lb ed="R058" n="0355b11"/>诸经未事分节<anchor xml:id="nkr_note_add_0311b2001" n="0311b2001"/><anchor xml:id="beg0311b2001" n="0311b2001"/>但<anchor xml:id="end0311b2001"/>直尔擧唱消释文意而<anchor xml:id="nkr_note_add_0311b2002" n="0311b2002"/><anchor xml:id="beg0311b2002" n="0311b2002"/>已<anchor xml:id="end0311b2002"/>至法瑶 <lb ed="X" n="0311b21"/><lb ed="R058" n="0355b12"/>道凭等始分章段章者明也为分析科段使義理彰 <lb ed="X" n="0311b22"/><lb ed="R058" n="0355b13"/>明说文云乐歌竟为一章故章字从音从十谓自一 <lb ed="X" n="0311b23"/><lb ed="R058" n="0355b14"/>至十数之一终也。</p> <lb ed="X" n="0311b24"/><lb ed="R058" n="0355b15"/><p xml:id="pX37p0311b2401">小山瑶者即吴兴武康小山寺法瑶法师也本河东 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0311c" n="0311c"/> <lb ed="X" n="0311c01"/><lb ed="R058" n="0355b16"/>人宋元嘉中过江吴兴沉演之请还小山焉著涅槃 <lb ed="X" n="0311c02"/><lb ed="R058" n="0355b17"/>法花大品勝鬘等義疏。</p> <lb ed="X" n="0311c03"/><lb ed="R058" n="0355b18"/><p xml:id="pX37p0311c0301">关内凭者即北齐邺域宝山寺道凭法师也讲地论 <lb ed="X" n="0311c04"/><lb ed="R058" n="0356a01"/>涅槃花严经四分律皆览卷便讲目无寻文章疏本 <lb ed="X" n="0311c05"/><lb ed="R058" n="0356a02"/>无手不擧笔。</p> <lb ed="X" n="0311c06"/><lb ed="R058" n="0356a03"/><p xml:id="pX37p0311c0601">等者即等取光宅灵味等诸师也而云关内者郑玄 <lb ed="X" n="0311c07"/><lb ed="R058" n="0356a04"/>註礼记云关境上门也月令章句云关在境所以察 <lb ed="X" n="0311c08"/><lb ed="R058" n="0356a05"/>出御入盖秦地西有陇关东有函谷关临晋关南有 <lb ed="X" n="0311c09"/><lb ed="R058" n="0356a06"/>峣关武关故秦为关中禹贡雍州之域尙书曰黑水 <lb ed="X" n="0311c10"/><lb ed="R058" n="0356a07"/>西河唯雍州东自同华略河而北西自歧陇原会极 <lb ed="X" n="0311c11"/><lb ed="R058" n="0356a08"/>于北垂尽其地也河图曰秦地方千里故云关内也 <lb ed="X" n="0311c12"/><lb ed="R058" n="0356a09"/>诸家章疏皆云分节始于弥天而今疏指瑶凭者恐 <lb ed="X" n="0311c13"/><lb ed="R058" n="0356a10"/>各有所據或可弥天但分三分若如解释此经分为 <lb ed="X" n="0311c14"/><lb ed="R058" n="0356a11"/>五门七段等始于瑶凭等诸师故後代依之以成轨 <lb ed="X" n="0311c15"/><lb ed="R058" n="0356a12"/>则。</p> <lb ed="X" n="0311c16"/><lb ed="R058" n="0356a13"/><p xml:id="pX37p0311c1601">盈缩者梁武二段为缩兴皇八门为盈中间四家望 <lb ed="X" n="0311c17"/><lb ed="R058" n="0356a14"/>前为盈对後为缩故云非一。</p> <lb ed="X" n="0311c18"/><lb ed="R058" n="0356a15"/><p xml:id="pX37p0311c1801">梁武者讳衍字叔达姓萧氏始封于梁因为国号武 <lb ed="X" n="0311c19"/><lb ed="R058" n="0356a16"/>者<anchor xml:id="nkr_note_add_0311c1901" n="0311c1901"/><anchor xml:id="beg0311c1901" n="0311c1901"/>谥<anchor xml:id="end0311c1901"/>也<anchor xml:id="nkr_note_add_0311c1902" n="0311c1902"/><anchor xml:id="beg0311c1902" n="0311c1902"/>谥<anchor xml:id="end0311c1902"/>法曰克定祸乱曰武尝因都下疾甚帝于 <lb ed="X" n="0311c20"/><lb ed="R058" n="0356a17"/>内为百姓设救苦斋以身为祷後又设无遮大会上 <lb ed="X" n="0311c21"/><lb ed="R058" n="0356a18"/>乃释御服披僧衣为大众开讲涅槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0311c2101" n="0311c2101"/><anchor xml:id="beg0311c2101" n="0311c2101"/>但<anchor xml:id="end0311c2101"/>分此经以为 <lb ed="X" n="0311c22"/><lb ed="R058" n="0356b01"/>二分中谓日中食时<name role="" type="person">纯陀</name>献供之时也是则从序至 <lb ed="X" n="0311c23"/><lb ed="R058" n="0356b02"/>现病品中俱是中前所说下去讫经悉是中後说也 <lb ed="X" n="0311c24"/><lb ed="R058" n="0356b03"/>开善者即梁钟山<name role="" type="person">开善寺</name>智藏法师也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0312a" n="0312a"/> <lb ed="X" n="0312a01"/><lb ed="R058" n="0356b04"/><p xml:id="pX37p0312a0101">光宅者即梁<name role="" type="person">光宅寺</name>法雲法师也彼分陈如一品为 <lb ed="X" n="0312a02"/><lb ed="R058" n="0356b05"/>流通分故云足流通。</p> <lb ed="X" n="0312a03"/><lb ed="R058" n="0356b06"/><p xml:id="pX37p0312a0301">灵味寺名即宝亮法师也撰涅槃疏梁武御制序。</p> <lb ed="X" n="0312a04"/><lb ed="R058" n="0356b07"/><p xml:id="pX37p0312a0401">问有缘起者彼师谓从<name role="" type="person">纯陀</name>品至长寿品迦葉设问 <lb ed="X" n="0312a05"/><lb ed="R058" n="0356b08"/>前长行是迦葉问家缘起偈中三十四问即正问也 <lb ed="X" n="0312a06"/><lb ed="R058" n="0356b09"/>答有馀势者从偈後长行尽大众问品是<persName>如来</persName>正答 <lb ed="X" n="0312a07"/><lb ed="R058" n="0356b10"/>现病<anchor xml:id="nkr_note_add_0312a0701" n="0312a0701"/><anchor xml:id="beg0312a0701" n="0312a0701"/>已<anchor xml:id="end0312a0701"/>去皆是答家馀势耳。</p> <lb ed="X" n="0312a08"/><lb ed="R058" n="0356b11"/><p xml:id="pX37p0312a0801">河西者谓黄河之西即北凉道朗也。</p> <lb ed="X" n="0312a09"/><lb ed="R058" n="0356b12"/><p xml:id="pX37p0312a0901">婆薮者具云婆薮盘豆此云天亲新云伐苏畔度唐 <lb ed="X" n="0312a10"/><lb ed="R058" n="0356b13"/>言<name role="" type="person">世亲</name><persName>佛</persName>灭後八百年生于天竺造涅槃论一卷分 <lb ed="X" n="0312a11"/><lb ed="R058" n="0356b14"/>经为七分未治本云地人七分荆溪欲显地人撰疏 <lb ed="X" n="0312a12"/><lb ed="R058" n="0356b15"/>分经节段承用天亲非出<anchor xml:id="nkr_note_add_0312a1201" n="0312a1201"/><anchor xml:id="beg0312a1201" n="0312a1201"/>己<anchor xml:id="end0312a1201"/>解故此云婆薮直显所 <lb ed="X" n="0312a13"/><lb ed="R058" n="0356b16"/>宗下出异解仍云地人明彼述作前後互显亦治者 <lb ed="X" n="0312a14"/><lb ed="R058" n="0356b17"/>之新意也。</p> <lb ed="X" n="0312a15"/><lb ed="R058" n="0356b18"/><p xml:id="pX37p0312a1501"><name role="" type="person">兴皇寺</name>名即梁慧朗法师。</p> <lb ed="X" n="0312a16"/><lb ed="R058" n="0357a01"/><p xml:id="pX37p0312a1601">五门七分下文自显。</p><p xml:id="pX37p0312a1609" cb:place="inline">虽兰下纵夺开遮。</p> <lb ed="X" n="0312a17"/><lb ed="R058" n="0357a02"/><p xml:id="pX37p0312a1701">说文兰香草也尔雅菊治墙也礼记季秋之月菊有 <lb ed="X" n="0312a18"/><lb ed="R058" n="0357a03"/>黄花今言兰菊虽异各有馨香以喩诸师分节皆为 <lb ed="X" n="0312a19"/><lb ed="R058" n="0357a04"/>引物悟理若各起诤三益尙无焉能契理若顺四悉 <lb ed="X" n="0312a20"/><lb ed="R058" n="0357a05"/>各美有馀。</p> <lb ed="X" n="0312a21"/><lb ed="R058" n="0357a06"/><p xml:id="pX37p0312a2101">经即此经论谓释论虽云各美圣有开遮若準此经 <lb ed="X" n="0312a22"/><lb ed="R058" n="0357a07"/>则遮取相而说加水乳中失真道味若依释论则开 <lb ed="X" n="0312a23"/><lb ed="R058" n="0357a08"/>无著而说派深析重令物悟解故知经遮失理论开 <lb ed="X" n="0312a24"/><lb ed="R058" n="0357a09"/>得理失理之说在论亦遮得理而宣在经亦开圣虽 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0312b" n="0312b"/> <lb ed="X" n="0312b01"/><lb ed="R058" n="0357a10"/>偏擧意乃俱通故今引之结前诸家盈缩之说起後 <lb ed="X" n="0312b02"/><lb ed="R058" n="0357a11"/>今师无著之谈故文即云今分为五也。</p> <lb ed="X" n="0312b03"/><lb ed="R058" n="0357a12"/><p xml:id="pX37p0312b0301">牧女<anchor xml:id="nkr_note_orig_0312001" n="0312001"/>加水者菩萨品云如牧牛女为欲卖乳贪多利 <lb ed="X" n="0312b04"/><lb ed="R058" n="0357a13"/>故加二分水转复卖与馀牧牛女人彼女得<anchor xml:id="nkr_note_add_0312b0401" n="0312b0401"/><anchor xml:id="beg0312b0401" n="0312b0401"/>已<anchor xml:id="end0312b0401"/>复加 <lb ed="X" n="0312b05"/><lb ed="R058" n="0357a14"/>二分转复卖与近城女人彼女复加二分卖与城中 <lb ed="X" n="0312b06"/><lb ed="R058" n="0357a15"/>女人彼女复加二分诣市卖之古师释云牧女譬弘 <lb ed="X" n="0312b07"/><lb ed="R058" n="0357a16"/>经者女性谄曲譬于经不能忘怀为法而多谄求利 <lb ed="X" n="0312b08"/><lb ed="R058" n="0357a17"/>故以牧女譬之初加二分者一抄略此经二分为多 <lb ed="X" n="0312b09"/><lb ed="R058" n="0357a18"/>分第二加二分者一除深妙语二安世言词第三加 <lb ed="X" n="0312b10"/><lb ed="R058" n="0357b01"/>二分者一抄前著後二抄後著前第四加二分者一 <lb ed="X" n="0312b11"/><lb ed="R058" n="0357b02"/>前後著中二中著前後。</p> <lb ed="X" n="0312b12"/><lb ed="R058" n="0357b03"/><p xml:id="pX37p0312b1201">派深析重者大论六十五云若不取相以无著心说 <lb ed="X" n="0312b13"/><lb ed="R058" n="0357b04"/>有九种令他读持能正忆念一者照了不知令知故 <lb ed="X" n="0312b14"/><lb ed="R058" n="0357b05"/>二者开出如开宝藏随意取用三者指示如视不明 <lb ed="X" n="0312b15"/><lb ed="R058" n="0357b06"/>指示好醜小乘眼智不明指示道及非道四者分别 <lb ed="X" n="0312b16"/><lb ed="R058" n="0357b07"/>谓世出世五者显现或时毁善以助不善贵令众得 <lb ed="X" n="0312b17"/><lb ed="R058" n="0357b08"/>开解故六者说法说<persName>佛</persName>意趣七者解释如囊有宝繫 <lb ed="X" n="0312b18"/><lb ed="R058" n="0357b09"/>口人则不知应为解<persName>佛</persName>经囊释其道理八者析重令 <lb ed="X" n="0312b19"/><lb ed="R058" n="0357b10"/>轻种种譬喩令易解故九者浅易如水难度派令易 <lb ed="X" n="0312b20"/><lb ed="R058" n="0357b11"/>度般若水深能令浅易今文虽引八九二文意含前 <lb ed="X" n="0312b21"/><lb ed="R058" n="0357b12"/>七是知论既开于为他解说故古今分判雅合其宜 <lb ed="X" n="0312b22"/><lb ed="R058" n="0357b13"/>初列下五章虽异咸称涅槃众義虽殊同归<persName>佛</persName>性涅 <lb ed="X" n="0312b23"/><lb ed="R058" n="0357b14"/>槃不出三德<persName>佛</persName>性岂離三因三德即证圣之名三因 <lb ed="X" n="0312b24"/><lb ed="R058" n="0357b15"/>乃在凡之称凡圣理等因果何殊故知心地三千彼 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0312c" n="0312c"/> <lb ed="X" n="0312c01"/><lb ed="R058" n="0357b16"/>彼互遍三无差别有理存焉故须于此分章悬知大 <lb ed="X" n="0312c02"/><lb ed="R058" n="0357b17"/>旨揽入自性方曰弘经三德三因即心三谛照之以 <lb ed="X" n="0312c03"/><lb ed="R058" n="0357b18"/>三观检之以六即夫如是者随文释義何用不藏体 <lb ed="X" n="0312c04"/><lb ed="R058" n="0358a01"/>言见心其则不远此经既尔众典皆然复以一化五 <lb ed="X" n="0312c05"/><lb ed="R058" n="0358a02"/>时用统十方三世道齐在此复性无殊寄语後贤弥 <lb ed="X" n="0312c06"/><lb ed="R058" n="0358a03"/>须用意有兹深旨故註云云。</p> <lb ed="X" n="0312c07"/><lb ed="R058" n="0358a04"/><p xml:id="pX37p0312c0701">释名下文中次第释五章名初释众名中先述召请 <lb ed="X" n="0312c08"/><lb ed="R058" n="0358a05"/>意次释其名。</p> <lb ed="X" n="0312c09"/><lb ed="R058" n="0358a06"/><p xml:id="pX37p0312c0901">道不孤运等者是总标谓扶律谈常之道不孤然自 <lb ed="X" n="0312c10"/><lb ed="R058" n="0358a07"/>运必待垂灭機熟之时拘尸坚林之处五十二众之 <lb ed="X" n="0312c11"/><lb ed="R058" n="0358a08"/>伴三者参会斯教乃兴故五果无差之谈<persName>佛</persName>身常住 <lb ed="X" n="0312c12"/><lb ed="R058" n="0358a09"/>之说阐提有性之義圆伊至极之旨此会<anchor xml:id="nkr_note_add_0312c1201" n="0312c1201"/><anchor xml:id="beg0312c1201" n="0312c1201"/>已<anchor xml:id="end0312c1201"/>前诸经 <lb ed="X" n="0312c13"/><lb ed="R058" n="0358a10"/>未示故云不孤运也。</p> <lb ed="X" n="0312c14"/><lb ed="R058" n="0358a11"/><p xml:id="pX37p0312c1401">今涅槃时等者释上義也涅槃时到是待得其时而 <lb ed="X" n="0312c15"/><lb ed="R058" n="0358a12"/>面门下至感动即待得其伴拘尸即待得其处。</p> <lb ed="X" n="0312c16"/><lb ed="R058" n="0358a13"/><p xml:id="pX37p0312c1601">面门即口也。</p><p xml:id="pX37p0312c1606" cb:place="inline">启照谓放光经云尔时<persName>如来</persName>于晨朝 <lb ed="X" n="0312c17"/><lb ed="R058" n="0358a14"/>时从其面门放种种光。</p> <lb ed="X" n="0312c18"/><lb ed="R058" n="0358a15"/><p xml:id="pX37p0312c1801">随类发声者经云以<persName>佛</persName>神力出大音声其声遍满乃 <lb ed="X" n="0312c19"/><lb ed="R058" n="0358a16"/>至有顶随其类音普告众生乃至若有所疑今悉可 <lb ed="X" n="0312c20"/><lb ed="R058" n="0358a17"/>问。</p> <lb ed="X" n="0312c21"/><lb ed="R058" n="0358a18"/><p xml:id="pX37p0312c2101">骇悟感动者经云众生遇斯光者罪垢烦恼一切消 <lb ed="X" n="0312c22"/><lb ed="R058" n="0358b01"/>除此即骇悟也经云众生见闻是<anchor xml:id="nkr_note_add_0312c2201" n="0312c2201"/><anchor xml:id="beg0312c2201" n="0312c2201"/>已<anchor xml:id="end0312c2201"/>心大忧恼乃至 <lb ed="X" n="0312c23"/><lb ed="R058" n="0358b02"/>身体战慄等此谓感动也。</p> <lb ed="X" n="0312c24"/><lb ed="R058" n="0358b03"/><p xml:id="pX37p0312c2401">经明诸众皆云诣<name role="" type="person">拘尸城</name>至<persName>如来</persName>所故云会此拘尸 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0313a" n="0313a"/> <lb ed="X" n="0313a01"/><lb ed="R058" n="0358b04"/>缘牵下释召请名当機结缘二众是实行种熟缘牵 <lb ed="X" n="0313a02"/><lb ed="R058" n="0358b05"/>故须召来发起影响二众是权行砧捶成器故须请 <lb ed="X" n="0313a03"/><lb ed="R058" n="0358b06"/>至故云众有权实等也致至也。</p> <lb ed="X" n="0313a04"/><lb ed="R058" n="0358b07"/><p xml:id="pX37p0313a0401">咸为显发等者实行機熟故来闻法证真即为自显 <lb ed="X" n="0313a05"/><lb ed="R058" n="0358b08"/>发三德涅槃也权行辅<persName>佛</persName>故至对<g ref="#CB02284">㑥</g>益物即为他显 <lb ed="X" n="0313a06"/><lb ed="R058" n="0358b09"/>发三德涅槃也若权行者本居极果则一向为他若 <lb ed="X" n="0313a07"/><lb ed="R058" n="0358b10"/>在真因不无自为损生增道即其事也然极果人谈 <lb ed="X" n="0313a08"/><lb ed="R058" n="0358b11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0313a0801" n="0313a0801"/><anchor xml:id="beg0313a0801" n="0313a0801"/>己<anchor xml:id="end0313a0801"/>所证亦名自显为兴斯教令众悟道故须召请。</p> <lb ed="X" n="0313a09"/><lb ed="R058" n="0358b12"/><p xml:id="pX37p0313a0901"><persName>佛</persName>于下释施先明<persName>佛</persName>意无偏次<anchor xml:id="nkr_note_add_0313a0901" n="0313a0901"/><anchor xml:id="beg0313a0901" n="0313a0901"/>但<anchor xml:id="end0313a0901"/>不下显随機设化 <lb ed="X" n="0313a10"/><lb ed="R058" n="0358b13"/>初文者圆融涅槃七方便人所不能证故云难得又 <lb ed="X" n="0313a11"/><lb ed="R058" n="0358b14"/>圆证涅槃历四十一位方至妙觉今论极果复是难 <lb ed="X" n="0313a12"/><lb ed="R058" n="0358b15"/>得三谛寂灭体含三千名之为藏出世之意本欲说 <lb ed="X" n="0313a13"/><lb ed="R058" n="0358b16"/>此故无秘吝故法花云大乘平等法若以小乘化乃 <lb ed="X" n="0313a14"/><lb ed="R058" n="0358b17"/>至于一人我则堕悭贪。</p> <lb ed="X" n="0313a15"/><lb ed="R058" n="0358b18"/><p xml:id="pX37p0313a1501">但不下明随機设化。</p><p xml:id="pX37p0313a1509" cb:place="inline">但不尽能受者谓利根菩萨 <lb ed="X" n="0313a16"/><lb ed="R058" n="0359a01"/>即于花严<anchor xml:id="nkr_note_add_0313a1601" n="0313a1601"/><anchor xml:id="beg0313a1601" n="0313a1601"/>已<anchor xml:id="end0313a1601"/>得入实故法花云始见我身闻我所说 <lb ed="X" n="0313a17"/><lb ed="R058" n="0359a02"/>即皆信受入<persName>如来</persName>慧也其有钝根小機如聋若哑不 <lb ed="X" n="0313a18"/><lb ed="R058" n="0359a03"/>受大益故云不尽能受也所以遊化鹿苑说小乘无 <lb ed="X" n="0313a19"/><lb ed="R058" n="0359a04"/>我法以破邪我如以毒涂然後方等弹诃般若淘汰 <lb ed="X" n="0313a20"/><lb ed="R058" n="0359a05"/>大機既熟乃于涅槃显示圆融真我如以水洗<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0313a21"/><lb ed="R058" n="0359a06"/>性品云譬如女人为其子故以苦味涂乳<persName>如来</persName>亦尔 <lb ed="X" n="0313a22"/><lb ed="R058" n="0359a07"/>为修空故说言诸法悉无有我如彼女人净洗乳<anchor xml:id="nkr_note_add_0313a2201" n="0313a2201"/><anchor xml:id="beg0313a2201" n="0313a2201"/>已<anchor xml:id="end0313a2201"/> <lb ed="X" n="0313a23"/><lb ed="R058" n="0359a08"/>而唤其子欲令还服我今亦尔说<persName>如来</persName>藏是故比丘 <lb ed="X" n="0313a24"/><lb ed="R058" n="0359a09"/>不应生怖如彼小儿闻母唤<anchor xml:id="nkr_note_add_0313a2401" n="0313a2401"/><anchor xml:id="beg0313a2401" n="0313a2401"/>己<anchor xml:id="end0313a2401"/>渐还饮乳。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0313b" n="0313b"/> <lb ed="X" n="0313b01"/><lb ed="R058" n="0359a10"/><p xml:id="pX37p0313b0101">前同末异等者释涂洗意鹿野说小是前同同彼機 <lb ed="X" n="0313b02"/><lb ed="R058" n="0359a11"/>缘说小故也涅槃破小谈常是末异斯皆经历中间 <lb ed="X" n="0313b03"/><lb ed="R058" n="0359a12"/>二味伺候機缘待涅槃时假<name role="" type="person">纯陀</name>等为发起之缘乃 <lb ed="X" n="0313b04"/><lb ed="R058" n="0359a13"/>说常辨性以此圆法施彼偏乘咸令入实也。</p> <lb ed="X" n="0313b05"/><lb ed="R058" n="0359a14"/><p xml:id="pX37p0313b0501">因<name role="" type="person">纯陀</name>下历示经文以明施義一明献供为施发起 <lb ed="X" n="0313b06"/><lb ed="R058" n="0359a15"/>因献供故施常因请住故谈真由谈真故劝问犹如 <lb ed="X" n="0313b07"/><lb ed="R058" n="0359a16"/>来劝故迦葉乃问发三十四问故<persName>佛</persName>以一十六品随 <lb ed="X" n="0313b08"/><lb ed="R058" n="0359a17"/>问而答此乃开演常宗遍施物機也。</p> <lb ed="X" n="0313b09"/><lb ed="R058" n="0359a18"/><p xml:id="pX37p0313b0901">献供者即第二经初<name role="" type="person">纯陀</name>白<persName>佛</persName>唯愿哀受我等最後 <lb ed="X" n="0313b10"/><lb ed="R058" n="0359b01"/>供养。</p> <lb ed="X" n="0313b11"/><lb ed="R058" n="0359b02"/><p xml:id="pX37p0313b1101">施常等者即<persName>佛</persName>答也经云汝今于我欲求寿命色力 <lb ed="X" n="0313b12"/><lb ed="R058" n="0359b03"/>安乐无碍辩才我当施汝常命色力等。</p> <lb ed="X" n="0313b13"/><lb ed="R058" n="0359b04"/><p xml:id="pX37p0313b1301">请住等者即哀歎品中请云唯愿久住不入涅槃等 <lb ed="X" n="0313b14"/><lb ed="R058" n="0359b05"/>于是<persName>如来</persName>斥小乘之伪谈大乘之真如经云汝今不 <lb ed="X" n="0313b15"/><lb ed="R058" n="0359b06"/>应取此虚伪之物及云汝等虽得出家于此大乘不 <lb ed="X" n="0313b16"/><lb ed="R058" n="0359b07"/>生贪慕虽服袈裟染衣心犹未染大乘净法等即斥 <lb ed="X" n="0313b17"/><lb ed="R058" n="0359b08"/>伪也经云当令一切安住秘密藏中乃擧伊字天目 <lb ed="X" n="0313b18"/><lb ed="R058" n="0359b09"/>为喩等即谈真也劝问即指长寿品初先劝比丘问 <lb ed="X" n="0313b19"/><lb ed="R058" n="0359b10"/>次劝大众问也劝词稠叠故曰慇勤由是迦葉菩萨 <lb ed="X" n="0313b20"/><lb ed="R058" n="0359b11"/>仰承<persName>如来</persName>敦劝之旨乃说二十二行偈文作三十四 <lb ed="X" n="0313b21"/><lb ed="R058" n="0359b12"/>问即云何得长寿等是也。</p> <lb ed="X" n="0313b22"/><lb ed="R058" n="0359b13"/><p xml:id="pX37p0313b2201">随问施与者即<persName>佛</persName>随所问凡一十六品始长寿终大 <lb ed="X" n="0313b23"/><lb ed="R058" n="0359b14"/>众问具答迦葉三十四问故云随问施与。</p> <lb ed="X" n="0313b24"/><lb ed="R058" n="0359b15"/><p xml:id="pX37p0313b2401">悉断馀疑故云使无遗滞擧众受益故云充溢等也 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0313c" n="0313c"/> <lb ed="X" n="0313c01"/><lb ed="R058" n="0359b16"/>然秘下释行。</p><p xml:id="pX37p0313c0106" cb:place="inline">渊深凝静也竖彻三谛故深体非三 <lb ed="X" n="0313c02"/><lb ed="R058" n="0359b17"/>惑故静虽心具诸法三一互融<persName>佛</persName>若不说无能知者 <lb ed="X" n="0313c03"/><lb ed="R058" n="0359b18"/>故称秘藏虽知本具若不修行无由证得如临川羡 <lb ed="X" n="0313c04"/><lb ed="R058" n="0360a01"/>鱼要须结网方乃得之故云非行不到行谓五行也 <lb ed="X" n="0313c05"/><lb ed="R058" n="0360a02"/>应知五行不出三观空即圣行假即梵行中即天行 <lb ed="X" n="0313c06"/><lb ed="R058" n="0360a03"/>双照二善即婴儿行双照二恶即病行尘沙乃空边 <lb ed="X" n="0313c07"/><lb ed="R058" n="0360a04"/>之恶无明乃假边之恶三一相即五行俱融名<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0313c08"/><lb ed="R058" n="0360a05"/>行斯之谓矣故须始从名字造修五行至于初住分 <lb ed="X" n="0313c09"/><lb ed="R058" n="0360a06"/>证现前非行不到厥意弥显。</p> <lb ed="X" n="0313c10"/><lb ed="R058" n="0360a07"/><p xml:id="pX37p0313c1001">令前者令众生修行前到于三德秘藏也。</p> <lb ed="X" n="0313c11"/><lb ed="R058" n="0360a08"/><p xml:id="pX37p0313c1101">所以下正明<persName>如来</persName>善<anchor xml:id="nkr_note_orig_0313001" n="0313001"/>功发起五行法门。</p> <lb ed="X" n="0313c12"/><lb ed="R058" n="0360a09"/><p xml:id="pX37p0313c1201">右脇等者即大众问品末云为欲调伏诸众生故现 <lb ed="X" n="0313c13"/><lb ed="R058" n="0360a10"/>身有疾右脇而卧也。</p> <lb ed="X" n="0313c14"/><lb ed="R058" n="0360a11"/><p xml:id="pX37p0313c1401">迦葉推请者即现病品初迦葉菩萨推<persName>佛</persName>自行化他 <lb ed="X" n="0313c15"/><lb ed="R058" n="0360a12"/>证果之三悉无有病于三番中皆请说法故云推请 <lb ed="X" n="0313c16"/><lb ed="R058" n="0360a13"/>也。</p> <lb ed="X" n="0313c17"/><lb ed="R058" n="0360a14"/><p xml:id="pX37p0313c1701">跏趺等者迦葉既<anchor xml:id="nkr_note_add_0313c1701" n="0313c1701"/><anchor xml:id="beg0313c1701" n="0313c1701"/>已<anchor xml:id="end0313c1701"/>推请故<persName>如来</persName>即现无病之相也 <lb ed="X" n="0313c18"/><lb ed="R058" n="0360a15"/>下经云即从卧起结跏趺坐颜貌熙怡如融金聚等 <lb ed="X" n="0313c19"/><lb ed="R058" n="0360a16"/>故云融怿怿悦也三谓圣梵婴儿也各说一品故曰 <lb ed="X" n="0313c20"/><lb ed="R058" n="0360a17"/>说三一谓天行但于梵行之末指在花严故云指一 <lb ed="X" n="0313c21"/><lb ed="R058" n="0360a18"/>菩萨下明依教修证五行属修十德乃证即德王品 <lb ed="X" n="0313c22"/><lb ed="R058" n="0360b01"/>所明也。</p> <lb ed="X" n="0313c23"/><lb ed="R058" n="0360b02"/><p xml:id="pX37p0313c2301">然涅下释義三德妙義类通诸法无所不摄故云浩 <lb ed="X" n="0313c24"/><lb ed="R058" n="0360b03"/>然无尽浩然大水貌。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0314a" n="0314a"/> <lb ed="X" n="0314a01"/><lb ed="R058" n="0360b04"/><p xml:id="pX37p0314a0101">欲擧下正述文意虽涅槃摄義周廣而的指其要莫 <lb ed="X" n="0314a02"/><lb ed="R058" n="0360b05"/>越<persName>佛</persName>性。</p> <lb ed="X" n="0314a03"/><lb ed="R058" n="0360b06"/><p xml:id="pX37p0314a0301">擧一蔽诸者蔽富也仲尼云诗三百一言以敝诸曰 <lb ed="X" n="0314a04"/><lb ed="R058" n="0360b07"/>思无邪是知风雅之文虽廣旨在无邪涅槃之義乃 <lb ed="X" n="0314a05"/><lb ed="R058" n="0360b08"/>多意唯<persName>佛</persName>性譬如海之深廣指鹹即摄深廣譬涅槃 <lb ed="X" n="0314a06"/><lb ed="R058" n="0360b09"/>義豐指鹹譬<persName>佛</persName>性理要所以<persName>如来</persName>虽擧三宝四谛等 <lb ed="X" n="0314a07"/><lb ed="R058" n="0360b10"/>总一十八条劝问而狮子吼但约<persName>佛</persName>性一法作六重 <lb ed="X" n="0314a08"/><lb ed="R058" n="0360b11"/>问故云故专问等也。</p> <lb ed="X" n="0314a09"/><lb ed="R058" n="0360b12"/><p xml:id="pX37p0314a0901">然<persName>佛</persName>下释用善恶之名不出十界通别分别其義可 <lb ed="X" n="0314a10"/><lb ed="R058" n="0360b13"/>知体即空中故非善恶空中即假理具宛然良由理 <lb ed="X" n="0314a11"/><lb ed="R058" n="0360b14"/>具方有事用一切诸法不出十界用遍十界故曰无 <lb ed="X" n="0314a12"/><lb ed="R058" n="0360b15"/>涯尔雅曰涘为崖<name role="" type="person">郭璞</name>註云谓水边。</p> <lb ed="X" n="0314a13"/><lb ed="R058" n="0360b16"/><p xml:id="pX37p0314a1301">囊括者囊袋也字统云有底曰囊无底曰橐<note place="inline">音托使风具也</note>。</p> <lb ed="X" n="0314a14"/><lb ed="R058" n="0360b17"/><p xml:id="pX37p0314a1401">诗云于橐于囊括结也易曰六四括囊无咎无誉梗 <lb ed="X" n="0314a15"/><lb ed="R058" n="0360b18"/>槪粗略也谓今经明摄二界之用该十界之廣此乃 <lb ed="X" n="0314a16"/><lb ed="R058" n="0361a01"/>括结一经之囊得其略明二用也然此明用二品不 <lb ed="X" n="0314a17"/><lb ed="R058" n="0361a02"/>同一则迦葉品摄恶谓摄善星也一则陈如品摄邪 <lb ed="X" n="0314a18"/><lb ed="R058" n="0361a03"/>谓摄十外也然恶必对善邪必对正罗雲陈如既<anchor xml:id="nkr_note_add_0314a1801" n="0314a1801"/><anchor xml:id="beg0314a1801" n="0314a1801"/>已<anchor xml:id="end0314a1801"/> <lb ed="X" n="0314a19"/><lb ed="R058" n="0361a04"/>得道今会小归圆即摄声闻界善也<persName>佛</persName>记善星堕狱 <lb ed="X" n="0314a20"/><lb ed="R058" n="0361a05"/>不救邪徒外道无非狱种今皆被会即摄地狱界恶 <lb ed="X" n="0314a21"/><lb ed="R058" n="0361a06"/>也二界以例馀八涅槃以例四时故云以略该廣。</p> <lb ed="X" n="0314a22"/><lb ed="R058" n="0361a07"/><p xml:id="pX37p0314a2201">用善下明迦葉品横该十界。</p> <lb ed="X" n="0314a23"/><lb ed="R058" n="0361a08"/><p xml:id="pX37p0314a2301">二子者谓罗雲善星俱是<persName>佛</persName>子。</p> <lb ed="X" n="0314a24"/><lb ed="R058" n="0361a09"/><p xml:id="pX37p0314a2401">馀皆等者谓<anchor xml:id="nkr_note_add_0314a2401" n="0314a2401"/><anchor xml:id="beg0314a2401" n="0314a2401"/>己<anchor xml:id="end0314a2401"/>子善恶既皆被摄众生虽多岂離二 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0314b" n="0314b"/> <lb ed="X" n="0314b01"/><lb ed="R058" n="0361a10"/>种收摄趣实可以例知。</p> <lb ed="X" n="0314b02"/><lb ed="R058" n="0361a11"/><p xml:id="pX37p0314b0201">又体下明陈如品竖该五时。</p><p xml:id="pX37p0314b0212" cb:place="inline">邪正者然邪即同恶 <lb ed="X" n="0314b03"/><lb ed="R058" n="0361a12"/>正即同善理体空中故非邪正空中即假故能双用 <lb ed="X" n="0314b04"/><lb ed="R058" n="0361a13"/>始摄谓鹿苑谈小陈如等五人证果也。</p> <lb ed="X" n="0314b05"/><lb ed="R058" n="0361a14"/><p xml:id="pX37p0314b0501">终收谓此经明常须<g ref="#CB02494">跋</g>等十仙悟道也。</p> <lb ed="X" n="0314b06"/><lb ed="R058" n="0361a15"/><p xml:id="pX37p0314b0601">初後下结例也中间谓方等般若皆悉摄邪摄正斯 <lb ed="X" n="0314b07"/><lb ed="R058" n="0361a16"/>乃跨节而谈鹿苑<anchor xml:id="nkr_note_add_0314b0701" n="0314b0701"/><anchor xml:id="beg0314b0701" n="0314b0701"/>已<anchor xml:id="end0314b0701"/>来虽施小化據<persName>佛</persName>本怀令归秘 <lb ed="X" n="0314b08"/><lb ed="R058" n="0361a17"/>藏故于今会等悟圆常故知一代化仪悉是涅槃用 <lb ed="X" n="0314b09"/><lb ed="R058" n="0361a18"/>也问何故会归不言法花耶答二经部味咸同但法 <lb ed="X" n="0314b10"/><lb ed="R058" n="0361b01"/>华残機此经捃拾今从正意且置法花然此四章即 <lb ed="X" n="0314b11"/><lb ed="R058" n="0361b02"/>是教行理三也教即常教行即常行義即常理禀教 <lb ed="X" n="0314b12"/><lb ed="R058" n="0361b03"/>修行行成证理三義相生次第不乱众即禀教修行 <lb ed="X" n="0314b13"/><lb ed="R058" n="0361b04"/>证理之人用即此三折摄之功谓圆常教行理三悉 <lb ed="X" n="0314b14"/><lb ed="R058" n="0361b05"/>能遍摄邪正善恶也然後摄兹三五归我自心观心 <lb ed="X" n="0314b15"/><lb ed="R058" n="0361b06"/>即假涅槃施也观心即空涅槃行也观心即中涅槃 <lb ed="X" n="0314b16"/><lb ed="R058" n="0361b07"/>義也如此观者名涅槃众依观破惑名涅槃用三一 <lb ed="X" n="0314b17"/><lb ed="R058" n="0361b08"/>相即六位甄分统收一经不離方寸。</p> <lb ed="X" n="0314b18"/><lb ed="R058" n="0361b09"/><p xml:id="pX37p0314b1801">生起中先逆顺生起次结意归宗。</p> <lb ed="X" n="0314b19"/><lb ed="R058" n="0361b10"/><p xml:id="pX37p0314b1901">由众有施等者顺生起也众乃所被之機施即能被 <lb ed="X" n="0314b20"/><lb ed="R058" n="0361b11"/>之教教因機设故云由众有施禀教修行故云由施 <lb ed="X" n="0314b21"/><lb ed="R058" n="0361b12"/>行立此即名字观行相似位也因相似行入初住等 <lb ed="X" n="0314b22"/><lb ed="R058" n="0361b13"/>位证第一義故云由行见義初住内证三德妙義外 <lb ed="X" n="0314b23"/><lb ed="R058" n="0361b14"/>能起教化他故云证義有用此乃顺生起五章也又 <lb ed="X" n="0314b24"/><lb ed="R058" n="0361b15"/>準此生起即是自行因果化他能所意何者前三章 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0314c" n="0314c"/> <lb ed="X" n="0314c01"/><lb ed="R058" n="0361b16"/>即自行因也義则近在初住分证远在妙觉究竟即 <lb ed="X" n="0314c02"/><lb ed="R058" n="0361b17"/>自行果也用即化他能也若无所化折摄被谁即化 <lb ed="X" n="0314c03"/><lb ed="R058" n="0361b18"/>他所也亦可召众是化他所故知一经始终不出因 <lb ed="X" n="0314c04"/><lb ed="R058" n="0362a01"/>果能所也即与妙玄五義止观十章旨趣咸同辗转 <lb ed="X" n="0314c05"/><lb ed="R058" n="0362a02"/>符契一家释義美在其中。</p> <lb ed="X" n="0314c06"/><lb ed="R058" n="0362a03"/><p xml:id="pX37p0314c0601">亦是下明逆生起。</p><p xml:id="pX37p0314c0608" cb:place="inline">用由于義等谓能折摄由证于 <lb ed="X" n="0314c07"/><lb ed="R058" n="0362a04"/>義乃至施常住法由有機缘故云施由众集也。</p> <lb ed="X" n="0314c08"/><lb ed="R058" n="0362a05"/><p xml:id="pX37p0314c0801">无始下结意归宗也涅槃妙理即心而具实无始终 <lb ed="X" n="0314c09"/><lb ed="R058" n="0362a06"/>而众生本迷乃以機动感<persName>佛</persName>为始故有召请众也以 <lb ed="X" n="0314c10"/><lb ed="R058" n="0362a07"/>证理起教为终故有折摄用也始终既立中间自成 <lb ed="X" n="0314c11"/><lb ed="R058" n="0362a08"/>恶尽下廣明用義以今释迦<anchor xml:id="nkr_note_add_0314c1101" n="0314c1101"/><anchor xml:id="beg0314c1101" n="0314c1101"/>已<anchor xml:id="end0314c1101"/>证妙理说法利他正 <lb ed="X" n="0314c12"/><lb ed="R058" n="0362a09"/>当用義所以廣明也恶尽即阐提有性邪亡即十仙 <lb ed="X" n="0314c13"/><lb ed="R058" n="0362a10"/>受道善穷即罗雲获记正息即陈如解常恶尽邪亡 <lb ed="X" n="0314c14"/><lb ed="R058" n="0362a11"/>故折休息善穷正息故摄休息鸟丧弓藏機尽应灭 <lb ed="X" n="0314c15"/><lb ed="R058" n="0362a12"/>故云毕竟等即经云安置诸子秘密藏中我亦不久 <lb ed="X" n="0314c16"/><lb ed="R058" n="0362a13"/>自住其中也。</p> <lb ed="X" n="0314c17"/><lb ed="R058" n="0362a14"/><p xml:id="pX37p0314c1701">通别中通则五章義趣该乎初後别则从强分文各 <lb ed="X" n="0314c18"/><lb ed="R058" n="0362a15"/>受一名。</p> <lb ed="X" n="0314c19"/><lb ed="R058" n="0362a16"/><p xml:id="pX37p0314c1901">言问缘者谓迦葉也因问而答故云因求而与。</p> <lb ed="X" n="0314c20"/><lb ed="R058" n="0362a17"/><p xml:id="pX37p0314c2001">规矩者以规矩释行義也规圆矩方孟子云大匠诲 <lb ed="X" n="0314c21"/><lb ed="R058" n="0362a18"/>人必以规矩。</p> <lb ed="X" n="0314c22"/><lb ed="R058" n="0362b01"/><p xml:id="pX37p0314c2201">别论下别以五行十德为规矩也可以规圆喩一心 <lb ed="X" n="0314c23"/><lb ed="R058" n="0362b02"/>五行矩方喩次第五行十德亦尔。</p> <lb ed="X" n="0314c24"/><lb ed="R058" n="0362b03"/><p xml:id="pX37p0314c2401"><persName>佛</persName>性非一者夫一必对二妙理虚融绝于待对故云 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0315a" n="0315a"/> <lb ed="X" n="0315a01"/><lb ed="R058" n="0362b04"/>非一即如经明太虚空不因小空而得名也。</p> <lb ed="X" n="0315a02"/><lb ed="R058" n="0362b05"/><p xml:id="pX37p0315a0201">一尙无一岂有五名故曰云何有五而此经文立五 <lb ed="X" n="0315a03"/><lb ed="R058" n="0362b06"/>名者盖随機异号令彼因教识理故云令解非五也 <lb ed="X" n="0315a04"/><lb ed="R058" n="0362b07"/>五名即教非五即理又理即教故非一教即理故非 <lb ed="X" n="0315a05"/><lb ed="R058" n="0362b08"/>五文字解脱斯之谓矣。</p> <lb ed="X" n="0315a06"/><lb ed="R058" n="0362b09"/><p xml:id="pX37p0315a0601">首楞严者大论翻为健相即中道王三昧也。</p> <lb ed="X" n="0315a07"/><lb ed="R058" n="0362b10"/><p xml:id="pX37p0315a0701">文中从权行说故云皆住等。</p> <lb ed="X" n="0315a08"/><lb ed="R058" n="0362b11"/><p xml:id="pX37p0315a0801">私谓下私即阴私又玉篇云不公曰私盖荆溪再治 <lb ed="X" n="0315a09"/><lb ed="R058" n="0362b12"/>时暗有補助既与疏主相去代远故非公灼对面咨 <lb ed="X" n="0315a10"/><lb ed="R058" n="0362b13"/>决也下去凡云私者可以比知。</p> <lb ed="X" n="0315a11"/><lb ed="R058" n="0362b14"/><p xml:id="pX37p0315a1101">增数众应云二十一或有本云有十者讹无上下大 <lb ed="X" n="0315a12"/><lb ed="R058" n="0362b15"/>论云种种行类皆知名一切种智此即<persName>佛</persName>果三智也 <lb ed="X" n="0315a13"/><lb ed="R058" n="0362b16"/>十界等观名为周照权实种异曰機三无差别曰理 <lb ed="X" n="0315a14"/><lb ed="R058" n="0362b17"/>纤介谓微弱也周易繫词云忧悔吝者存乎介韩康 <lb ed="X" n="0315a15"/><lb ed="R058" n="0362b18"/>伯註云介纤介也故介字不应从草。</p> <lb ed="X" n="0315a16"/><lb ed="R058" n="0363a01"/><p xml:id="pX37p0315a1601">觉藏即<persName>佛</persName>藏也藏義如前开演常教显发<persName>佛</persName>性喩以 <lb ed="X" n="0315a17"/><lb ed="R058" n="0363a02"/>发掘。</p> <lb ed="X" n="0315a18"/><lb ed="R058" n="0363a03"/><p xml:id="pX37p0315a1801">若从下正示以般若名证施章義良由内有智故外 <lb ed="X" n="0315a19"/><lb ed="R058" n="0363a04"/>能设教经云欲知智在说故得以内智名证外教義 <lb ed="X" n="0315a20"/><lb ed="R058" n="0363a05"/>五一行者即不次第五行五即一故故云五一下文 <lb ed="X" n="0315a21"/><lb ed="R058" n="0363a06"/>云复有一行名<persName>如来</persName>行也非二乘之伪故真非外道 <lb ed="X" n="0315a22"/><lb ed="R058" n="0363a07"/>之邪故正非菩萨次第迂曲故调直中道常住故不 <lb ed="X" n="0315a23"/><lb ed="R058" n="0363a08"/>可以二边倾动总上是明行体。</p><p xml:id="pX37p0315a2313" cb:place="inline">复能下明行有破 <lb ed="X" n="0315a24"/><lb ed="R058" n="0363a09"/>惑之用如金刚能碎散一切也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0315b" n="0315b"/> <lb ed="X" n="0315b01"/><lb ed="R058" n="0363a10"/><p xml:id="pX37p0315b0101">若<anchor xml:id="nkr_note_orig_0315001" n="0315001"/>从结示引证意也義者下所以犹旨趣也。</p> <lb ed="X" n="0315b02"/><lb ed="R058" n="0363a11"/><p xml:id="pX37p0315b0201">故涅槃等者涅槃是一经之名<persName>佛</persName>性是所诠之義既 <lb ed="X" n="0315b03"/><lb ed="R058" n="0363a12"/>是名教所诠亦是行门所至故此義章属所前二属 <lb ed="X" n="0315b04"/><lb ed="R058" n="0363a13"/>能。</p> <lb ed="X" n="0315b05"/><lb ed="R058" n="0363a14"/><p xml:id="pX37p0315b0501">此義下明義即三德也。</p><p xml:id="pX37p0315b0510" cb:place="inline">自在解脱决定般若无畏 <lb ed="X" n="0315b06"/><lb ed="R058" n="0363a15"/>法身喩狮子吼者兽王自在决定哮吼而无怖畏以 <lb ed="X" n="0315b07"/><lb ed="R058" n="0363a16"/>喩三德。</p> <lb ed="X" n="0315b08"/><lb ed="R058" n="0363a17"/><p xml:id="pX37p0315b0801">若从下结示引证意。</p> <lb ed="X" n="0315b09"/><lb ed="R058" n="0363a18"/><p xml:id="pX37p0315b0901">体用下体用相即其犹波水先明即用而体诸法即 <lb ed="X" n="0315b10"/><lb ed="R058" n="0363b01"/>十界依正之用乐性即自心三谛之体依正唯心即 <lb ed="X" n="0315b11"/><lb ed="R058" n="0363b02"/>用而体故云悉有及无非等次云即体而用者虽常 <lb ed="X" n="0315b12"/><lb ed="R058" n="0363b03"/>冥至极而称物施为摄九界之恶邪归<persName>佛</persName>界之正善 <lb ed="X" n="0315b13"/><lb ed="R058" n="0363b04"/>当知下结示引证意文中存略例前应云若从体者 <lb ed="X" n="0315b14"/><lb ed="R058" n="0363b05"/>即是<persName>佛</persName>性若从用者即名折摄。</p> <lb ed="X" n="0315b15"/><lb ed="R058" n="0363b06"/><p xml:id="pX37p0315b1501">当知等者既体用相即故得以<persName>佛</persName>性名证用章也。</p> <lb ed="X" n="0315b16"/><lb ed="R058" n="0363b07"/><p xml:id="pX37p0315b1601">有據者如向所引多文一文悉有五章之義此既依 <lb ed="X" n="0315b17"/><lb ed="R058" n="0363b08"/>经非是空用<g ref="#CB05577">胸</g>臆穿凿也。</p> <lb ed="X" n="0315b18"/><lb ed="R058" n="0363b09"/><p xml:id="pX37p0315b1801">言中後可然者後字恐误应云中前未治本云平旦 <lb ed="X" n="0315b19"/><lb ed="R058" n="0363b10"/>日出荆溪但改日出为中前可然此乃疏主一往许 <lb ed="X" n="0315b20"/><lb ed="R058" n="0363b11"/>梁武分中前文也即经首云于晨朝日初出时声光 <lb ed="X" n="0315b21"/><lb ed="R058" n="0363b12"/>召众等齐至现病品食供以为中前分者斯则可然 <lb ed="X" n="0315b22"/><lb ed="R058" n="0363b13"/>若以大众问去讫经为中後分者其義不<g ref="#CB04676">允</g>夫中前 <lb ed="X" n="0315b23"/><lb ed="R058" n="0363b14"/>中後據日而分且<persName>如来</persName>说法至于半夜方乃入灭故 <lb ed="X" n="0315b24"/><lb ed="R058" n="0363b15"/>中後分文收经不尽故责云黄昏等。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0315c" n="0315c"/> <lb ed="X" n="0315c01"/><lb ed="R058" n="0363b16"/><p xml:id="pX37p0315c0101">居士下引经重责设以中後收于半夜若據彼经義 <lb ed="X" n="0315c02"/><lb ed="R058" n="0363b17"/>亦通漫彼经第一云第一年二月十五日唱灭第二 <lb ed="X" n="0315c03"/><lb ed="R058" n="0363b18"/>年二月十五日入灭故知说此经历一周年也此亦 <lb ed="X" n="0315c04"/><lb ed="R058" n="0364a01"/>大圣赴缘不同故与此经赊促有异今引彼文以破 <lb ed="X" n="0315c05"/><lb ed="R058" n="0364a02"/>约时分经也此经既别对機缘是一周说者则中前 <lb ed="X" n="0315c06"/><lb ed="R058" n="0364a03"/>中後全无所属故知分经只合约法不可约时。</p> <lb ed="X" n="0315c07"/><lb ed="R058" n="0364a04"/><p xml:id="pX37p0315c0701">今随等者今随所说法義分为五章既不约时故无 <lb ed="X" n="0315c08"/><lb ed="R058" n="0364a05"/>前难。</p> <lb ed="X" n="0315c09"/><lb ed="R058" n="0364a06"/><p xml:id="pX37p0315c0901">用章少分者今师以迦葉陈如二品通为用章彼但 <lb ed="X" n="0315c10"/><lb ed="R058" n="0364a07"/>以陈如一品为流通故云少分。</p> <lb ed="X" n="0315c11"/><lb ed="R058" n="0364a08"/><p xml:id="pX37p0315c1101">既处下况。</p><p xml:id="pX37p0315c1105" cb:place="inline">问答遍于一经故缘起馀势分文甚为 <lb ed="X" n="0315c12"/><lb ed="R058" n="0364a09"/>通漫河西文中皆先出彼義次明今破。</p> <lb ed="X" n="0315c13"/><lb ed="R058" n="0364a10"/><p xml:id="pX37p0315c1301">初两卷者河西造疏释北本四十卷而寿命品涉两 <lb ed="X" n="0315c14"/><lb ed="R058" n="0364a11"/>卷半今云两卷者即尽寿命品之二文也。</p> <lb ed="X" n="0315c15"/><lb ed="R058" n="0364a12"/><p xml:id="pX37p0315c1501">今昔有缘者今即此会新入者昔即鹿苑<anchor xml:id="nkr_note_add_0315c1501" n="0315c1501"/><anchor xml:id="beg0315c1501" n="0315c1501"/>已<anchor xml:id="end0315c1501"/>来禀权 <lb ed="X" n="0315c16"/><lb ed="R058" n="0364a13"/>者五十二众即其人也。</p> <lb ed="X" n="0315c17"/><lb ed="R058" n="0364a14"/><p xml:id="pX37p0315c1701">皆声光所召故云引接。</p> <lb ed="X" n="0315c18"/><lb ed="R058" n="0364a15"/><p xml:id="pX37p0315c1801">此下今破也若谓引接有缘只得今师召实行意。</p> <lb ed="X" n="0315c19"/><lb ed="R058" n="0364a16"/><p xml:id="pX37p0315c1901">具包权实者实行则召权行则请。</p> <lb ed="X" n="0315c20"/><lb ed="R058" n="0364a17"/><p xml:id="pX37p0315c2001">第三卷者亦據北本也至大众问即尽第十卷凡四 <lb ed="X" n="0315c21"/><lb ed="R058" n="0364a18"/>品半谓寿命品之三金刚身名字功德<persName>如来</persName>性大众 <lb ed="X" n="0315c22"/><lb ed="R058" n="0364b01"/>问也。</p> <lb ed="X" n="0315c23"/><lb ed="R058" n="0364b02"/><p xml:id="pX37p0315c2301">为略廣门者迦葉设三十四问<anchor xml:id="nkr_note_add_0315c2301" n="0315c2301"/><anchor xml:id="beg0315c2301" n="0315c2301"/>已<anchor xml:id="end0315c2301"/>前为略门廣答三 <lb ed="X" n="0315c24"/><lb ed="R058" n="0364b03"/>十四问去为廣门。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0316a" n="0316a"/> <lb ed="X" n="0316a01"/><lb ed="R058" n="0364b04"/><p xml:id="pX37p0316a0101">俱是因中者十德分果即是真因。</p> <lb ed="X" n="0316a02"/><lb ed="R058" n="0364b05"/><p xml:id="pX37p0316a0201">不烦文者五行十德既俱因行今合为一则无烦重 <lb ed="X" n="0316a03"/><lb ed="R058" n="0364b06"/>之失烦与繁同周易皆作烦字耳。</p> <lb ed="X" n="0316a04"/><lb ed="R058" n="0364b07"/><p xml:id="pX37p0316a0401">混和难解者後三品中但狮子吼正明<persName>佛</persName>性迦葉陈 <lb ed="X" n="0316a05"/><lb ed="R058" n="0364b08"/>如二品乃是折摄之用彼既总为一门故云混和也 <lb ed="X" n="0316a06"/><lb ed="R058" n="0364b09"/>地师者地论亦天亲所造此师既讲地论而撰此疏 <lb ed="X" n="0316a07"/><lb ed="R058" n="0364b10"/>还宗天亲故前文云婆薮七分也。</p> <lb ed="X" n="0316a08"/><lb ed="R058" n="0364b11"/><p xml:id="pX37p0316a0801">第一卷者彼论云从初如是至血流洒地名不思议 <lb ed="X" n="0316a09"/><lb ed="R058" n="0364b12"/>神通反示分也。</p> <lb ed="X" n="0316a10"/><lb ed="R058" n="0364b13"/><p xml:id="pX37p0316a1001">言反示者从凡入圣名顺隐圣示凡名反谓诸法身 <lb ed="X" n="0316a11"/><lb ed="R058" n="0364b14"/>大士隐其神德示为鬼畜等形彼约五十二众悉名 <lb ed="X" n="0316a12"/><lb ed="R058" n="0364b15"/>反示也故今破云得权失实。</p> <lb ed="X" n="0316a13"/><lb ed="R058" n="0364b16"/><p xml:id="pX37p0316a1301">第二卷者论云<name role="" type="person">纯陀</name>哀歎二品名成就种姓遣执分 <lb ed="X" n="0316a14"/><lb ed="R058" n="0364b17"/>种姓者即<name role="" type="person">纯陀</name>施食为常住五果之种姓也发生名 <lb ed="X" n="0316a15"/><lb ed="R058" n="0364b18"/>种不改为性施食为五果之种常住即施食之性故 <lb ed="X" n="0316a16"/><lb ed="R058" n="0365a01"/>名种姓也。</p> <lb ed="X" n="0316a17"/><lb ed="R058" n="0365a02"/><p xml:id="pX37p0316a1701">破疑除执者即哀歎品施勝三修破昔教劣修之疑 <lb ed="X" n="0316a18"/><lb ed="R058" n="0365a03"/>执也。</p> <lb ed="X" n="0316a19"/><lb ed="R058" n="0365a04"/><p xml:id="pX37p0316a1901">第三卷者论云从三告<anchor xml:id="nkr_note_add_0316a1901" n="0316a1901"/><anchor xml:id="beg0316a1901" n="0316a1901"/>已<anchor xml:id="end0316a1901"/>下讫大众问也言三告者 <lb ed="X" n="0316a20"/><lb ed="R058" n="0365a05"/>长寿品初一劝比丘除疑二劝受寄三劝受益也正 <lb ed="X" n="0316a21"/><lb ed="R058" n="0365a06"/>法实義即迦葉三十四问咸问真正之法而<persName>佛</persName>皆以 <lb ed="X" n="0316a22"/><lb ed="R058" n="0365a07"/>显实了義为答也。</p> <lb ed="X" n="0316a23"/><lb ed="R058" n="0365a08"/><p xml:id="pX37p0316a2301">今为下今以<name role="" type="person">纯陀</name>品施常住五果对此土杂众以哀 <lb ed="X" n="0316a24"/><lb ed="R058" n="0365a09"/>歎品勝三修对此土声闻众以长寿去十四品随问 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0316b" n="0316b"/> <lb ed="X" n="0316b01"/><lb ed="R058" n="0365a10"/>而施对此土菩萨众故今施章兼彼二分也故亦成 <lb ed="X" n="0316b02"/><lb ed="R058" n="0365a11"/>烦方便谓五行修成谓十德。</p> <lb ed="X" n="0316b03"/><lb ed="R058" n="0365a12"/><p xml:id="pX37p0316b0301">不放逸者论云離诸放逸。</p> <lb ed="X" n="0316b04"/><lb ed="R058" n="0365a13"/><p xml:id="pX37p0316b0401">前之下今破也但破其判狮子吼文不当耳方便修 <lb ed="X" n="0316b05"/><lb ed="R058" n="0365a14"/>成<anchor xml:id="nkr_note_add_0316b0501" n="0316b0501"/><anchor xml:id="beg0316b0501" n="0316b0501"/>已<anchor xml:id="end0316b0501"/>是行義今为行章義相附近故无所破。</p> <lb ed="X" n="0316b06"/><lb ed="R058" n="0365a15"/><p xml:id="pX37p0316b0601">迦葉等者论云慈光善巧住持分也今云慈悲住持 <lb ed="X" n="0316b07"/><lb ed="R058" n="0365a16"/>者即迦葉品显<persName>佛</persName>慈悲方便持善星阐提之恶住<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0316b08"/><lb ed="R058" n="0365a17"/>性之善也。</p> <lb ed="X" n="0316b09"/><lb ed="R058" n="0365a18"/><p xml:id="pX37p0316b0901">显相者即陈如品显十仙之邪相还<persName>佛</persName>性之正相也。</p> <lb ed="X" n="0316b10"/><lb ed="R058" n="0365b01"/><p xml:id="pX37p0316b1001">持恶下疏主释彼二章義也持恶向善释住持義显 <lb ed="X" n="0316b11"/><lb ed="R058" n="0365b02"/>邪还正释显相義揽斯二意不出涅槃大用摄恶摄 <lb ed="X" n="0316b12"/><lb ed="R058" n="0365b03"/>邪故今但合为用章也然此七分比对本论唯一二 <lb ed="X" n="0316b13"/><lb ed="R058" n="0365b04"/>五六辞有小异如向点示此乃地师承用随便改易 <lb ed="X" n="0316b14"/><lb ed="R058" n="0365b05"/>耳兴皇八门中七门影傍河西唯第二门依地师耳 <lb ed="X" n="0316b15"/><lb ed="R058" n="0365b06"/>经文节段比前可知。</p> <lb ed="X" n="0316b16"/><lb ed="R058" n="0365b07"/><p xml:id="pX37p0316b1601">五位门者即河西功德门也以十德是入证位故故 <lb ed="X" n="0316b17"/><lb ed="R058" n="0365b08"/>称位门。</p> <lb ed="X" n="0316b18"/><lb ed="R058" n="0365b09"/><p xml:id="pX37p0316b1801">开合之殊者河西合三品同为中道<persName>佛</persName>性门今开迦 <lb ed="X" n="0316b19"/><lb ed="R058" n="0365b10"/>葉为第七方便用门陈如为第八邪正不二门也。</p> <lb ed="X" n="0316b20"/><lb ed="R058" n="0365b11"/><p xml:id="pX37p0316b2001">名味不异者味文也古经论云名句味新云名句文 <lb ed="X" n="0316b21"/><lb ed="R058" n="0365b12"/>中道门则与朗名不异也虽开七八二门还是朗师 <lb ed="X" n="0316b22"/><lb ed="R058" n="0365b13"/>中道门中经文耳即味不异也。</p> <lb ed="X" n="0316b23"/><lb ed="R058" n="0365b14"/><p xml:id="pX37p0316b2301">第二下别释五段初召请众據義次第应先释题目 <lb ed="X" n="0316b24"/><lb ed="R058" n="0365b15"/>次解本文今以四字别题玄義<anchor xml:id="nkr_note_add_0316b2401" n="0316b2401"/><anchor xml:id="beg0316b2401" n="0316b2401"/>已<anchor xml:id="end0316b2401"/>委通名及序彼指 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0316c" n="0316c"/> <lb ed="X" n="0316c01"/><lb ed="R058" n="0365b16"/>法花玄疏故疏主于此不更别科释题也讲者厥或 <lb ed="X" n="0316c02"/><lb ed="R058" n="0365b17"/>略消品目应云序者叙也叙述<persName>如来</persName>说教所起故言 <lb ed="X" n="0316c03"/><lb ed="R058" n="0365b18"/>序也若约字義则与緖字義同尔雅云舒业顺序緖 <lb ed="X" n="0316c04"/><lb ed="R058" n="0366a01"/>也緖则茧之緖也凡茧之抽丝先抽其緖緖尽方见 <lb ed="X" n="0316c05"/><lb ed="R058" n="0366a02"/>其丝犹如正说之有序序终则见其正说也中间三 <lb ed="X" n="0316c06"/><lb ed="R058" n="0366a03"/>章即正说文品者以品类为義義类同者聚为一段 <lb ed="X" n="0316c07"/><lb ed="R058" n="0366a04"/>故称品也北本但题寿命品谢公修定开为序文应 <lb ed="X" n="0316c08"/><lb ed="R058" n="0366a05"/>知此经三十六卷之首而皆直列品题如云大般涅 <lb ed="X" n="0316c09"/><lb ed="R058" n="0366a06"/>槃经序品第一等其卷次则但小註题下以由下诸 <lb ed="X" n="0316c10"/><lb ed="R058" n="0366a07"/>品目皆带经题故而诸经多尔唯大般若六百卷文 <lb ed="X" n="0316c11"/><lb ed="R058" n="0366a08"/>皆于经首直记卷次故文内诸品但单题品号而无 <lb ed="X" n="0316c12"/><lb ed="R058" n="0366a09"/>经题今世所行之本或云大般涅槃经卷第一序品 <lb ed="X" n="0316c13"/><lb ed="R058" n="0366a10"/>第一者乃後人妄改盖不思文内诸品耳若然者应 <lb ed="X" n="0316c14"/><lb ed="R058" n="0366a11"/>单云哀歎品第三也其如诸品俱连经题何此虽细 <lb ed="X" n="0316c15"/><lb ed="R058" n="0366a12"/>事而人多迷故迩代传写藏经例皆擅易古本多存 <lb ed="X" n="0316c16"/><lb ed="R058" n="0366a13"/>尙可为证滥源一决势不可复细事尙尔况大于是 <lb ed="X" n="0316c17"/><lb ed="R058" n="0366a14"/>者乎悲夫。</p> <lb ed="X" n="0316c18"/><lb ed="R058" n="0366a15"/><p xml:id="pX37p0316c1801">经家者即阿难是结集经家也。</p> <lb ed="X" n="0316c19"/><lb ed="R058" n="0366a16"/><p xml:id="pX37p0316c1901">通别序者序義有三一以次序为義二以由籍为義 <lb ed="X" n="0316c20"/><lb ed="R058" n="0366a17"/>三以序述为義初一即通序谓六事次第在经首也 <lb ed="X" n="0316c21"/><lb ed="R058" n="0366a18"/>馀二即别序今经列众顺召中请住等语皆述序也 <lb ed="X" n="0316c22"/><lb ed="R058" n="0366b01"/>词既间散在由籍中故合三为二但云通别。</p> <lb ed="X" n="0316c23"/><lb ed="R058" n="0366b02"/><p xml:id="pX37p0316c2301">三世下约两双示義初双以诸<persName>佛</persName>经首同有为通对 <lb ed="X" n="0316c24"/><lb ed="R058" n="0366b03"/>根异说为别次双以五时经首同有为通发起事异 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0317a" n="0317a"/> <lb ed="X" n="0317a01"/><lb ed="R058" n="0366b04"/>为别。</p> <lb ed="X" n="0317a02"/><lb ed="R058" n="0366b05"/><p xml:id="pX37p0317a0201">三世道同者释论明<persName>佛</persName>垂涅槃阿难问<persName>佛</persName>经首作何 <lb ed="X" n="0317a03"/><lb ed="R058" n="0366b06"/>等语<persName>佛</persName>答云我三僧祇所集法藏初应作如是说如 <lb ed="X" n="0317a04"/><lb ed="R058" n="0366b07"/>是我闻一时<persName>佛</persName>在某方某国土与某大众非独我法 <lb ed="X" n="0317a05"/><lb ed="R058" n="0366b08"/>如是三世诸<persName>佛</persName>经初亦然故云三世道同也此经後 <lb ed="X" n="0317a06"/><lb ed="R058" n="0366b09"/>分亦同此说。</p> <lb ed="X" n="0317a07"/><lb ed="R058" n="0366b10"/><p xml:id="pX37p0317a0701">教门機别者如此经对扶律谈常之機法花对开权 <lb ed="X" n="0317a08"/><lb ed="R058" n="0366b11"/>显实之機故使会初发起事别。</p> <lb ed="X" n="0317a09"/><lb ed="R058" n="0366b12"/><p xml:id="pX37p0317a0901">一期谓五时也即竖约化仪小等谓四教也即横约 <lb ed="X" n="0317a10"/><lb ed="R058" n="0366b13"/>化法是则花严兼别乃至此经重施此等诸经悉安 <lb ed="X" n="0317a11"/><lb ed="R058" n="0366b14"/>如是即通義也。</p> <lb ed="X" n="0317a12"/><lb ed="R058" n="0366b15"/><p xml:id="pX37p0317a1201">由籍者因由假籍也大圣说教必须由籍是以现瑞 <lb ed="X" n="0317a13"/><lb ed="R058" n="0366b16"/>表发生物善心以此为由故得说教如今经声光召 <lb ed="X" n="0317a14"/><lb ed="R058" n="0366b17"/>众法花雨花动地净名合盖现土光明四<persName>佛</persName>出现此 <lb ed="X" n="0317a15"/><lb ed="R058" n="0366b18"/>皆施设教门对機各别故使由籍经经不同。</p> <lb ed="X" n="0317a16"/><lb ed="R058" n="0367a01"/><p xml:id="pX37p0317a1601">主处離合者主谓化主即<persName>佛</persName>也处谓住处如拘尸王 <lb ed="X" n="0317a17"/><lb ed="R058" n="0367a02"/>舍等合主处则但五離主处则成六今疏且从合释 <lb ed="X" n="0317a18"/><lb ed="R058" n="0367a03"/>者以五章对義便故。</p> <lb ed="X" n="0317a19"/><lb ed="R058" n="0367a04"/><p xml:id="pX37p0317a1901">所传之理者阿难指如是之法是我亲闻故指所闻 <lb ed="X" n="0317a20"/><lb ed="R058" n="0367a05"/>名所传也问所闻是教何云理耶答依理说教教本 <lb ed="X" n="0317a21"/><lb ed="R058" n="0367a06"/>诠理以理印教方晓偏圆故指所诠为所传也。</p> <lb ed="X" n="0317a22"/><lb ed="R058" n="0367a07"/><p xml:id="pX37p0317a2201">能传传所传者谓阿难是能传之人传于所传之法 <lb ed="X" n="0317a23"/><lb ed="R058" n="0367a08"/>也。</p> <lb ed="X" n="0317a24"/><lb ed="R058" n="0367a09"/><p xml:id="pX37p0317a2401">会合也谓今重施之教下合根缘故曰会機上合<persName>佛</persName> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0317b" n="0317b"/> <lb ed="X" n="0317b01"/><lb ed="R058" n="0367a10"/>性故曰会理機理会合一義在兹。</p> <lb ed="X" n="0317b02"/><lb ed="R058" n="0367a11"/><p xml:id="pX37p0317b0201">秉承者所禀所承即释迦化主也。</p> <lb ed="X" n="0317b03"/><lb ed="R058" n="0367a12"/><p xml:id="pX37p0317b0301">所闻之地者应云能闻所闻之地所必对能故今存 <lb ed="X" n="0317b04"/><lb ed="R058" n="0367a13"/>略主伴嘉会必有其地即<name role="" type="person">娑罗林</name>也。</p> <lb ed="X" n="0317b05"/><lb ed="R058" n="0367a14"/><p xml:id="pX37p0317b0501">亲<anchor xml:id="nkr_note_orig_0317001" n="0317001"/>闻之伴者谓非我独闻盖有其侣即与大比丘也 <lb ed="X" n="0317b06"/><lb ed="R058" n="0367a15"/>辗转相证等者谓<persName>如来</persName>如法相解如法相说所说诚 <lb ed="X" n="0317b07"/><lb ed="R058" n="0367a16"/>谛必可信从故初安如是如是之法若传从他闻多 <lb ed="X" n="0317b08"/><lb ed="R058" n="0367a17"/>致伪谬今既亲闻是则可信群情承受无所致疑故 <lb ed="X" n="0317b09"/><lb ed="R058" n="0367a18"/>次云我闻又擧四众感教得道之时助成如是可信 <lb ed="X" n="0317b10"/><lb ed="R058" n="0367b01"/>故云一时又擧大觉<persName>世尊</persName>所言诚谛于彼拘尸说兹 <lb ed="X" n="0317b11"/><lb ed="R058" n="0367b02"/>妙法秉承既勝群情所伏故云<persName>佛</persName>住拘尸等又指声 <lb ed="X" n="0317b12"/><lb ed="R058" n="0367b03"/>闻菩萨四众天龙与我同闻岂谬传也。</p> <lb ed="X" n="0317b13"/><lb ed="R058" n="0367b04"/><p xml:id="pX37p0317b1301">欲使等者谓此五義正为奖成<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_orig_0317002" n="0317002"/>云世後见闻之徒 <lb ed="X" n="0317b14"/><lb ed="R058" n="0367b05"/>息疑增信也。</p> <lb ed="X" n="0317b15"/><lb ed="R058" n="0367b06"/><p xml:id="pX37p0317b1501">小大诸经者小唯三藏大收三教後无小大共别圆 <lb ed="X" n="0317b16"/><lb ed="R058" n="0367b07"/>殊者则以通教独受大名是大乘初门故。</p> <lb ed="X" n="0317b17"/><lb ed="R058" n="0367b08"/><p xml:id="pX37p0317b1701">如其下征起也文中四教如是约義不同藏约教理 <lb ed="X" n="0317b18"/><lb ed="R058" n="0367b09"/>通约二种涅槃别约自他圆约性遍藏云二事相似 <lb ed="X" n="0317b19"/><lb ed="R058" n="0367b10"/>者阿难所传如<persName>佛</persName>说无异也言当于理故曰无非。</p> <lb ed="X" n="0317b20"/><lb ed="R058" n="0367b11"/><p xml:id="pX37p0317b2001">解与真合者解即能观智真即所观理如理而解理 <lb ed="X" n="0317b21"/><lb ed="R058" n="0367b12"/>解冥合此以有馀涅槃为如義也。</p> <lb ed="X" n="0317b22"/><lb ed="R058" n="0367b13"/><p xml:id="pX37p0317b2201">身<g ref="#CB01926">灰</g>下即以无馀涅槃为是也十行出假遍用四教 <lb ed="X" n="0317b23"/><lb ed="R058" n="0367b14"/>名为称機此以化他释如也事逆则三观次第理顺 <lb ed="X" n="0317b24"/><lb ed="R058" n="0367b15"/>即证道同圆此约自行释是也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0317c" n="0317c"/> <lb ed="X" n="0317c01"/><lb ed="R058" n="0367b16"/><p xml:id="pX37p0317c0101">若言下圆教如是唯就理释但前三教魔<persName>佛</persName>有异故 <lb ed="X" n="0317c02"/><lb ed="R058" n="0367b17"/>非如色香乖道故非是今明万境差别一理同皈法 <lb ed="X" n="0317c03"/><lb ed="R058" n="0367b18"/>身遍通魔<persName>佛</persName>何异心性赅摄色香不非圆顿融通故 <lb ed="X" n="0317c04"/><lb ed="R058" n="0368a01"/>云如是又复应知色香则六尘之少分中道即<persName>佛</persName>性 <lb ed="X" n="0317c05"/><lb ed="R058" n="0368a02"/>之异名况色通内外外即<persName>佛</persName>土内即阴质若了色香 <lb ed="X" n="0317c06"/><lb ed="R058" n="0368a03"/>中道即知无情有性三千一念深可思量有性成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0317c07"/><lb ed="R058" n="0368a04"/>怡然理顺。</p> <lb ed="X" n="0317c08"/><lb ed="R058" n="0368a05"/><p xml:id="pX37p0317c0801">类之可解者谓我闻乃至同闻皆可类例如是作四 <lb ed="X" n="0317c09"/><lb ed="R058" n="0368a06"/>教释也至下随文别释中具约四教释我闻等而<g ref="#CB18150">𰿣</g> <lb ed="X" n="0317c10"/><lb ed="R058" n="0368a07"/>释如是者由此文<anchor xml:id="nkr_note_add_0317c1001" n="0317c1001"/><anchor xml:id="beg0317c1001" n="0317c1001"/>已<anchor xml:id="end0317c1001"/>委故此乃前後互见以省笔墨 <lb ed="X" n="0317c11"/><lb ed="R058" n="0368a08"/>制述之巧也。</p> <lb ed="X" n="0317c12"/><lb ed="R058" n="0368a09"/><p xml:id="pX37p0317c1201">故龙下引释论证成劝信義也论云<persName>佛</persName>法大海信为 <lb ed="X" n="0317c13"/><lb ed="R058" n="0368a10"/>能入又如是者善信之词其信者言是事如是等。</p> <lb ed="X" n="0317c14"/><lb ed="R058" n="0368a11"/><p xml:id="pX37p0317c1401">若信下总结权实俱以信入也此经既重施四教故 <lb ed="X" n="0317c15"/><lb ed="R058" n="0368a12"/>知五義劝信权实也然与前之四味其義永异前则 <lb ed="X" n="0317c16"/><lb ed="R058" n="0368a13"/>权实不融今则皆知常住若望法花有异有同重施 <lb ed="X" n="0317c17"/><lb ed="R058" n="0368a14"/>则异会实乃同。</p> <lb ed="X" n="0317c18"/><lb ed="R058" n="0368a15"/><p xml:id="pX37p0317c1801">具如等者法花疏各约四義廣释谓因缘约教本迹 <lb ed="X" n="0317c19"/><lb ed="R058" n="0368a16"/>观心也指在彼文故此存略然一家解義若释法花 <lb ed="X" n="0317c20"/><lb ed="R058" n="0368a17"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0317c2001" n="0317c2001"/><anchor xml:id="beg0317c2001" n="0317c2001"/>已<anchor xml:id="end0317c2001"/>前诸经则但有三释以未显本故缺本迹或借体 <lb ed="X" n="0317c21"/><lb ed="R058" n="0368a18"/>用一往明之若释今经则四科義足在显本後故为 <lb ed="X" n="0317c22"/><lb ed="R058" n="0368b01"/>捃拾故。</p> <lb ed="X" n="0317c23"/><lb ed="R058" n="0368b02"/><p xml:id="pX37p0317c2301">今明下五章既与序義相符足显一家分节妙契<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0317c24"/><lb ed="R058" n="0368b03"/>旨。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0318a" n="0318a"/> <lb ed="X" n="0318a01"/><lb ed="R058" n="0368b04"/><p xml:id="pX37p0318a0101">不异等者约理示義不异则魔<persName>佛</persName>一如无非则色香 <lb ed="X" n="0318a02"/><lb ed="R058" n="0368b05"/>皆是。</p> <lb ed="X" n="0318a03"/><lb ed="R058" n="0368b06"/><p xml:id="pX37p0318a0301">若不下擧迷显悟无名字等解故云不得如是执迹 <lb ed="X" n="0318a04"/><lb ed="R058" n="0368b07"/>迷本故定异著事忘理故定非。</p> <lb ed="X" n="0318a05"/><lb ed="R058" n="0368b08"/><p xml:id="pX37p0318a0501">达斯意者者五即解生见理唯一故云达意。</p> <lb ed="X" n="0318a06"/><lb ed="R058" n="0368b09"/><p xml:id="pX37p0318a0601">从列下正擧召众明如是義。</p> <lb ed="X" n="0318a07"/><lb ed="R058" n="0368b10"/><p xml:id="pX37p0318a0701">蛣<g ref="#CB04762">蜣</g>者尔雅云<g ref="#CB04762">蜣</g>螂也崔豹古今註云能以土苞粪 <lb ed="X" n="0318a08"/><lb ed="R058" n="0368b11"/>转而成丸莊子云<g ref="#CB04762">蜣</g>螂之智在于转丸也下经云乃 <lb ed="X" n="0318a09"/><lb ed="R058" n="0368b12"/>至毒蛇视能杀人蛣<g ref="#CB04762">蜣</g>蝮虿及十六种行恶者一切 <lb ed="X" n="0318a10"/><lb ed="R058" n="0368b13"/>来集蛣<g ref="#CB04762">蜣</g>是畜趣极微者故今擧之。</p> <lb ed="X" n="0318a11"/><lb ed="R058" n="0368b14"/><p xml:id="pX37p0318a1101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0318a1101" n="0318a1101"/><anchor xml:id="beg0318a1101" n="0318a1101"/>已<anchor xml:id="end0318a1101"/>还者至于龙鬼魔梵乃至菩萨凡五十二众也。</p> <lb ed="X" n="0318a12"/><lb ed="R058" n="0368b15"/><p xml:id="pX37p0318a1201">诡异也诸趣差别若正若依纷乱藂杂。</p> <lb ed="X" n="0318a13"/><lb ed="R058" n="0368b16"/><p xml:id="pX37p0318a1301">幢摩下经列上界众云幢最卑者至自在天又云幡 <lb ed="X" n="0318a14"/><lb ed="R058" n="0368b17"/>极短者悬于梵宫故云摩梵世也。</p> <lb ed="X" n="0318a15"/><lb ed="R058" n="0368b18"/><p xml:id="pX37p0318a1501">覆大千者经又云宝盖小者能覆三千大千世界持 <lb ed="X" n="0318a16"/><lb ed="R058" n="0369a01"/>如是等供养之具来诣<persName>佛</persName>所。</p> <lb ed="X" n="0318a17"/><lb ed="R058" n="0369a02"/><p xml:id="pX37p0318a1701">巨细约正报精粗约依报细如蛣<g ref="#CB04762">蜣</g>蚊蚋巨如无边 <lb ed="X" n="0318a18"/><lb ed="R058" n="0369a03"/>身菩萨等。</p> <lb ed="X" n="0318a19"/><lb ed="R058" n="0369a04"/><p xml:id="pX37p0318a1901">相倾者谓巨倾于细也如无边身来时诸天擧身毛 <lb ed="X" n="0318a20"/><lb ed="R058" n="0369a05"/>竖自见其身无有光明等此细为巨倾也诸众办供 <lb ed="X" n="0318a21"/><lb ed="R058" n="0369a06"/>优劣有异递为精粗精者夺粗故云映夺故下经云 <lb ed="X" n="0318a22"/><lb ed="R058" n="0369a07"/>倍勝于前等。</p> <lb ed="X" n="0318a23"/><lb ed="R058" n="0369a08"/><p xml:id="pX37p0318a2301">若以下擧迷见异牛羊不识方隅喩迷徒不达本迹 <lb ed="X" n="0318a24"/><lb ed="R058" n="0369a09"/>故向云若不得如是等也所以但见诸众差舛乖互 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0318b" n="0318b"/> <lb ed="X" n="0318b01"/><lb ed="R058" n="0369a10"/>而<anchor xml:id="nkr_note_add_0318b0101" n="0318b0101"/><anchor xml:id="beg0318b0101" n="0318b0101"/>已<anchor xml:id="end0318b0101"/>岂知迹异本同一理无二故云岂得如是也。</p> <lb ed="X" n="0318b02"/><lb ed="R058" n="0369a11"/><p xml:id="pX37p0318b0201">得如是者下显悟见同也谓悟理之人知五十二众 <lb ed="X" n="0318b03"/><lb ed="R058" n="0369a12"/>皆是分真大士随機利见其迹虽异其本元同其事 <lb ed="X" n="0318b04"/><lb ed="R058" n="0369a13"/>似非其理原是故知如是義合众章问若谓五十二 <lb ed="X" n="0318b05"/><lb ed="R058" n="0369a14"/>众皆是法身大士者则得权失实设有实行如是義 <lb ed="X" n="0318b06"/><lb ed="R058" n="0369a15"/>乖两意相违若为通释答且约权明权必引实理即 <lb ed="X" n="0318b07"/><lb ed="R058" n="0369a16"/>大士亦住楞严迹异本同涣然冰释三无差别凡圣 <lb ed="X" n="0318b08"/><lb ed="R058" n="0369a17"/>一如故未发心名为菩萨向云本迹约体用。</p> <lb ed="X" n="0318b09"/><lb ed="R058" n="0369a18"/><p xml:id="pX37p0318b0901">我昔不闻者阿难自谓昔于四味不闻二施无差新 <lb ed="X" n="0318b10"/><lb ed="R058" n="0369b01"/>伊秘密等也。</p> <lb ed="X" n="0318b11"/><lb ed="R058" n="0369b02"/><p xml:id="pX37p0318b1101">见八斛等者见献供是闻法之由以见释闻也大众 <lb ed="X" n="0318b12"/><lb ed="R058" n="0369b03"/>问品云尔时<name role="" type="person">纯陀</name>所持粳粮成熟之食<name role="" type="person">摩伽陀国</name>满 <lb ed="X" n="0318b13"/><lb ed="R058" n="0369b04"/>足八斛以<persName>佛</persName>神力皆悉充足一切大会。</p> <lb ed="X" n="0318b14"/><lb ed="R058" n="0369b05"/><p xml:id="pX37p0318b1401">二施等者<name role="" type="person">纯陀</name>品云<persName>佛</persName>语<name role="" type="person">纯陀</name>云施食有二果报等 <lb ed="X" n="0318b15"/><lb ed="R058" n="0369b06"/>无差别何等为二一者受<anchor xml:id="nkr_note_add_0318b1501" n="0318b1501"/><anchor xml:id="beg0318b1501" n="0318b1501"/>已<anchor xml:id="end0318b1501"/>得三菩提二者受<anchor xml:id="nkr_note_add_0318b1502" n="0318b1502"/><anchor xml:id="beg0318b1502" n="0318b1502"/>已<anchor xml:id="end0318b1502"/>入 <lb ed="X" n="0318b16"/><lb ed="R058" n="0369b07"/>于涅槃我受汝最後供养令汝具足檀波罗蜜<persName>佛</persName>意 <lb ed="X" n="0318b17"/><lb ed="R058" n="0369b08"/>以花严初成舍那之身<persName>佛</persName>光灌顶名为受食故与今 <lb ed="X" n="0318b18"/><lb ed="R058" n="0369b09"/>经受<anchor xml:id="nkr_note_add_0318b1801" n="0318b1801"/><anchor xml:id="beg0318b1801" n="0318b1801"/>已<anchor xml:id="end0318b1801"/>入大涅槃其报无差若约小初受牧女乳为 <lb ed="X" n="0318b19"/><lb ed="R058" n="0369b10"/>受食者则与今差别于是<name role="" type="person">纯陀</name>即以小初对今大後 <lb ed="X" n="0318b20"/><lb ed="R058" n="0369b11"/>致于差别之难也<note place="inline">云云</note>。</p> <lb ed="X" n="0318b21"/><lb ed="R058" n="0369b12"/><p xml:id="pX37p0318b2101">新伊等即哀歎中<persName>佛</persName>擧伊字三点不纵不横以喩三 <lb ed="X" n="0318b22"/><lb ed="R058" n="0369b13"/>德圆融俱常乐我净名秘密藏故云秘藏<persName>佛</persName>性也。</p> <lb ed="X" n="0318b23"/><lb ed="R058" n="0369b14"/><p xml:id="pX37p0318b2301">种种法味者即长寿品中因迦葉发三十四问<persName>佛</persName>以 <lb ed="X" n="0318b24"/><lb ed="R058" n="0369b15"/>一十四品一一答释故云种种法味也此皆阿难昔 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0318c" n="0318c"/> <lb ed="X" n="0318c01"/><lb ed="R058" n="0369b16"/>所不闻之法而今得闻故知我闻義当序施序行中 <lb ed="X" n="0318c02"/><lb ed="R058" n="0369b17"/>别教次第修五行前後证十德此名异时非一时也 <lb ed="X" n="0318c03"/><lb ed="R058" n="0369b18"/>序義中归身等者此合化主及住处为一也身即<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0318c04"/><lb ed="R058" n="0370a01"/>身也<persName>佛</persName>性是所证之理如地即以能证之智为身理 <lb ed="X" n="0318c05"/><lb ed="R058" n="0370a02"/>穷则智息得处即身归。</p> <lb ed="X" n="0318c06"/><lb ed="R058" n="0370a03"/><p xml:id="pX37p0318c0601">驱邪等者即驱诸外道離六大城皆向拘尸也。</p> <lb ed="X" n="0318c07"/><lb ed="R058" n="0370a04"/><p xml:id="pX37p0318c0701">非枯等者八树中间以表中理。</p> <lb ed="X" n="0318c08"/><lb ed="R058" n="0370a05"/><p xml:id="pX37p0318c0801">若他者则结上驱邪引恶若自者结上中间寂灭秘 <lb ed="X" n="0318c09"/><lb ed="R058" n="0370a06"/>藏同归故云到极而止即经云安置诸子秘密藏中 <lb ed="X" n="0318c10"/><lb ed="R058" n="0370a07"/>我亦不久自住其中也故知住处序所证理。</p> <lb ed="X" n="0318c11"/><lb ed="R058" n="0370a08"/><p xml:id="pX37p0318c1101">序用中螫者舒亦呼各知列三返说文云虫行毒也 <lb ed="X" n="0318c12"/><lb ed="R058" n="0370a09"/>三子等者迦葉品初迦葉难<persName>佛</persName>何不先为善星说法 <lb ed="X" n="0318c13"/><lb ed="R058" n="0370a10"/>後为菩萨若不能救善星何名有大慈悲故<persName>佛</persName>擧三 <lb ed="X" n="0318c14"/><lb ed="R058" n="0370a11"/>子三田等以答迦葉经云譬如父母三子一者信顺 <lb ed="X" n="0318c15"/><lb ed="R058" n="0370a12"/>恭敬父母利根智慧二者不敬无信利根智慧三者 <lb ed="X" n="0318c16"/><lb ed="R058" n="0370a13"/>俱无父母若欲教告应先教谁迦葉答<persName>佛</persName>应先教第 <lb ed="X" n="0318c17"/><lb ed="R058" n="0370a14"/>一者其次第二乃及第三而彼二子虽无信顺恭敬 <lb ed="X" n="0318c18"/><lb ed="R058" n="0370a15"/>之心为慈念故次复教之其三子者初喩菩萨中喩 <lb ed="X" n="0318c19"/><lb ed="R058" n="0370a16"/>声闻後喩一阐提次擧三田喩云如三种田一渠流 <lb ed="X" n="0318c20"/><lb ed="R058" n="0370a17"/>便易无沙卤种一得百二者虽无沙卤渠流险难收 <lb ed="X" n="0318c21"/><lb ed="R058" n="0370a18"/>实减半三者渠流险难多诸沙卤种一得一又擧三 <lb ed="X" n="0318c22"/><lb ed="R058" n="0370b01"/>器三病三马三人等譬喩意同初今文意者以鬼畜 <lb ed="X" n="0318c23"/><lb ed="R058" n="0370b02"/>恶趣喩第三子阐提據因鬼畜據果由阐提故受鬼 <lb ed="X" n="0318c24"/><lb ed="R058" n="0370b03"/>畜身今列在同闻故知等教幷作乃与摄恶摄邪之 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0319a" n="0319a"/> <lb ed="X" n="0319a01"/><lb ed="R058" n="0370b04"/>用義例相符。</p><p xml:id="pX37p0319a0106" cb:place="inline">属当者音烛。</p> <lb ed="X" n="0319a02"/><lb ed="R058" n="0370b05"/><p xml:id="pX37p0319a0201">夫众下初明如是具五初序众也。</p> <lb ed="X" n="0319a03"/><lb ed="R058" n="0370b06"/><p xml:id="pX37p0319a0301">言八<persName>佛</persName>者六即<persName>佛</persName>为六过去为七他方为八五十二 <lb ed="X" n="0319a04"/><lb ed="R058" n="0370b07"/>众不出此八前四是实行故召来後四是权行故请 <lb ed="X" n="0319a05"/><lb ed="R058" n="0370b08"/>至是知天人鬼畜众中俱有此八也问何故不取未 <lb ed="X" n="0319a06"/><lb ed="R058" n="0370b09"/>来<persName>佛</persName>耶答未来<persName>佛</persName>即前五即人也问过去及他方<anchor xml:id="nkr_note_add_0319a0601" n="0319a0601"/><anchor xml:id="beg0319a0601" n="0319a0601"/>已<anchor xml:id="end0319a0601"/> <lb ed="X" n="0319a07"/><lb ed="R058" n="0370b10"/>是究竟即应但六<persName>佛</persName>答实尔今取现在众中增道损 <lb ed="X" n="0319a08"/><lb ed="R058" n="0370b11"/>生从等觉位新入妙觉为究竟即别指此会<anchor xml:id="nkr_note_add_0319a0801" n="0319a0801"/><anchor xml:id="beg0319a0801" n="0319a0801"/>已<anchor xml:id="end0319a0801"/>前成 <lb ed="X" n="0319a09"/><lb ed="R058" n="0370b12"/><persName>佛</persName>者为过去他方也现<persName>佛</persName>即释迦主伴理同自他性 <lb ed="X" n="0319a10"/><lb ed="R058" n="0370b13"/>等故云不异凡圣虽殊六皆是<persName>佛</persName>故云无非。</p> <lb ed="X" n="0319a11"/><lb ed="R058" n="0370b14"/><p xml:id="pX37p0319a1101">二施下序施<persName>如来</persName>下序行同一下序義皆可见邪恶 <lb ed="X" n="0319a12"/><lb ed="R058" n="0370b15"/>下序用邪恶即<persName>佛</persName>性故云不二超出偏理故曰无过 <lb ed="X" n="0319a13"/><lb ed="R058" n="0370b16"/>次我闻序五章中五文之初皆云我昔者幷指鹿苑 <lb ed="X" n="0319a14"/><lb ed="R058" n="0370b17"/>为昔此会为今但约大小相对耳如般若为第二法 <lb ed="X" n="0319a15"/><lb ed="R058" n="0370b18"/>轮及法花云昔于波罗奈转四谛法轮今复转无上 <lb ed="X" n="0319a16"/><lb ed="R058" n="0371a01"/>最大法轮等亦可通指<anchor xml:id="nkr_note_add_0319a1601" n="0319a1601"/><anchor xml:id="beg0319a1601" n="0319a1601"/>已<anchor xml:id="end0319a1601"/>前四味为昔。</p> <lb ed="X" n="0319a17"/><lb ed="R058" n="0371a02"/><p xml:id="pX37p0319a1701">四众者在家出家各二也此四众中复各有四谓结 <lb ed="X" n="0319a18"/><lb ed="R058" n="0371a03"/>缘当機发起影响也结缘众理即<persName>佛</persName>也当機众名字 <lb ed="X" n="0319a19"/><lb ed="R058" n="0371a04"/>观行相似即<persName>佛</persName>也发起影响众分证究竟及过去他 <lb ed="X" n="0319a20"/><lb ed="R058" n="0371a05"/>方<persName>佛</persName>也故云八<persName>佛</persName>即四众也。</p> <lb ed="X" n="0319a21"/><lb ed="R058" n="0371a06"/><p xml:id="pX37p0319a2101">序施中云初後优劣者初谓小初受牧女乳是杂食 <lb ed="X" n="0319a22"/><lb ed="R058" n="0371a07"/>身故劣後谓大後受<name role="" type="person">纯陀</name>供是常住身故勝此如纯 <lb ed="X" n="0319a23"/><lb ed="R058" n="0371a08"/>陀执小初难<persName>佛</persName>也。</p> <lb ed="X" n="0319a24"/><lb ed="R058" n="0371a09"/><p xml:id="pX37p0319a2401">迁移者小初施食但感无常五果故曰迁移。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0319b" n="0319b"/> <lb ed="X" n="0319b01"/><lb ed="R058" n="0371a10"/><p xml:id="pX37p0319b0101">今闻下即<persName>佛</persName>答<name role="" type="person">纯陀</name>文也<persName>佛</persName>據花严为初对今涅槃 <lb ed="X" n="0319b02"/><lb ed="R058" n="0371a11"/>为後大機所见初後幷常故无差别。</p> <lb ed="X" n="0319b03"/><lb ed="R058" n="0371a12"/><p xml:id="pX37p0319b0301">序行中云江河回曲喩偏小行。</p> <lb ed="X" n="0319b04"/><lb ed="R058" n="0371a13"/><p xml:id="pX37p0319b0401">如直绳者即金沙大河直入于海喩圆顿行也此幷 <lb ed="X" n="0319b05"/><lb ed="R058" n="0371a14"/>圣行品文。</p> <lb ed="X" n="0319b06"/><lb ed="R058" n="0371a15"/><p xml:id="pX37p0319b0601">序義中云尙不见空者昔教次第之说肉眼见粗色 <lb ed="X" n="0319b07"/><lb ed="R058" n="0371a16"/>天眼见细色慧眼见空法眼见假<persName>佛</persName>眼见中应云肉 <lb ed="X" n="0319b08"/><lb ed="R058" n="0371a17"/>眼尙不见细色今云空者且约三谛次第浅深便耳 <lb ed="X" n="0319b09"/><lb ed="R058" n="0371a18"/>尙不见真空之浅况能见中道之深。</p> <lb ed="X" n="0319b10"/><lb ed="R058" n="0371b01"/><p xml:id="pX37p0319b1001">肉眼名<persName>佛</persName>眼者位在名字观行二位约即義说故了 <lb ed="X" n="0319b11"/><lb ed="R058" n="0371b02"/>了分明若约六義分真犹未了了。</p> <lb ed="X" n="0319b12"/><lb ed="R058" n="0371b03"/><p xml:id="pX37p0319b1201">序用中云泾渭者二水名在长安泾水浊如善星之 <lb ed="X" n="0319b13"/><lb ed="R058" n="0371b04"/>恶渭水淸如罗雲之善。</p> <lb ed="X" n="0319b14"/><lb ed="R058" n="0371b05"/><p xml:id="pX37p0319b1401">辙车迹也十仙之邪陈如之正如二车异辙而行。</p> <lb ed="X" n="0319b15"/><lb ed="R058" n="0371b06"/><p xml:id="pX37p0319b1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0319001" n="0319001"/>坻弥等者即迦葉品<persName>佛</persName>说恒河中七种众生喩也一 <lb ed="X" n="0319b16"/><lb ed="R058" n="0371b07"/>者常没所谓大鱼受大恶业身者处深二者暂出还 <lb ed="X" n="0319b17"/><lb ed="R058" n="0371b08"/>没谓身重处浅因光故还没三者出<anchor xml:id="nkr_note_add_0319b1701" n="0319b1701"/><anchor xml:id="beg0319b1701" n="0319b1701"/>已<anchor xml:id="end0319b1701"/>则住谓坻弥 <lb ed="X" n="0319b18"/><lb ed="R058" n="0371b09"/>鱼身处浅水乐见光明四者出<anchor xml:id="nkr_note_add_0319b1801" n="0319b1801"/><anchor xml:id="beg0319b1801" n="0319b1801"/>已<anchor xml:id="end0319b1801"/>遍观四方所谓错 <lb ed="X" n="0319b19"/><lb ed="R058" n="0371b10"/>鱼为求食故遍观四方五者遍观<anchor xml:id="nkr_note_add_0319b1901" n="0319b1901"/><anchor xml:id="beg0319b1901" n="0319b1901"/>已<anchor xml:id="end0319b1901"/>行谓错鱼遥见 <lb ed="X" n="0319b20"/><lb ed="R058" n="0371b11"/>馀物谓是可食疾行趣之六者行<anchor xml:id="nkr_note_add_0319b2001" n="0319b2001"/><anchor xml:id="beg0319b2001" n="0319b2001"/>已<anchor xml:id="end0319b2001"/>住者是鱼既得 <lb ed="X" n="0319b21"/><lb ed="R058" n="0371b12"/>可食即便停住七水陆俱行者即是龟也<persName>佛</persName>以第一 <lb ed="X" n="0319b22"/><lb ed="R058" n="0371b13"/>譬阐提乃至第七喩三乘及<persName>佛</persName>七人不同而<persName>佛</persName>性是 <lb ed="X" n="0319b23"/><lb ed="R058" n="0371b14"/>一如七类同在河水是则善恶邪正更无异辙坻弥 <lb ed="X" n="0319b24"/><lb ed="R058" n="0371b15"/>者三苍音低下音迷谓大身鱼也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0319c" n="0319c"/> <lb ed="X" n="0319c01"/><lb ed="R058" n="0371b16"/><p xml:id="pX37p0319c0101">神龟者能知吉凶故谓之神白虎通云此天地之间 <lb ed="X" n="0319c02"/><lb ed="R058" n="0371b17"/>寿考之物故问之也龟之为言久也。</p> <lb ed="X" n="0319c03"/><lb ed="R058" n="0371b18"/><p xml:id="pX37p0319c0301">一时文中初二一时是序众次二一时序施顶戴奉 <lb ed="X" n="0319c04"/><lb ed="R058" n="0372a01"/>行序行也安秘密藏序義也闻常住等序用也其文 <lb ed="X" n="0319c05"/><lb ed="R058" n="0372a02"/>各引本章经文可见住处中皆以拘尸表<persName>佛</persName>性理。</p> <lb ed="X" n="0319c06"/><lb ed="R058" n="0372a03"/><p xml:id="pX37p0319c0601">声光等者以<persName>佛</persName>道声智慧光召请圆機向楞严中道 <lb ed="X" n="0319c07"/><lb ed="R058" n="0372a04"/>住处也。</p> <lb ed="X" n="0319c08"/><lb ed="R058" n="0372a05"/><p xml:id="pX37p0319c0801"><persName>佛</persName>以下说证示他故云施与。</p> <lb ed="X" n="0319c09"/><lb ed="R058" n="0372a06"/><p xml:id="pX37p0319c0901">从<persName>佛</persName>下依理起行也分破无明见第一義名见<persName>佛</persName>住 <lb ed="X" n="0319c10"/><lb ed="R058" n="0372a07"/>处也以理摄法邪恶不遗方显大用此皆约所表释 <lb ed="X" n="0319c11"/><lb ed="R058" n="0372a08"/>能表拘尸五義可了同闻中序五章義皆以同闻为 <lb ed="X" n="0319c12"/><lb ed="R058" n="0372a09"/>句初。</p> <lb ed="X" n="0319c13"/><lb ed="R058" n="0372a10"/><p xml:id="pX37p0319c1301">云闻见等者闻声见光俱表常住常住不变即如義 <lb ed="X" n="0319c14"/><lb ed="R058" n="0372a11"/>非馀等者三教四味悉名为馀咸是方便馀即未了 <lb ed="X" n="0319c15"/><lb ed="R058" n="0372a12"/>之義方便乃曲巧之名既非方便故是真实。</p> <lb ed="X" n="0319c16"/><lb ed="R058" n="0372a13"/><p xml:id="pX37p0319c1601">同闻下序施也问答即<name role="" type="person">纯陀</name>迦葉等问<persName>佛</persName>答也。</p> <lb ed="X" n="0319c17"/><lb ed="R058" n="0372a14"/><p xml:id="pX37p0319c1701">西海者下经云譬如金沙大河直入西海以海喩<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0319c18"/><lb ed="R058" n="0372a15"/>性也。</p> <lb ed="X" n="0319c19"/><lb ed="R058" n="0372a16"/><p xml:id="pX37p0319c1901">邪恶等者一切众生皆有<persName>佛</persName>性介尔有心三千具足 <lb ed="X" n="0319c20"/><lb ed="R058" n="0372a17"/>故外道邪人阐提极恶悉有<persName>佛</persName>性由具性故有成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0319c21"/><lb ed="R058" n="0372a18"/>用。</p> <lb ed="X" n="0319c22"/><lb ed="R058" n="0372b01"/><p xml:id="pX37p0319c2201">复次下对此经要義。</p> <lb ed="X" n="0319c23"/><lb ed="R058" n="0372b02"/><p xml:id="pX37p0319c2301">三点者哀歎品<persName>佛</persName>擧新伊三点以喩法身般若解脱 <lb ed="X" n="0319c24"/><lb ed="R058" n="0372b03"/>三一互融也而此三法不为空假迁变故常不为二 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0320a" n="0320a"/> <lb ed="X" n="0320a01"/><lb ed="R058" n="0372b04"/>边逼迫故乐自在遍摄故我性无惑染故净各具此 <lb ed="X" n="0320a02"/><lb ed="R058" n="0372b05"/>四故名为德故光明玄義云法身般若解脱故言三 <lb ed="X" n="0320a03"/><lb ed="R058" n="0372b06"/>常乐我净故言德斯乃正说之枢要今教之司南故 <lb ed="X" n="0320a04"/><lb ed="R058" n="0372b07"/>更以五義属配三四显斯劝信序正非虚。</p> <lb ed="X" n="0320a05"/><lb ed="R058" n="0372b08"/><p xml:id="pX37p0320a0501">不纵等者西国新伊犹此方草书下字一点在上二 <lb ed="X" n="0320a06"/><lb ed="R058" n="0372b09"/>点居下中有细画相连大点表即一而三细画表即 <lb ed="X" n="0320a07"/><lb ed="R058" n="0372b10"/>三而一故不同点水之纵走火之横幷即纵義别即 <lb ed="X" n="0320a08"/><lb ed="R058" n="0372b11"/>横義今以如是总序者对偏小纵横三德不如不是 <lb ed="X" n="0320a09"/><lb ed="R058" n="0372b12"/>也。</p> <lb ed="X" n="0320a10"/><lb ed="R058" n="0372b13"/><p xml:id="pX37p0320a1001">我闻下智慧由闻教而生故对般若又德王品明不 <lb ed="X" n="0320a11"/><lb ed="R058" n="0372b14"/>闻闻闻即般若故以对之。</p> <lb ed="X" n="0320a12"/><lb ed="R058" n="0372b15"/><p xml:id="pX37p0320a1201">一时下三惑一时而断二死一时而破即是解脱非 <lb ed="X" n="0320a13"/><lb ed="R058" n="0372b16"/>次第异时断破也。</p> <lb ed="X" n="0320a14"/><lb ed="R058" n="0372b17"/><p xml:id="pX37p0320a1401">住处下法身是所证之理即智断之住处也今文三 <lb ed="X" n="0320a15"/><lb ed="R058" n="0372b18"/>德皆據修得義说也。</p> <lb ed="X" n="0320a16"/><lb ed="R058" n="0373a01"/><p xml:id="pX37p0320a1601">不虚者三点妙教真实无过同闻证信意在于此。</p> <lb ed="X" n="0320a17"/><lb ed="R058" n="0373a02"/><p xml:id="pX37p0320a1701">总序四德者若依别義则法身具常我二德般若唯 <lb ed="X" n="0320a18"/><lb ed="R058" n="0373a03"/>净解脱但乐则不如不是今圆融三法一一皆常乐 <lb ed="X" n="0320a19"/><lb ed="R058" n="0373a04"/>我净故名如是。</p> <lb ed="X" n="0320a20"/><lb ed="R058" n="0373a05"/><p xml:id="pX37p0320a2001">序乐者闻教悟理寂灭为乐又下经云多闻分别乐 <lb ed="X" n="0320a21"/><lb ed="R058" n="0373a06"/>故以闻序乐也一即中道无二边之染故以一时序 <lb ed="X" n="0320a22"/><lb ed="R058" n="0373a07"/>净也住不迁移故序常德彼我共闻自在禀益故以 <lb ed="X" n="0320a23"/><lb ed="R058" n="0373a08"/>同闻序我德也。</p> <lb ed="X" n="0320a24"/><lb ed="R058" n="0373a09"/><p xml:id="pX37p0320a2401">例以下结例指廣。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0320b" n="0320b"/> <lb ed="X" n="0320b01"/><lb ed="R058" n="0373a10"/><p xml:id="pX37p0320b0101">馀例思之者今试思一条以示来学且五行十德亦 <lb ed="X" n="0320b02"/><lb ed="R058" n="0373a11"/>此经之要也若欲序者应知如是总序五行以五行 <lb ed="X" n="0320b03"/><lb ed="R058" n="0373a12"/>即一故如无次第之非故是我闻序圣行谓我闻律 <lb ed="X" n="0320b04"/><lb ed="R058" n="0373a13"/>藏而修戒圣行我闻经藏而修定圣行我闻论藏而 <lb ed="X" n="0320b05"/><lb ed="R058" n="0373a14"/>修慧圣行也一时序梵行谓慈悲喜捨不择冤亲一 <lb ed="X" n="0320b06"/><lb ed="R058" n="0373a15"/>时等救住处序天行谓天然之理是智住处依理起 <lb ed="X" n="0320b07"/><lb ed="R058" n="0373a16"/>行故名天行同闻序病儿两行谓五十二众善恶俱 <lb ed="X" n="0320b08"/><lb ed="R058" n="0373a17"/>收同鬼畜众闻即序病行同人天众闻即序婴儿行 <lb ed="X" n="0320b09"/><lb ed="R058" n="0373a18"/>五行既尔十德可知况光宅解云五十但是开合耳 <lb ed="X" n="0320b10"/><lb ed="R058" n="0373b01"/>其不生生等四句及五<persName>佛</persName>性三因等皆是要義例三 <lb ed="X" n="0320b11"/><lb ed="R058" n="0373b02"/>点義明同指掌故不更论。</p> <lb ed="X" n="0320b12"/><lb ed="R058" n="0373b03"/><p xml:id="pX37p0320b1201">二随文别释中经五序中疏阙释如是者前科<anchor xml:id="nkr_note_add_0320b1201" n="0320b1201"/><anchor xml:id="beg0320b1201" n="0320b1201"/>已<anchor xml:id="end0320b1201"/>约 <lb ed="X" n="0320b13"/><lb ed="R058" n="0373b04"/>四教解释故此不明。</p> <lb ed="X" n="0320b14"/><lb ed="R058" n="0373b05"/><p xml:id="pX37p0320b1401">释我闻中初列四句以对四教也。</p> <lb ed="X" n="0320b15"/><lb ed="R058" n="0373b06"/><p xml:id="pX37p0320b1501">我我者上一我字即指外道凡夫妄执之我通为四 <lb ed="X" n="0320b16"/><lb ed="R058" n="0373b07"/>教所观今明为藏教境也下一我字即观智推寻依 <lb ed="X" n="0320b17"/><lb ed="R058" n="0373b08"/>萨婆多我但有名依昙无德说有假我犊子明我在 <lb ed="X" n="0320b18"/><lb ed="R058" n="0373b09"/>第五脏是等虽殊悉破外人计神我性说假名我也 <lb ed="X" n="0320b19"/><lb ed="R058" n="0373b10"/>故下一我字属观慧也然此四句释我净名光明疏 <lb ed="X" n="0320b20"/><lb ed="R058" n="0373b11"/>悉有此文而讲者释義不同有云上我是所执下我 <lb ed="X" n="0320b21"/><lb ed="R058" n="0373b12"/>是能执或云上我未分真假下我是凡夫妄我若尔 <lb ed="X" n="0320b22"/><lb ed="R058" n="0373b13"/>但有于境未有观慧观慧未有即是六凡岂得以初 <lb ed="X" n="0320b23"/><lb ed="R058" n="0373b14"/>句为藏耶今释或当择善从之。</p> <lb ed="X" n="0320b24"/><lb ed="R058" n="0373b15"/><p xml:id="pX37p0320b2401">我无我者通体妄执之我其性本空故云我无我也 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0320c" n="0320c"/> <lb ed="X" n="0320c01"/><lb ed="R058" n="0373b16"/>无我即观慧也别人于初住位破妄执我入真无我 <lb ed="X" n="0320c02"/><lb ed="R058" n="0373b17"/>十行破真无我出假名我文从略示但云无我我耳 <lb ed="X" n="0320c03"/><lb ed="R058" n="0373b18"/>又據教意以出假化他为正故圆人达妄执之我即 <lb ed="X" n="0320c04"/><lb ed="R058" n="0374a01"/>空故非我即空而假性具宛然故非无我空假自然 <lb ed="X" n="0320c05"/><lb ed="R058" n="0374a02"/>心性不动中道心性双非二边阿难四解领兹四教 <lb ed="X" n="0320c06"/><lb ed="R058" n="0374a03"/>闻闻者有以能闻所闻释兹二字今谓不尔所闻是 <lb ed="X" n="0320c07"/><lb ed="R058" n="0374a04"/>教<anchor xml:id="nkr_note_add_0320c0701" n="0320c0701"/><anchor xml:id="beg0320c0701" n="0320c0701"/>已<anchor xml:id="end0320c0701"/>在初序今云我闻是能闻義达此能闻四解不 <lb ed="X" n="0320c08"/><lb ed="R058" n="0374a05"/>同故成四教是知上闻是凡夫根境识三和合能闻 <lb ed="X" n="0320c09"/><lb ed="R058" n="0374a06"/>下闻即藏教观慧谓耳托众缘和合虚假有闻不同 <lb ed="X" n="0320c10"/><lb ed="R058" n="0374a07"/>凡夫执为定实也通别二句准我可知。</p> <lb ed="X" n="0320c11"/><lb ed="R058" n="0374a08"/><p xml:id="pX37p0320c1101">圆句不闻不闻者有人释云上不训非而贯下句谓 <lb ed="X" n="0320c12"/><lb ed="R058" n="0374a09"/>非闻非不闻也若例释我四句此解稍嘉谓根缘即 <lb ed="X" n="0320c13"/><lb ed="R058" n="0374a10"/>空故非闻而理具闻性故非不闻真俗不定中義明 <lb ed="X" n="0320c14"/><lb ed="R058" n="0374a11"/>矣问疏主何不云非闻非不闻耶答此闻四句出下 <lb ed="X" n="0320c15"/><lb ed="R058" n="0374a12"/>经文经中既云不闻不闻何必改作解義适时训非 <lb ed="X" n="0320c16"/><lb ed="R058" n="0374a13"/>无咎儒书云不以文害意经曰依義不依语斯之谓 <lb ed="X" n="0320c17"/><lb ed="R058" n="0374a14"/>矣又如光明疏以闻不闻对通而净名疏对别故知 <lb ed="X" n="0320c18"/><lb ed="R058" n="0374a15"/>释義未必一途。</p> <lb ed="X" n="0320c19"/><lb ed="R058" n="0374a16"/><p xml:id="pX37p0320c1901">三种下今经虽施四教咸皆会圆故判昔味之三俱 <lb ed="X" n="0320c20"/><lb ed="R058" n="0374a17"/>是方便下去例然。</p> <lb ed="X" n="0320c21"/><lb ed="R058" n="0374a18"/><p xml:id="pX37p0320c2101">释一时中数方等方法也一是世间数法也此是通 <lb ed="X" n="0320c22"/><lb ed="R058" n="0374b01"/>为三观所观境也。</p> <lb ed="X" n="0320c23"/><lb ed="R058" n="0374b02"/><p xml:id="pX37p0320c2301">二乘義者下经明因缘境下智观故得声闻果即藏 <lb ed="X" n="0320c24"/><lb ed="R058" n="0374b03"/>義中智观故得缘觉果即通義或可云两教二乘然 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0321a" n="0321a"/> <lb ed="X" n="0321a01"/><lb ed="R058" n="0374b04"/>依经为正。</p> <lb ed="X" n="0321a02"/><lb ed="R058" n="0374b05"/><p xml:id="pX37p0321a0201">真俗合一者十行位中即空而假体既相即故是合 <lb ed="X" n="0321a03"/><lb ed="R058" n="0374b06"/>義通人扶习非合一義此句既独在别教验前二乘 <lb ed="X" n="0321a04"/><lb ed="R058" n="0374b07"/>分对義善谓藏教三乘悉名声闻通教三乘悉名缘 <lb ed="X" n="0321a05"/><lb ed="R058" n="0374b08"/>觉<note place="inline">云云</note>下之四句显三一融通即圆教也一即是空 <lb ed="X" n="0321a06"/><lb ed="R058" n="0374b09"/>一切即假初句即空而假故云一一切次句即假而 <lb ed="X" n="0321a07"/><lb ed="R058" n="0374b10"/>空故云一切一第三明中道双非第四明中道双照 <lb ed="X" n="0321a08"/><lb ed="R058" n="0374b11"/>释住处中梵云<persName>佛陀</persName>此翻觉者谓自觉觉他觉行圆 <lb ed="X" n="0321a09"/><lb ed="R058" n="0374b12"/>满释论云觉世间出世间常无常等朗然大悟故名 <lb ed="X" n="0321a10"/><lb ed="R058" n="0374b13"/>为<persName>佛</persName>。</p> <lb ed="X" n="0321a11"/><lb ed="R058" n="0374b14"/><p xml:id="pX37p0321a1101">三身四義者藏阿难是我我用闻闻亲承丈六<persName>佛</persName>持 <lb ed="X" n="0321a12"/><lb ed="R058" n="0374b15"/><g ref="#CB00701">析</g>空法通阿难是我无我用闻不闻亲承丈六尊特 <lb ed="X" n="0321a13"/><lb ed="R058" n="0374b16"/>合身<persName>佛</persName>持即空法别阿难是无我我用不闻闻亲承 <lb ed="X" n="0321a14"/><lb ed="R058" n="0374b17"/>尊特身<persName>佛</persName>持次第法圆阿难是非我非无我用不闻 <lb ed="X" n="0321a15"/><lb ed="R058" n="0374b18"/>不闻亲承法身<persName>佛</persName>持不次第法藏通同见应身别见 <lb ed="X" n="0321a16"/><lb ed="R058" n="0375a01"/>报身圆见法身故云三身四義也。</p> <lb ed="X" n="0321a17"/><lb ed="R058" n="0375a02"/><p xml:id="pX37p0321a1701">後義在今者下经云吾今此身即是法身普贤观云 <lb ed="X" n="0321a18"/><lb ed="R058" n="0375a03"/>释迦牟尼名毘卢遮那时部开会三身幷常问若尔 <lb ed="X" n="0321a19"/><lb ed="R058" n="0375a04"/>三身俱能说法耶答或说不说宗计不同一龙军无 <lb ed="X" n="0321a20"/><lb ed="R058" n="0375a05"/>性宗三身俱不说法谓智理凝然无言说故但以<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0321a21"/><lb ed="R058" n="0375a06"/>慈悲愿力为能感之人令三乘五性有情于自识上 <lb ed="X" n="0321a22"/><lb ed="R058" n="0375a07"/>有文義相<note place="inline">去声</note>生就缘名为说法又云有情识上自变 <lb ed="X" n="0321a23"/><lb ed="R058" n="0375a08"/>起<persName>佛</persName>身实非本有<persName>佛</persName>身既是变起说法亦从心生故 <lb ed="X" n="0321a24"/><lb ed="R058" n="0375a09"/>云若言<persName>如来</persName>说法即为谤<persName>佛</persName>二护法亲光宗三身皆 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0321b" n="0321b"/> <lb ed="X" n="0321b01"/><lb ed="R058" n="0375a10"/>说法问法身既是无为理如何说法答说法是生解 <lb ed="X" n="0321b02"/><lb ed="R058" n="0375a11"/>義今但约生解边亦名说法又根本智证法身时悟 <lb ed="X" n="0321b03"/><lb ed="R058" n="0375a12"/>解得尘沙法门即法身为自受用身说法报身中自 <lb ed="X" n="0321b04"/><lb ed="R058" n="0375a13"/>受用身说法者谓根本智令後得智生解时即自受 <lb ed="X" n="0321b05"/><lb ed="R058" n="0375a14"/>用身说法也二宗既执其犹水火若不得今家圆意 <lb ed="X" n="0321b06"/><lb ed="R058" n="0375a15"/>理实难通故荆溪于妙乐记第十和会云故存三身 <lb ed="X" n="0321b07"/><lb ed="R058" n="0375a16"/>法定不说报通二義应化定说若其相即俱说俱不 <lb ed="X" n="0321b08"/><lb ed="R058" n="0375a17"/>说若但从理非说非不说事理相对无说即说说即 <lb ed="X" n="0321b09"/><lb ed="R058" n="0375a18"/>无说情通妙契取捨咸失。</p> <lb ed="X" n="0321b10"/><lb ed="R058" n="0375b01"/><p xml:id="pX37p0321b1001">二释住处中经云<persName>佛</persName>在拘尸者暹记云久居曰住暂 <lb ed="X" n="0321b11"/><lb ed="R058" n="0375b02"/>遊曰在如<persName>佛</persName>于灵山八年说法花故言<persName>佛</persName>住<name role="" type="person">王舍城</name> <lb ed="X" n="0321b12"/><lb ed="R058" n="0375b03"/>今则<persName>佛</persName>于双林始从晨朝讫于中夜而说此经故云 <lb ed="X" n="0321b13"/><lb ed="R058" n="0375b04"/><persName>佛</persName>在。</p> <lb ed="X" n="0321b14"/><lb ed="R058" n="0375b05"/><p xml:id="pX37p0321b1401">崇其人者崇敬也。</p><p xml:id="pX37p0321b1408" cb:place="inline">名名者上平声下去声。</p> <lb ed="X" n="0321b15"/><lb ed="R058" n="0375b06"/><p xml:id="pX37p0321b1501">暴乱论语云不戒视成谓之暴马融曰不宿戒而责 <lb ed="X" n="0321b16"/><lb ed="R058" n="0375b07"/>目前成为视成乱者谓臣杀君子弑父也故论语云 <lb ed="X" n="0321b17"/><lb ed="R058" n="0375b08"/>乱<g ref="#CB15131">邦</g>不居今明力士虽无君主而以礼法自持不为 <lb ed="X" n="0321b18"/><lb ed="R058" n="0375b09"/>上恶。</p> <lb ed="X" n="0321b19"/><lb ed="R058" n="0375b10"/><p xml:id="pX37p0321b1901">竖固者称树德也。</p><p xml:id="pX37p0321b1908" cb:place="inline">五丈據姬周尺也。</p> <lb ed="X" n="0321b20"/><lb ed="R058" n="0375b11"/><p xml:id="pX37p0321b2001">连理者外国杂传曰连理者枝柯相连也交让者博 <lb ed="X" n="0321b21"/><lb ed="R058" n="0375b12"/>物志云安都县有树两株幷生为一树明年枯者更 <lb ed="X" n="0321b22"/><lb ed="R058" n="0375b13"/>荣荣者更枯号曰交让之木连理交让幷此方所有 <lb ed="X" n="0321b23"/><lb ed="R058" n="0375b14"/>故擧为比类。</p> <lb ed="X" n="0321b24"/><lb ed="R058" n="0375b15"/><p xml:id="pX37p0321b2401">其葉等者西域记云其树形类檞而皮靑白葉甚光 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0321c" n="0321c"/> <lb ed="X" n="0321c01"/><lb ed="R058" n="0375b16"/>润四树特高又此方巴陵显安寺曾有此树案荆南 <lb ed="X" n="0321c02"/><lb ed="R058" n="0375b17"/>记云晋永康元年僧房床下忽生一树随<anchor xml:id="nkr_note_orig_0321001" n="0321001"/>代随生如 <lb ed="X" n="0321c03"/><lb ed="R058" n="0375b18"/>是非一树生愈疾咸共异之置而不剪旬日之间植 <lb ed="X" n="0321c04"/><lb ed="R058" n="0376a01"/>柯极栋遂移房避之自尔<anchor xml:id="nkr_note_add_0321c0401" n="0321c0401"/><anchor xml:id="beg0321c0401" n="0321c0401"/>已<anchor xml:id="end0321c0401"/>後树长便迟但极晚秀 <lb ed="X" n="0321c05"/><lb ed="R058" n="0376a02"/>夏中方有花葉秋落与众木不殊多历年稔人莫识 <lb ed="X" n="0321c06"/><lb ed="R058" n="0376a03"/>也後外国僧见攀而流涕曰此娑罗树也<persName>佛</persName>处其下 <lb ed="X" n="0321c07"/><lb ed="R058" n="0376a04"/>涅槃吾思本事所以泣耳而花开细白不足观採元 <lb ed="X" n="0321c08"/><lb ed="R058" n="0376a05"/>嘉十一年忽生一花形色如芙蓉此亦一方之奇迹 <lb ed="X" n="0321c09"/><lb ed="R058" n="0376a06"/>也。</p> <lb ed="X" n="0321c10"/><lb ed="R058" n="0376a07"/><p xml:id="pX37p0321c1001">兴废者释成上義也谓若见土石树木兴必有废是 <lb ed="X" n="0321c11"/><lb ed="R058" n="0376a08"/>迁谢法故无常迁谢逼迫故苦终归磨灭故空仁王 <lb ed="X" n="0321c12"/><lb ed="R058" n="0376a09"/>云劫火洞然大千俱壞也此藏通所见故云二乘住 <lb ed="X" n="0321c13"/><lb ed="R058" n="0376a10"/>处问何不云无我耶答无我是破能观今树林是所 <lb ed="X" n="0321c14"/><lb ed="R058" n="0376a11"/>观耳。</p> <lb ed="X" n="0321c15"/><lb ed="R058" n="0376a12"/><p xml:id="pX37p0321c1501">次明菩萨即别教也。</p><p xml:id="pX37p0321c1509" cb:place="inline">等处者略擧禅定等取戒慧 <lb ed="X" n="0321c16"/><lb ed="R058" n="0376a13"/>也法花云观此大千世界乃至无有如芥子许非是 <lb ed="X" n="0321c17"/><lb ed="R058" n="0376a14"/>菩萨捨身命处。</p> <lb ed="X" n="0321c18"/><lb ed="R058" n="0376a15"/><p xml:id="pX37p0321c1801">次约圆機所见也。</p><p xml:id="pX37p0321c1808" cb:place="inline">慈愍示人者本住四德以慈愍 <lb ed="X" n="0321c19"/><lb ed="R058" n="0376a16"/>故示迹茅城欲众生因事悟理。</p> <lb ed="X" n="0321c20"/><lb ed="R058" n="0376a17"/><p xml:id="pX37p0321c2001">茅城下初共表四德茅城坚牢故表<persName>佛</persName>性不动之常 <lb ed="X" n="0321c21"/><lb ed="R058" n="0376a18"/>力士勇猛故表<persName>佛</persName>性自在之我外计吉河入洗灭罪 <lb ed="X" n="0321c22"/><lb ed="R058" n="0376b01"/>故表<persName>佛</persName>性離染之净树间阴凉除热乏苦故表<persName>佛</persName>性 <lb ed="X" n="0321c23"/><lb ed="R058" n="0376b02"/>澄静之乐茅城或作寄城者应以寄字贯下三事谓 <lb ed="X" n="0321c24"/><lb ed="R058" n="0376b03"/>寄力士表我等。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0322a" n="0322a"/> <lb ed="X" n="0322a01"/><lb ed="R058" n="0376b04"/><p xml:id="pX37p0322a0101">次各表四德。</p><p xml:id="pX37p0322a0106" cb:place="inline">不壞则常在豐有故无贫苦轻傲邻 <lb ed="X" n="0322a02"/><lb ed="R058" n="0376b05"/>敌即自在義无怨贼之难即淸净義无所臣属则不 <lb ed="X" n="0322a03"/><lb ed="R058" n="0376b06"/>被迁黜故常不畏他故心安安故乐也金沙不为泥 <lb ed="X" n="0322a04"/><lb ed="R058" n="0376b07"/>水所汚故表净。</p> <lb ed="X" n="0322a05"/><lb ed="R058" n="0376b08"/><p xml:id="pX37p0322a0501">吉福者浴者灭罪生福故号吉河生灭自在即我義 <lb ed="X" n="0322a06"/><lb ed="R058" n="0376b09"/>也。</p> <lb ed="X" n="0322a07"/><lb ed="R058" n="0376b10"/><p xml:id="pX37p0322a0701">东方表常者应一一皆表常无常等但是文略又且 <lb ed="X" n="0322a08"/><lb ed="R058" n="0376b11"/>从勝但云常等东主发生故常南主成长故乐西金 <lb ed="X" n="0322a09"/><lb ed="R058" n="0376b12"/>决断故我北水洗除故净又两双长荣茂故常阴凉 <lb ed="X" n="0322a10"/><lb ed="R058" n="0376b13"/>自在故我华鲜洁故净果充饥故乐然须晓了城等 <lb ed="X" n="0322a11"/><lb ed="R058" n="0376b14"/>有常等義以表<persName>佛</persName>性四德无宜著事消文翻忘正理 <lb ed="X" n="0322a12"/><lb ed="R058" n="0376b15"/>表对徒设诚负宗师。</p> <lb ed="X" n="0322a13"/><lb ed="R058" n="0376b16"/><p xml:id="pX37p0322a1301">若能等者若知依正无非<persName>佛</persName>心具足四德<persName>佛</persName>心三谛 <lb ed="X" n="0322a14"/><lb ed="R058" n="0376b17"/>名为住处<persName>佛</persName>心既尔我心亦然若迷自心徒观他境 <lb ed="X" n="0322a15"/><lb ed="R058" n="0376b18"/>若识自心自即他故他即自故今文虽约<persName>佛</persName>果而示 <lb ed="X" n="0322a16"/><lb ed="R058" n="0377a01"/>意在行人自识住处也故止观義例明三种观心谓 <lb ed="X" n="0322a17"/><lb ed="R058" n="0377a02"/>托事附法约行也一家明观不出此三如止观观十 <lb ed="X" n="0322a18"/><lb ed="R058" n="0377a03"/>境界心性常一即约行也妙玄摄四谛五行法相之 <lb ed="X" n="0322a19"/><lb ed="R058" n="0377a04"/>文入心成观名附法观也法花疏王舍耆山名从事 <lb ed="X" n="0322a20"/><lb ed="R058" n="0377a05"/>立揽事成理名附事观也今文以城树等表对四德 <lb ed="X" n="0322a21"/><lb ed="R058" n="0377a06"/>正当附事观心也然观心释義起自山家妙得自心 <lb ed="X" n="0322a22"/><lb ed="R058" n="0377a07"/>深符<persName>佛</persName>旨故法花衣座室三诫此经东方表常等言 <lb ed="X" n="0322a23"/><lb ed="R058" n="0377a08"/>花严耘除爱草净名法喜为妻如是等文遍乎一代 <lb ed="X" n="0322a24"/><lb ed="R058" n="0377a09"/>又何但<persName>佛</persName>经儒书亦尔如礼记孔子对鲁哀公云儒 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0322b" n="0322b"/> <lb ed="X" n="0322b01"/><lb ed="R058" n="0377a10"/>有忠信为甲䩜<note place="inline">兜<g ref="#CB04548">鍪</g>也</note>礼義为干橹<note place="inline">小盾大盾也</note>戴仁而行 <lb ed="X" n="0322b02"/><lb ed="R058" n="0377a11"/>抱義而处虽有暴政不更其处其自立有如此者又荀 <lb ed="X" n="0322b03"/><lb ed="R058" n="0377a12"/>卿子云孔子观于东流之水子贡问曰君子见大水 <lb ed="X" n="0322b04"/><lb ed="R058" n="0377a13"/>必观焉何也子曰夫水遍与诸生而无为也夫水似 <lb ed="X" n="0322b05"/><lb ed="R058" n="0377a14"/>德其流下也卑下倨揖必循其理似義浩浩乎无屈 <lb ed="X" n="0322b06"/><lb ed="R058" n="0377a15"/>尽之期似道其赴万仞之谷不惧似勇至量必平似 <lb ed="X" n="0322b07"/><lb ed="R058" n="0377a16"/>法盈不求槪似正绰约微达似察发源必东似志以 <lb ed="X" n="0322b08"/><lb ed="R058" n="0377a17"/>出以入万物就以化<anchor xml:id="nkr_note_orig_0322001" n="0322001"/>以善是以君子见大水必观焉 <lb ed="X" n="0322b09"/><lb ed="R058" n="0377a18"/>是知儒以五常为治国立身之要造次顚沛不可暂 <lb ed="X" n="0322b10"/><lb ed="R058" n="0377b01"/>忘故历事常念也而况大雄垂教意在达本识心故 <lb ed="X" n="0322b11"/><lb ed="R058" n="0377b02"/>一家所明宗承有地他人不受归过谁欤。</p> <lb ed="X" n="0322b12"/><lb ed="R058" n="0377b03"/><p xml:id="pX37p0322b1201">同闻二初例前略示。</p> <lb ed="X" n="0322b13"/><lb ed="R058" n="0377b04"/><p xml:id="pX37p0322b1301">九<persName>佛</persName>等者幷释迦为九释迦是化主馀八是听众。</p> <lb ed="X" n="0322b14"/><lb ed="R058" n="0377b05"/><p xml:id="pX37p0322b1401">二就同下分经廣释也。</p><p xml:id="pX37p0322b1410" cb:place="inline">比丘当初者又同闻属通 <lb ed="X" n="0322b15"/><lb ed="R058" n="0377b06"/>序以五十一众俱是别序故且以比丘为同闻耳。</p> <lb ed="X" n="0322b16"/><lb ed="R058" n="0377b07"/><p xml:id="pX37p0322b1601">与<persName>佛</persName>同者以三藏<persName>佛</persName>果断惑与罗汉齐故七事皆同 <lb ed="X" n="0322b17"/><lb ed="R058" n="0377b08"/>所以小乘名五比丘及<persName>佛</persName>为六罗汉也此则<persName>佛</persName>与比 <lb ed="X" n="0322b18"/><lb ed="R058" n="0377b09"/>丘皆是阿难所指也。</p> <lb ed="X" n="0322b19"/><lb ed="R058" n="0377b10"/><p xml:id="pX37p0322b1901">律仪戒即五篇七聚也涅槃道即三十七品是趣涅 <lb ed="X" n="0322b20"/><lb ed="R058" n="0377b11"/>槃之道也有馀脱谓结惑虽除苦依身在名有馀解 <lb ed="X" n="0322b21"/><lb ed="R058" n="0377b12"/>脱也。</p> <lb ed="X" n="0322b22"/><lb ed="R058" n="0377b13"/><p xml:id="pX37p0322b2201">次通教中以通对藏而名同别也。</p><p xml:id="pX37p0322b2214" cb:place="inline">摩诃衍此云大 <lb ed="X" n="0322b23"/><lb ed="R058" n="0377b14"/>乘包含曰大运载名乘三人共修即空三十七道也 <lb ed="X" n="0322b24"/><lb ed="R058" n="0377b15"/>隘路者譬如隘路不容二人幷行此斥藏教三乘异 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0322c" n="0322c"/> <lb ed="X" n="0322c01"/><lb ed="R058" n="0377b16"/>学也。</p> <lb ed="X" n="0322c02"/><lb ed="R058" n="0377b17"/><p xml:id="pX37p0322c0201">次别教七義永异两教。</p><p xml:id="pX37p0322c0210" cb:place="inline">尊特身者即登地菩萨所 <lb ed="X" n="0322c03"/><lb ed="R058" n="0377b18"/>见故即他受用身也。</p> <lb ed="X" n="0322c04"/><lb ed="R058" n="0378a01"/><p xml:id="pX37p0322c0401">时处等七者文误应云时处之二。</p> <lb ed="X" n="0322c05"/><lb ed="R058" n="0378a02"/><p xml:id="pX37p0322c0501">前两<note place="inline">至</note>者乎者别人但见是发菩提心等处真俗合 <lb ed="X" n="0322c06"/><lb ed="R058" n="0378a03"/>一之时而前两教二乘永绝其分且约世间时处是 <lb ed="X" n="0322c07"/><lb ed="R058" n="0378a04"/>可见法故以盲人譬之烛如别教无目喩无法眼之 <lb ed="X" n="0322c08"/><lb ed="R058" n="0378a05"/>機故虽现大事于小无益。</p> <lb ed="X" n="0322c09"/><lb ed="R058" n="0378a06"/><p xml:id="pX37p0322c0901">戒等者谓梵网戒九种大禅定心次第见历别道次 <lb ed="X" n="0322c10"/><lb ed="R058" n="0378a07"/>第解脱。</p> <lb ed="X" n="0322c11"/><lb ed="R058" n="0378a08"/><p xml:id="pX37p0322c1101">于前下以此五不可以眼见故故约聋斥之乐如别 <lb ed="X" n="0322c12"/><lb ed="R058" n="0378a09"/>教聋喩小機对小谈大终成无益即花严座席如聋 <lb ed="X" n="0322c13"/><lb ed="R058" n="0378a10"/>若哑之流也。</p> <lb ed="X" n="0322c14"/><lb ed="R058" n="0378a11"/><p xml:id="pX37p0322c1401">尙下擧勝况劣也二教果头但除正习初地比丘<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1401" n="0322c1401"/><anchor xml:id="beg0322c1401" n="0322c1401"/>已<anchor xml:id="end0322c1401"/> <lb ed="X" n="0322c15"/><lb ed="R058" n="0378a12"/>破无明故不与共。</p> <lb ed="X" n="0322c16"/><lb ed="R058" n="0378a13"/><p xml:id="pX37p0322c1601">次圆中<persName>佛</persName>之七一者谓三观融即时四德唯心处事 <lb ed="X" n="0322c17"/><lb ed="R058" n="0378a14"/>理不二戒首楞严定心圆不次第见无作道品不思 <lb ed="X" n="0322c18"/><lb ed="R058" n="0378a15"/>议解脱也。</p> <lb ed="X" n="0322c19"/><lb ed="R058" n="0378a16"/><p xml:id="pX37p0322c1901">示比丘像者即应以比丘身得度者而现比丘身也。</p> <lb ed="X" n="0322c20"/><lb ed="R058" n="0378a17"/><p xml:id="pX37p0322c2001">不与前三<persName>佛</persName>共者若约别教证道同圆即七一皆共 <lb ed="X" n="0322c21"/><lb ed="R058" n="0378a18"/>今约始终教道也。</p> <lb ed="X" n="0322c22"/><lb ed="R058" n="0378b01"/><p xml:id="pX37p0322c2201">皆是大权者本住楞严迹为前三教比丘也此约权 <lb ed="X" n="0322c23"/><lb ed="R058" n="0378b02"/>人结示。</p> <lb ed="X" n="0322c24"/><lb ed="R058" n="0378b03"/><p xml:id="pX37p0322c2401">及开显竟者设有实行<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c2401" n="0322c2401"/><anchor xml:id="beg0322c2401" n="0322c2401"/>已<anchor xml:id="end0322c2401"/>经此会开权咸显<persName>佛</persName>性故 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0323a" n="0323a"/> <lb ed="X" n="0323a01"/><lb ed="R058" n="0378b04"/>经家结集安序之时七義皆圆此约实行结示。</p> <lb ed="X" n="0323a02"/><lb ed="R058" n="0378b05"/><p xml:id="pX37p0323a0201">翻大多勝者梵语多含故摩诃一名含此三義。</p> <lb ed="X" n="0323a03"/><lb ed="R058" n="0378b06"/><p xml:id="pX37p0323a0301">天王下约教别释初藏教義犹是论文但有小异下 <lb ed="X" n="0323a04"/><lb ed="R058" n="0378b07"/>三即疏主准论義推也所言小异者论云数至五千 <lb ed="X" n="0323a05"/><lb ed="R058" n="0378b08"/>故名多今云通四围陀等即外解围陀内通三藏也 <lb ed="X" n="0323a06"/><lb ed="R058" n="0378b09"/>彼约人数为多今以遍解为多约人则数局一经约 <lb ed="X" n="0323a07"/><lb ed="R058" n="0378b10"/>解则義通诸教论云九十六今云九十五然九十六 <lb ed="X" n="0323a08"/><lb ed="R058" n="0378b11"/>中一道是正即<persName>佛</persName>道也馀皆邪耳故论二十五又云 <lb ed="X" n="0323a09"/><lb ed="R058" n="0378b12"/>九十六中实者是<persName>佛</persName>论解大品正明通義故三藏<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0323a10"/><lb ed="R058" n="0378b13"/>道亦斥为邪故言勝九十六道今文约教正明藏義 <lb ed="X" n="0323a11"/><lb ed="R058" n="0378b14"/>故言勝九十五也。</p> <lb ed="X" n="0323a12"/><lb ed="R058" n="0378b15"/><p xml:id="pX37p0323a1201">四围陀者一赞颂二祭祀三歌咏四禳灾一围陀有 <lb ed="X" n="0323a13"/><lb ed="R058" n="0378b16"/>三十二万偈合一百二十八万偈一千七百卷即外 <lb ed="X" n="0323a14"/><lb ed="R058" n="0378b17"/>道典籍也。</p> <lb ed="X" n="0323a15"/><lb ed="R058" n="0378b18"/><p xml:id="pX37p0323a1501">贤圣等者谓三藏七贤七圣恭敬体法比丘也。</p> <lb ed="X" n="0323a16"/><lb ed="R058" n="0379a01"/><p xml:id="pX37p0323a1601">通达<g ref="#CB00701">析</g>体者内修体法外达<g ref="#CB00701">析</g>法勝兼劣也。</p> <lb ed="X" n="0323a17"/><lb ed="R058" n="0379a02"/><p xml:id="pX37p0323a1701">学无学者前两教<persName>佛</persName>亦属无学也。</p> <lb ed="X" n="0323a18"/><lb ed="R058" n="0379a03"/><p xml:id="pX37p0323a1801">大小者小即藏教大即通别出过两教二乘也。</p> <lb ed="X" n="0323a19"/><lb ed="R058" n="0379a04"/><p xml:id="pX37p0323a1901">七种方便者人天及两教二乘为四幷三教菩萨为 <lb ed="X" n="0323a20"/><lb ed="R058" n="0379a05"/>七此七皆为圆教作方便故通名方便。</p> <lb ed="X" n="0323a21"/><lb ed="R058" n="0379a06"/><p xml:id="pX37p0323a2101">权实法门者前三为权圆教为实见<persName>佛</persName>性人名毕定 <lb ed="X" n="0323a22"/><lb ed="R058" n="0379a07"/>众。</p> <lb ed="X" n="0323a23"/><lb ed="R058" n="0379a08"/><p xml:id="pX37p0323a2301">大权下例前结示也应例前云今言大者皆是大权 <lb ed="X" n="0323a24"/><lb ed="R058" n="0379a09"/>及开显竟也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0323b" n="0323b"/> <lb ed="X" n="0323b01"/><lb ed="R058" n="0379a10"/><p xml:id="pX37p0323b0101">比丘下三義即乞士破恶怖魔也。</p> <lb ed="X" n="0323b02"/><lb ed="R058" n="0379a11"/><p xml:id="pX37p0323b0201">不仰等者论第四云有梵志女名净目来见舍利弗 <lb ed="X" n="0323b03"/><lb ed="R058" n="0379a12"/>问言沙门汝食耶答言食净目言汝下口食耶答言 <lb ed="X" n="0323b04"/><lb ed="R058" n="0379a13"/>不乃至问四维口食耶答言不净目言食法有四种 <lb ed="X" n="0323b05"/><lb ed="R058" n="0379a14"/>我问汝汝言不我不解汝当说云何下口食答曰有 <lb ed="X" n="0323b06"/><lb ed="R058" n="0379a15"/>出家人合药种穀殖树等不净活命者名下口食有 <lb ed="X" n="0323b07"/><lb ed="R058" n="0379a16"/>出家人观视星宿日月风雨电电霹<g ref="#CB15439">雳</g>不净活命是 <lb ed="X" n="0323b08"/><lb ed="R058" n="0379a17"/>仰口食有出家人曲媚豪势通使四方巧言多求不 <lb ed="X" n="0323b09"/><lb ed="R058" n="0379a18"/>净活命者名方口食有出家人学种种咒術卜算吉 <lb ed="X" n="0323b10"/><lb ed="R058" n="0379b01"/>凶小術不正如是等不净活命者名四维口食我不 <lb ed="X" n="0323b11"/><lb ed="R058" n="0379b02"/>堕是四不净食中我用淸净乞食活命言不维者四 <lb ed="X" n="0323b12"/><lb ed="R058" n="0379b03"/>方曰方四隅曰维维即不正義谓小術求利也。</p> <lb ed="X" n="0323b13"/><lb ed="R058" n="0379b04"/><p xml:id="pX37p0323b1301">次第行乞者依律次第许至七家乃止。</p> <lb ed="X" n="0323b14"/><lb ed="R058" n="0379b05"/><p xml:id="pX37p0323b1401">戒禁下约三学明破恶義即戒破身口恶定破散意 <lb ed="X" n="0323b15"/><lb ed="R058" n="0379b06"/>恶慧破烦恼恶身三口四故曰七支禅定如锁散心 <lb ed="X" n="0323b16"/><lb ed="R058" n="0379b07"/>如猿故普贤观云心如猿猴也。</p> <lb ed="X" n="0323b17"/><lb ed="R058" n="0379b08"/><p xml:id="pX37p0323b1701">怖无常等者此明慧也此即三藏菩萨不断惑故言 <lb ed="X" n="0323b18"/><lb ed="R058" n="0379b09"/>伏耳今指三乘通名比丘故得引用大论云此菩萨 <lb ed="X" n="0323b19"/><lb ed="R058" n="0379b10"/>虽有上妙五欲不生贪著以有无常等观故譬如有 <lb ed="X" n="0323b20"/><lb ed="R058" n="0379b11"/>王有一大臣自覆藏罪王欲罚之语言若得无脂羊 <lb ed="X" n="0323b21"/><lb ed="R058" n="0379b12"/>当赦汝罪大臣有智繫一羊养以水草日日三时以 <lb ed="X" n="0323b22"/><lb ed="R058" n="0379b13"/>狼怖之羊虽得养肥而无脂菩萨亦尔见无常空狼 <lb ed="X" n="0323b23"/><lb ed="R058" n="0379b14"/>令结使脂消而功德身肥此以无常观慧破恶也故 <lb ed="X" n="0323b24"/><lb ed="R058" n="0379b15"/>论云复次比名破丘名烦恼能破烦恼故名比丘也 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0323c" n="0323c"/> <lb ed="X" n="0323c01"/><lb ed="R058" n="0379b16"/>烦毒者苦也魔好生死彼求出離违其好故所以烦 <lb ed="X" n="0323c02"/><lb ed="R058" n="0379b17"/>毒论云复次比名怖丘名能能怖魔王及魔人民故 <lb ed="X" n="0323c03"/><lb ed="R058" n="0379b18"/>体达下明通義然下三教直就观慧以明三義所以 <lb ed="X" n="0323c04"/><lb ed="R058" n="0380a01"/>然者戒定事境与藏无殊但内解不同境随解转故 <lb ed="X" n="0323c05"/><lb ed="R058" n="0380a02"/>有四教之别世有学大者篾小事相一何谬哉。</p> <lb ed="X" n="0323c06"/><lb ed="R058" n="0380a03"/><p xml:id="pX37p0323c0601">非仰等者通人体达所離四邪能離乞食俱如幻化 <lb ed="X" n="0323c07"/><lb ed="R058" n="0380a04"/>依正皆空对境观察名为乞食观慧不息名为活命 <lb ed="X" n="0323c08"/><lb ed="R058" n="0380a05"/>故云以资慧命也。</p> <lb ed="X" n="0323c09"/><lb ed="R058" n="0380a06"/><p xml:id="pX37p0323c0901">知恶等者所破惑空名恶非恶能观智空名无知者 <lb ed="X" n="0323c10"/><lb ed="R058" n="0380a07"/>不得怖喜者在家令魔喜出家令魔怖故道俗是能 <lb ed="X" n="0323c11"/><lb ed="R058" n="0380a08"/>怖喜人。</p> <lb ed="X" n="0323c12"/><lb ed="R058" n="0380a09"/><p xml:id="pX37p0323c1201">无怖喜者者谓魔是所怖喜人也若存能所犹在魔 <lb ed="X" n="0323c13"/><lb ed="R058" n="0380a10"/>境今了俱空真怖魔也。</p> <lb ed="X" n="0323c14"/><lb ed="R058" n="0380a11"/><p xml:id="pX37p0323c1401">历次第等者别人初即知中道为显中故十住证真 <lb ed="X" n="0323c15"/><lb ed="R058" n="0380a12"/>十行证俗十向修中初地方显求中道法喜之食故 <lb ed="X" n="0323c16"/><lb ed="R058" n="0380a13"/>名乞食。</p> <lb ed="X" n="0323c17"/><lb ed="R058" n="0380a14"/><p xml:id="pX37p0323c1701">五住者合三界见为一开三界思为三即四住无明 <lb ed="X" n="0323c18"/><lb ed="R058" n="0380a15"/>是第五住尘沙障事置而不论十住破见思行向破 <lb ed="X" n="0323c19"/><lb ed="R058" n="0380a16"/>尘沙登地破无明故云次第。</p> <lb ed="X" n="0323c20"/><lb ed="R058" n="0380a17"/><p xml:id="pX37p0323c2001">以烦下约破四魔以明怖義惑能润业惑破业倾故 <lb ed="X" n="0323c21"/><lb ed="R058" n="0380a18"/>云以烦恼怖故业怖也业能招果业谢果亡故云业 <lb ed="X" n="0323c22"/><lb ed="R058" n="0380b01"/>怖故阴怖也因灭果亡不生三界故云阴怖故天魔 <lb ed="X" n="0323c23"/><lb ed="R058" n="0380b02"/>怖也此亦为成次第義故相由而说圆義可知。</p> <lb ed="X" n="0323c24"/><lb ed="R058" n="0380b03"/><p xml:id="pX37p0323c2401">准诸下例明众義。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0324a" n="0324a"/> <lb ed="X" n="0324a01"/><lb ed="R058" n="0380b04"/><p xml:id="pX37p0324a0101">和合名众者柔忍故和義让故合故论第四云僧伽 <lb ed="X" n="0324a02"/><lb ed="R058" n="0380b05"/>秦言众多比丘和合是名僧伽也释论下正引论文 <lb ed="X" n="0324a03"/><lb ed="R058" n="0380b06"/>也论云是僧四种有羞僧无羞僧哑羊僧真实僧云 <lb ed="X" n="0324a04"/><lb ed="R058" n="0380b07"/>何有羞僧持戒不破身口淸净能别好醜未得道是 <lb ed="X" n="0324a05"/><lb ed="R058" n="0380b08"/>名有羞僧破戒身口不净无恶不作名无羞僧虽不 <lb ed="X" n="0324a06"/><lb ed="R058" n="0380b09"/>破戒钝根无慧不别好醜不知轻重不知有罪若有 <lb ed="X" n="0324a07"/><lb ed="R058" n="0380b10"/>僧事二人共诤不能断决默然无言譬如白羊乃至 <lb ed="X" n="0324a08"/><lb ed="R058" n="0380b11"/>人杀不能作声名哑羊僧若学人若无学人住四果 <lb ed="X" n="0324a09"/><lb ed="R058" n="0380b12"/>中行四向道名真实僧是中二种僧可共百一羯磨 <lb ed="X" n="0324a10"/><lb ed="R058" n="0380b13"/>说戒受岁种种得作今文移其次第者欲指有羞真 <lb ed="X" n="0324a11"/><lb ed="R058" n="0380b14"/>实为後二便故羯磨此云业如俗之四民各有其业 <lb ed="X" n="0324a12"/><lb ed="R058" n="0380b15"/>僧以说戒等事为业故。</p> <lb ed="X" n="0324a13"/><lb ed="R058" n="0380b16"/><p xml:id="pX37p0324a1301">百一者此乃总标非定如数故四分律明羯磨则百 <lb ed="X" n="0324a14"/><lb ed="R058" n="0380b17"/>八十四法若依十诵则定有百一故彼律云波離问 <lb ed="X" n="0324a15"/><lb ed="R058" n="0380b18"/><persName>佛</persName>羯磨有幾<persName>佛</persName>言百一又问幾白幾羯磨答单白二 <lb ed="X" n="0324a16"/><lb ed="R058" n="0381a01"/>十四白二四十七白四三十故成百一也。</p> <lb ed="X" n="0324a17"/><lb ed="R058" n="0381a02"/><p xml:id="pX37p0324a1701">暖等下三教俱以内凡为有羞通云漧慧相带而来 <lb ed="X" n="0324a18"/><lb ed="R058" n="0381a03"/>正取性地。</p> <lb ed="X" n="0324a19"/><lb ed="R058" n="0381a04"/><p xml:id="pX37p0324a1901">教教有之者应辗转相望明之乃至别教贤圣不达 <lb ed="X" n="0324a20"/><lb ed="R058" n="0381a05"/>止作法界还名破戒仁王云唯<persName>佛</persName>一人具净戒馀皆 <lb ed="X" n="0324a21"/><lb ed="R058" n="0381a06"/>汚戒不能断决圆法还名哑羊故下经云如是诤论 <lb ed="X" n="0324a22"/><lb ed="R058" n="0381a07"/>是<persName>佛</persName>境非诸声闻缘觉所知既云<persName>佛</persName>境界故亦非偏 <lb ed="X" n="0324a23"/><lb ed="R058" n="0381a08"/>教菩萨所知也圆教即以失意起著者为二僧。</p> <lb ed="X" n="0324a24"/><lb ed="R058" n="0381a09"/><p xml:id="pX37p0324a2401">发起等者如诸比丘哀泣请住发起谈常之教也。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0324b" n="0324b"/> <lb ed="X" n="0324b01"/><lb ed="R058" n="0381a10"/><p xml:id="pX37p0324b0101">影响者此土他方法身大士内秘大行外现小乘利 <lb ed="X" n="0324b02"/><lb ed="R058" n="0381a11"/>生益物辅弼法身如影随形如响答声也。</p> <lb ed="X" n="0324b03"/><lb ed="R058" n="0381a12"/><p xml:id="pX37p0324b0301">当機者谓闻法得益如诸比丘闻说三点捨小入大 <lb ed="X" n="0324b04"/><lb ed="R058" n="0381a13"/>等是也。</p> <lb ed="X" n="0324b05"/><lb ed="R058" n="0381a14"/><p xml:id="pX37p0324b0501">四结缘者谓过现缘浅虽闻不解但作未来悟道由 <lb ed="X" n="0324b06"/><lb ed="R058" n="0381a15"/>渐此但约藏通二僧得作此说别教真实证道同圆 <lb ed="X" n="0324b07"/><lb ed="R058" n="0381a16"/>非所议也。</p> <lb ed="X" n="0324b08"/><lb ed="R058" n="0381a17"/><p xml:id="pX37p0324b0801">合而明之者前以四人为众今兹四意复是众義也。</p> <lb ed="X" n="0324b09"/><lb ed="R058" n="0381a18"/><p xml:id="pX37p0324b0901">註云云者一往从勝而谈且约後之二僧明四众也 <lb ed="X" n="0324b10"/><lb ed="R058" n="0381b01"/>二往而说破戒哑羊俱得论四如六群比丘本六方 <lb ed="X" n="0324b11"/><lb ed="R058" n="0381b02"/><persName>佛</persName>而为初犯发起毘尼发起既然影响可例又如下 <lb ed="X" n="0324b12"/><lb ed="R058" n="0381b03"/>经逸多长者造逆出家値<persName>佛</persName>悟道即当機也结缘可 <lb ed="X" n="0324b13"/><lb ed="R058" n="0381b04"/>知又此四众岂唯比丘五十二众众众皆有请权召 <lb ed="X" n="0324b14"/><lb ed="R058" n="0381b05"/>实思之易见。</p> <lb ed="X" n="0324b15"/><lb ed="R058" n="0381b06"/><p xml:id="pX37p0324b1501">数中或但人者但数人为数世间義也。</p> <lb ed="X" n="0324b16"/><lb ed="R058" n="0381b07"/><p xml:id="pX37p0324b1601">数人法空者数人为数则十六知见空数法为数则 <lb ed="X" n="0324b17"/><lb ed="R058" n="0381b08"/>五阴十二入十八界空此藏通也。</p> <lb ed="X" n="0324b18"/><lb ed="R058" n="0381b09"/><p xml:id="pX37p0324b1801">或数法门者谓出假化物四教四门门门四悉被乎 <lb ed="X" n="0324b19"/><lb ed="R058" n="0381b10"/>十界此数法门为数即别義。</p> <lb ed="X" n="0324b20"/><lb ed="R058" n="0381b11"/><p xml:id="pX37p0324b2001">或数实相者如云一色一香无非中道等又空假中 <lb ed="X" n="0324b21"/><lb ed="R058" n="0381b12"/>三一互融成九九只是三三只是一一尙无一岂有 <lb ed="X" n="0324b22"/><lb ed="R058" n="0381b13"/>九三此数实相为数即圆義也皆言或者不定之辞 <lb ed="X" n="0324b23"/><lb ed="R058" n="0381b14"/>显数法是一而所解不同此则数是因缘生法而观 <lb ed="X" n="0324b24"/><lb ed="R058" n="0381b15"/>有即空即假即中异耳。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0324c" n="0324c"/> <lb ed="X" n="0324c01"/><lb ed="R058" n="0381b16"/><p xml:id="pX37p0324c0101">威仪中慈恩法花疏云周旋曰围坐遍曰绕今家释 <lb ed="X" n="0324c02"/><lb ed="R058" n="0381b17"/>義乃云行仪曰绕但古来羂绕行绕字皆从糸故致 <lb ed="X" n="0324c03"/><lb ed="R058" n="0381b18"/>释義不同今表機动行绕義强。</p> <lb ed="X" n="0324c04"/><lb ed="R058" n="0382a01"/><p xml:id="pX37p0324c0401">威仪者左传云有威而可畏有仪而可则。</p> <lb ed="X" n="0324c05"/><lb ed="R058" n="0382a02"/><p xml:id="pX37p0324c0501">或以下次第对人天及四教可解。</p> <lb ed="X" n="0324c06"/><lb ed="R058" n="0382a03"/><p xml:id="pX37p0324c0601">满表圆常者即妙觉究竟圆常也等觉<anchor xml:id="nkr_note_add_0324c0601" n="0324c0601"/><anchor xml:id="beg0324c0601" n="0324c0601"/>已<anchor xml:id="end0324c0601"/>降分常而 <lb ed="X" n="0324c07"/><lb ed="R058" n="0382a04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0324c0701" n="0324c0701"/><anchor xml:id="beg0324c0701" n="0324c0701"/>已<anchor xml:id="end0324c0701"/>变易未尽仍是无常仁王明十四忍忍因也即合 <lb ed="X" n="0324c08"/><lb ed="R058" n="0382a05"/>三十心为三开十地为十幷等觉成十四此如十四 <lb ed="X" n="0324c09"/><lb ed="R058" n="0382a06"/>日月妙觉即十五日月又一期化他圆满亦如满月 <lb ed="X" n="0324c10"/><lb ed="R058" n="0382a07"/>故十五日自他俱表。</p> <lb ed="X" n="0324c11"/><lb ed="R058" n="0382a08"/><p xml:id="pX37p0324c1101">临機者说文云临尊适卑也应尊機卑临義明矣。</p> <lb ed="X" n="0324c12"/><lb ed="R058" n="0382a09"/><p xml:id="pX37p0324c1201">不待不过者待则機生未熟过则機熟不化今显機 <lb ed="X" n="0324c13"/><lb ed="R058" n="0382a10"/>熟即化故云不待不过水淸月现岂有前後问若尔 <lb ed="X" n="0324c14"/><lb ed="R058" n="0382a11"/>何故大通智勝<persName>佛</persName>十劫坐道场待機熟耶答機缘宜 <lb ed="X" n="0324c15"/><lb ed="R058" n="0382a12"/>尔<persName>佛</persName>实不待。</p> <lb ed="X" n="0324c16"/><lb ed="R058" n="0382a13"/><p xml:id="pX37p0324c1601">神力为本者神名不测力名干用不测则天然之理 <lb ed="X" n="0324c17"/><lb ed="R058" n="0382a14"/>深干用则转变之力大斯则法身遍应名曰神力。</p> <lb ed="X" n="0324c18"/><lb ed="R058" n="0382a15"/><p xml:id="pX37p0324c1801">令悟等者对事明理还属于事以待对故今于事迹 <lb ed="X" n="0324c19"/><lb ed="R058" n="0382a16"/>悟了本理所以双非悟约分真亦通三即。</p> <lb ed="X" n="0324c20"/><lb ed="R058" n="0382a17"/><p xml:id="pX37p0324c2001">空慧为本者義兼两教下之二句分对别圆。</p> <lb ed="X" n="0324c21"/><lb ed="R058" n="0382a18"/><p xml:id="pX37p0324c2101">感应中以无二等者即净名<persName>佛</persName>以一音演说法众生 <lb ed="X" n="0324c22"/><lb ed="R058" n="0382b01"/>随类各得解也。</p> <lb ed="X" n="0324c23"/><lb ed="R058" n="0382b02"/><p xml:id="pX37p0324c2301">歎令崇仰等即叙意也。</p> <lb ed="X" n="0324c24"/><lb ed="R058" n="0382b03"/><p xml:id="pX37p0324c2401">允同等者允信也成论云乘如实道来成正觉三世 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0325a" n="0325a"/> <lb ed="X" n="0325a01"/><lb ed="R058" n="0382b04"/>诸<persName>佛</persName>皆从道中来故释迦允同令物尊仰也。</p> <lb ed="X" n="0325a02"/><lb ed="R058" n="0382b05"/><p xml:id="pX37p0325a0201">孝经云孝子之事亲也居则致其敬故以敬仰释成 <lb ed="X" n="0325a03"/><lb ed="R058" n="0382b06"/>父義<persName>如来</persName>生我法身如世间父传体相续故云是为 <lb ed="X" n="0325a04"/><lb ed="R058" n="0382b07"/>世父也田以能生为義<persName>应供</persName>生我善业使我解脱生 <lb ed="X" n="0325a05"/><lb ed="R058" n="0382b08"/>死如世君主能生我官禄使我出離贫贱故云是为 <lb ed="X" n="0325a06"/><lb ed="R058" n="0382b09"/>世主也<persName>正遍知</persName>破我结惑生我般若如世师父发我 <lb ed="X" n="0325a07"/><lb ed="R058" n="0382b10"/>童蒙生我世智故云是为世师也总而言之只是令 <lb ed="X" n="0325a08"/><lb ed="R058" n="0382b11"/>入三德秘藏耳父生法身君令解脱师发般若虽寄 <lb ed="X" n="0325a09"/><lb ed="R058" n="0382b12"/>事显義实三一互融。</p><p xml:id="pX37p0325a0909" cb:place="inline">无宗仰者无师也。</p> <lb ed="X" n="0325a10"/><lb ed="R058" n="0382b13"/><p xml:id="pX37p0325a1001">云云者由此<persName>世尊</persName>歎三号而告灭具主亲师義故下 <lb ed="X" n="0325a11"/><lb ed="R058" n="0382b14"/>哀歎中大众作丧主亲师譬以请<persName>佛</persName>住文義符合其 <lb ed="X" n="0325a12"/><lb ed="R058" n="0382b15"/>若此也故註云云。</p> <lb ed="X" n="0325a13"/><lb ed="R058" n="0382b16"/><p xml:id="pX37p0325a1301">向三是自<anchor xml:id="nkr_note_add_0325a1301" n="0325a1301"/><anchor xml:id="beg0325a1301" n="0325a1301"/>己<anchor xml:id="end0325a1301"/>之号故属内四等是化他之行故属外 <lb ed="X" n="0325a14"/><lb ed="R058" n="0382b17"/>也。</p> <lb ed="X" n="0325a15"/><lb ed="R058" n="0382b18"/><p xml:id="pX37p0325a1501">本父君师等者谓此会機缘皆是本时结缘为作君 <lb ed="X" n="0325a16"/><lb ed="R058" n="0383a01"/>父师中间调熟今日度脱皆由此三也此经在法花 <lb ed="X" n="0325a17"/><lb ed="R058" n="0383a02"/>之後故得明久远義下迦葉问云何得长寿即问法 <lb ed="X" n="0325a18"/><lb ed="R058" n="0383a03"/>华久远之寿也<persName>佛</persName>赞迦葉我初成正觉河沙菩萨来 <lb ed="X" n="0325a19"/><lb ed="R058" n="0383a04"/>问是義与汝无异者亦指久远初成也故今经望法 <lb ed="X" n="0325a20"/><lb ed="R058" n="0383a05"/>华迹门则一同二异一今知远本异二今施权教异 <lb ed="X" n="0325a21"/><lb ed="R058" n="0383a06"/>而显实一義是同若望本门二同一异。</p> <lb ed="X" n="0325a22"/><lb ed="R058" n="0383a07"/><p xml:id="pX37p0325a2201">四等者亦名四无量无量从境四等从心前境非一 <lb ed="X" n="0325a23"/><lb ed="R058" n="0383a08"/>故为无量在境虽多我心常一故名为等。</p> <lb ed="X" n="0325a24"/><lb ed="R058" n="0383a09"/><p xml:id="pX37p0325a2401">今当等者今用四等塡本誓故誓即二愿拔苦二愿 <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0325b" n="0325b"/> <lb ed="X" n="0325b01"/><lb ed="R058" n="0383a10"/>与乐也四等之心不出拔与悲以拔苦慈能与乐喜 <lb ed="X" n="0325b02"/><lb ed="R058" n="0383a11"/>则庆他得乐捨则離其爱憎後之二心成前拔与耳。</p> <lb ed="X" n="0325b03"/><lb ed="R058" n="0383a12"/><p xml:id="pX37p0325b0301">结三号者谓父作子皈依君作臣皈依师作资皈依 <lb ed="X" n="0325b04"/><lb ed="R058" n="0383a13"/>也。</p> <lb ed="X" n="0325b05"/><lb ed="R058" n="0383a14"/><p xml:id="pX37p0325b0501">结四等者<persName>如来</persName>四心为众生所依如世舍宅智能断 <lb ed="X" n="0325b06"/><lb ed="R058" n="0383a15"/>疑慈故许问。</p> <lb ed="X" n="0325b07"/><lb ed="R058" n="0383a16"/><p xml:id="pX37p0325b0701">前疑者即哀歎品中因大众请住然後<persName>如来</persName>酬答也。</p> <lb ed="X" n="0325b08"/><lb ed="R058" n="0383a17"/><p xml:id="pX37p0325b0801">经云复次比丘若有疑惑今皆当问若空不空乃至 <lb ed="X" n="0325b09"/><lb ed="R058" n="0383a18"/>云有所疑者今应咨问我当随顺为汝断之此皆涅 <lb ed="X" n="0325b10"/><lb ed="R058" n="0383b01"/>槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0325b1001" n="0325b1001"/><anchor xml:id="beg0325b1001" n="0325b1001"/>已<anchor xml:id="end0325b1001"/>前之疑故曰前疑。</p> <lb ed="X" n="0325b11"/><lb ed="R058" n="0383b02"/><p xml:id="pX37p0325b1101">必听後问者听平声许也後问即长寿品中迦葉三 <lb ed="X" n="0325b12"/><lb ed="R058" n="0383b03"/>十四问也。</p> <lb ed="X" n="0325b13"/><lb ed="R058" n="0383b04"/><p xml:id="pX37p0325b1301">教道下演廣也畅通也因迦葉问乃以一十四品具 <lb ed="X" n="0325b14"/><lb ed="R058" n="0383b05"/>答廣演通畅其義此乃随问而施也。</p> <lb ed="X" n="0325b15"/><lb ed="R058" n="0383b06"/><p xml:id="pX37p0325b1501">弃伪获真等者即哀歎劝断疑文後<persName>佛</persName>即劝離昔小 <lb ed="X" n="0325b16"/><lb ed="R058" n="0383b07"/>乘之伪修大乘之真故经云汝今遇此<persName>佛</persName>法宝城不 <lb ed="X" n="0325b17"/><lb ed="R058" n="0383b08"/>应取此虚伪之物然後为说三德秘藏擧新伊天目 <lb ed="X" n="0325b18"/><lb ed="R058" n="0383b09"/>为喩令彼悟解即是获真设教即施章也断疑兴问 <lb ed="X" n="0325b19"/><lb ed="R058" n="0383b10"/>既与施章義合则知声召为施章序也。</p> <lb ed="X" n="0325b20"/><lb ed="R058" n="0383b11"/><p xml:id="pX37p0325b2001">次光召则序于行章动召则序于義章用章只是前 <lb ed="X" n="0325b21"/><lb ed="R058" n="0383b12"/>三功用故无属对。</p> <lb ed="X" n="0325b22"/><lb ed="R058" n="0383b13"/><p xml:id="pX37p0325b2201">大觉是<persName>正遍知</persName>者觉知義一故。</p> <lb ed="X" n="0325b23"/><lb ed="R058" n="0383b14"/><p xml:id="pX37p0325b2301">即主即父者智解既发必生善业必显法身以三德 <lb ed="X" n="0325b24"/><lb ed="R058" n="0383b15"/>体同故。</p> <pb ed="X" xml:id="X37.0662.0325c" n="0325c"/> <lb ed="X" n="0325c01"/><lb ed="R058" n="0383b16"/><p xml:id="pX37p0325c0101">大觉是後号者即<persName>佛陀</persName>翻觉也此经下文释十号为 <lb ed="X" n="0325c02"/><lb ed="R058" n="0383b17"/>十一句与本业璎珞经稍同故彼经云一者<persName>如来</persName>乃 <lb ed="X" n="0325c03"/><lb ed="R058" n="0383b18"/>至十者<persName>佛陀</persName>具足十号名世中尊大论第三合无上 <lb ed="X" n="0325c04"/><lb ed="R058" n="0384a01"/>士<persName>调御丈夫</persName>为一句乃至<persName>世尊</persName>为第十号今依经为 <lb ed="X" n="0325c05"/><lb ed="R058" n="0384a02"/>正故云大觉是後号也歎中则歎初三号告中乃告 <lb ed="X" n="0325c06"/><lb ed="R058" n="0384a03"/>最後号初必兼後後必兼前故云其意则遍。</p> <lb ed="X" n="0325c07"/><lb ed="R058" n="0384a04"/><p xml:id="pX37p0325c0701">节节明四義者节节即声召六段文也且约歎告明 <lb ed="X" n="0325c08"/><lb ed="R058" n="0384a05"/>四教者如前君父师三允同诸<persName>佛</persName>能生善业生其智 <lb ed="X" n="0325c09"/><lb ed="R058" n="0384a06"/>解等皆可论四教義谓<persName>佛</persName>有权实业分界内外智约 <lb ed="X" n="0325c10"/><lb ed="R058" n="0384a07"/>空假中然则书不尽言言不尽意若得意旨岂假累 <lb ed="X" n="0325c11"/><lb ed="R058" n="0384a08"/>书。</p> <lb ed="X" n="0325c12"/><lb ed="R058" n="0384a09"/> <lb ed="X" n="0325c13"/><lb ed="R058" n="0384a10"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>涅槃经疏三德指归卷第一</cb:jhead></cb:juan> </cb:div></body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0308a1301" to="#end0308a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0308a1601" to="#end0308a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0308c0801" to="#end0308c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">崇</lem><rdg wit="#wit.orig">祟</rdg></app> <app from="#beg0309c1101" to="#end0309c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0309c1801" to="#end0309c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0310a2201" to="#end0310a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0310b0201" to="#end0310b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳巳</rdg></app> <app from="#beg0310b0202" to="#end0310b0202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0310b2201" to="#end0310b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0310c0101" to="#end0310c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0310c0201" to="#end0310c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0310c0401" to="#end0310c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0311a2401" to="#end0311a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0311b1301" to="#end0311b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0311b1401" to="#end0311b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0311b1901" to="#end0311b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0311b2001" to="#end0311b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0311b2002" to="#end0311b2002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0311c1901" to="#end0311c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0311c1902" to="#end0311c1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0311c2101" to="#end0311c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0312a0701" to="#end0312a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0312a1201" to="#end0312a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0312b0401" to="#end0312b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0312c1201" to="#end0312c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0312c2201" to="#end0312c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0313a0801" to="#end0313a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0313a0901" to="#end0313a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0313a1601" to="#end0313a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0313a2201" to="#end0313a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0313a2401" to="#end0313a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0313c1701" to="#end0313c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0314a1801" to="#end0314a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0314a2401" to="#end0314a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0314b0701" to="#end0314b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0314c1101" to="#end0314c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0315c1501" to="#end0315c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0315c2301" to="#end0315c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0316a1901" to="#end0316a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0316b0501" to="#end0316b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0316b2401" to="#end0316b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0317c1001" to="#end0317c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0317c2001" to="#end0317c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0318a1101" to="#end0318a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0318b0101" to="#end0318b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0318b1501" to="#end0318b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0318b1502" to="#end0318b1502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0318b1801" to="#end0318b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319a0601" to="#end0319a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319a0801" to="#end0319a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319a1601" to="#end0319a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319b1701" to="#end0319b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319b1801" to="#end0319b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319b1901" to="#end0319b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0319b2001" to="#end0319b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0320b1201" to="#end0320b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0320c0701" to="#end0320c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0321c0401" to="#end0321c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0322c1401" to="#end0322c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0322c2401" to="#end0322c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0324c0601" to="#end0324c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0324c0701" to="#end0324c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0325a1301" to="#end0325a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0325b1001" to="#end0325b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="cbeta-notes"> <head>CBETA 挍注</head> <p> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0308001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0308001">目录新作</note> <note n="0312001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0312001">加一作添</note> <note n="0313001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0313001">巧功恐误合作</note> <note n="0315001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0315001">从下恐脱下字</note> <note n="0317001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0317001">闻疏作承</note> <note n="0317002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0317002">云疑去</note> <note n="0319001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0319001">坻疏作低</note> <note n="0321001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0321001">代疑伐</note> <note n="0322001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0322001">以疑似</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0308a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0308a1301">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0308a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0308a1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0308c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0308c0801">崇【CB】，祟【卍续】</note> <note n="0309c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0309c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0309c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0309c1801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0310a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310a2201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0310b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310b0201">已已【CB】，巳巳【卍续】</note> <note n="0310b0202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310b0202">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0310b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310b2201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0310c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310c0101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0310c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310c0201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0310c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0310c0401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0311a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311a2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0311b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311b1301">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0311b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311b1401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0311b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311b1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0311b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311b2001">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0311b2002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311b2002">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0311c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311c1901">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0311c1902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311c1902">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0311c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0311c2101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0312a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0312a0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0312a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0312a1201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0312b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0312b0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0312c1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0312c1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0312c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0312c2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0313a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313a0801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0313a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313a0901">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0313a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0313a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0313a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313a2401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0313c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0313c1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0314a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0314a1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0314a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0314a2401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0314b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0314b0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0314c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0314c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0315c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0315c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0315c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0315c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0316a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0316a1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0316b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0316b0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0316b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0316b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0317c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0317c1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0317c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0317c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0318a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0318a1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0318b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0318b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0318b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0318b1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0318b1502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0318b1502">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0318b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0318b1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319a0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319b1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319b1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0319b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0319b2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0320b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0320c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320c0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0321c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0321c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0322c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0322c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0324c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0324c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0325a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325a1301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0325b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>